Παρά το γεγονός ότι ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης πήγε με γεμάτα χέρια στην κοινή συνεδρία των Επιτροπών Οικονομικών και Εσωτερικών στη Βουλή, τελικά άφησε δυσαρεστημένους τους βουλευτές με την πρότασή του για επιβολή 19% Φόρου Προστιθέμενης Αξίας στις αγοραπωλησίες ακίνητης περιουσίας. Μάλιστα του ελέχθη από τον πρόεδρο της Επιτροπής Οικονομικών Αβέρωφ Νεοφύτου να επανέλθει την ερχόμενη Δευτέρα στην ίδια κοινή συνεδρία με βελτιώσεις επί του νομοσχεδίου για το 19%.

Ο ίδιος ο Υπουργός εξήγησε στους βουλευτές των δύο επιτροπών ότι η Κύπρος βρίσκεται σε σοβαρή παραβίαση του κοινοτικού κεκτημένου, από τη στιγμή που δεν έχει τεθεί σε εφαρμογή η επιβολή ΦΠΑ στις εμπορικού χαρακτήρα συναλλαγές ακινήτων και σημείωσε ότι:

«Είτε υπάρχουν αρνητικές επιπτώσεις είτε όχι είμαστε υποχρεωμένοι να εφαρμόσουμε την ευρωπαϊκή οδηγία. Δεν έχουμε άλλη επιλογή».

Ο Χάρης Γεωργιάδης εξήγησε επίσης ότι υπάρχει επαναλαμβανόμενη καθυστέρηση από πλευράς Κύπρου, αφού η εναρμονιστική υποχρέωση υφίσταται από το 2007, η χώρα μας όμως έπαιρνε παρατάσεις για την εφαρμογή της, με επιχειρήματα ότι οι τιμές των ακινήτων ήταν πολύ υψηλές ή πολύ χαμηλές κ.λπ.

Τι μειώνεται, τι καταργείται
Τα νομοσχέδια για τη φορολογική μεταρρύθμιση πάντως, τα οποία παρουσίασε ο Υπουργός στην κοινή συνεδρία των δύο Επιτροπών, κρίνονται θετικά αφού προνοούν επιβολή ενιαίου συντελεστή φορολόγησης ύψους μισού τοις χιλίοις, διατήρηση του ποσοστού έκπτωσης μέχρι και 20% όταν πληρώνεται έγκαιρα η φορολογία ακίνητης ιδιοκτησίας και φοροαπαλλαγή των ιδιοκτητών εκείνων των οποίων η φορολογία δεν ξεπερνά τα 25 ευρώ.

Τα νομοσχέδια προβλέπουν επίσης κατάργηση του δημοτικού και κοινοτικού τέλους, μείωση των μεταβιβαστικών τελών κατά 50% και επιβολή ΦΠΑ ύψους 19% για αγοραπωλησίες ακίνητης ιδιοκτησίας, η επίμαχη δηλαδή φορολογία που προκάλεσε και τις έντονες αντιδράσεις όλων των κομμάτων και όχι μόνον.

Ο Σύνδεσμος Τραπεζών που ήταν παρών στη συζήτηση αντέδρασε επίσης έντονα, όπως και άλλοι εμπλεκόμενοι φορείς, οι οποίοι διαφώνησαν με το 19%, τονίζοντας πως κάτι τέτοιο θα έχει ευρύτερες επιπτώσεις στην οικονομία και στις πωλήσεις ακινήτων.

Λιγότερα κατά 20 εκ. τα έσοδα
Μιλώντας με αριθμούς ο Χάρης Γεωργιάδης είπε πως, με βάση εκτιμήσεις του Υπουργείου του, τα έσοδα του κράτους με τις νέες φορολογικές ρυθμίσεις θα μειωθούν κατά 20 εκατομμύρια. Θα ανέρχονται σε 45 εκ., αντί των 65 εκ. που ήταν τα προηγούμενα χρόνια.

Όσο κι αν προσπάθησε να πείσει τους βουλευτές, ο Υπουργός δεν το πέτυχε. Ακόμα και ο πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικών, πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου, μίλησε για γκρίζες ζώνες σε σχέση με την επιβολή 19% ΦΠΑ. Κάλεσε μάλιστα τον Χάρη Γεωργιάδη να ξαναπάει στη Βουλή με βελτιώσεις για το επίμαχο νομοσχέδιο, εξηγώντας ότι ενδεχομένως να υπάρξουν παρερμηνείες σε σχέση με την εμπορικότητα μιας αγοραπωλησίας.

Συζήτηση προκλήθηκε και για το αδιευκρίνιστο της πρόνοιας για το ΦΠΑ και ειδικότερα ποιος θα πρέπει να καταβάλλει το 19%, αλλά και ποιες αγοραπωλησίες θα εμπίπτουν στην κατηγορία των οικονομικών δραστηριοτήτων.

Ποιος θα το πληρώνει;
Τους προβληματισμούς τους εξέθεσαν και οι υπόλοιποι βουλευτές. Μεταξύ άλλων επισημάνθηκε ότι θα πρέπει να διευκρινιστούν και να συγκεκριμενοποιηθούν σημεία του νομοσχεδίου σχετικά με την επιβολή ΦΠΑ 19% στις αγοραπωλησίες οικοπέδων και οικοδομήσιμης γης.

Σε δηλώσεις μετά τη συνεδρίαση ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Ονούφριος Κουλλάς ανέφερε ότι η κίνηση της Κυβέρνησης σηματοδοτεί την έναρξη μιας αντίστροφης πορείας, καθώς μέσα από τη δημοσιονομική ανάκαμψη και την περισυλλογή υπάρχει η δυνατότητα να δοθεί ώθηση στην οικονομική ανάπτυξη.

Η βουλευτής του ΑΚΕΛ Ελένη Μαύρου εξέφρασε προβληματισμό σε σχέση με διάφορα ζητήματα στο πακέτο φορολογικής μεταρρύθμισης και μίλησε για «επιμονή σε έναν ισοπεδωτικό φορολογικό συντελεστή, που μεταφέρει το βάρος από τους μεγάλους ιδιοκτήτες γης στους μικρότερους».

Ικανοποιητική χαρακτήρισε τη μείωση στα ποσά που θα εισπράττει το κράτος από την ακίνητη περιουσία ο βουλευτής του ΔΗΚΟ Άγγελος Βότσης, ο οποίος όμως διατύπωσε προβληματισμούς σε σχέση με τον ΦΠΑ και τη χρονική στιγμή που επελέγη για να επιβληθεί. Ο κ. Βότσης είπε επίσης ότι πριν το κόμμα του τοποθετηθεί τελικά, θα αναμένει να ακούσει τις απαντήσεις του Υπουργού Οικονομικών στα ερωτήματα που τέθηκαν στη χθεσινή συνεδρία.

Ο βουλευτής του Κινήματος Οικολόγων Γιώργος Περδίκης από τη δική του πλευρά υποστήριξε κλιμακωτή φορολογία αντί της πρότασης της Κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι με τις προτάσεις της Κυβέρνησης θα επωφεληθούν οι κάτοχοι μεγάλης αξίας περιουσιών και ειδικά οι ξενοδόχοι. Επίσης σημείωσε ότι θα πρέπει να εξαιρεθούν από τη φορολόγηση οι περιοχές Natura και οι περιοχές γεωργικής ανάπτυξης.

Έντονες αντιδράσεις από τις τράπεζες
Έντονες ήταν οι θέσεις του Συνδέσμου Τραπεζών επί των προνοιών των κυβερνητικών νομοσχεδίων. Η εκπρόσωπος του Συνδέσμου Δήμητρα Βαλιαντή εξέφρασε την ανησυχία των τραπεζών για την επίδραση των προτεινόμενων ρυθμίσεων στις τραπεζικές εργασίες.

Σημείωσε, μεταξύ άλλων, ότι η επιβολή φορολογίας 19% στις πωλήσεις ακινήτων που εμπίπτουν στο πλαίσιο οικονομικής δραστηριότητας, καθώς και τα μεταβιβαστικά τέλη, επιβαρύνουν τις τράπεζες και τόνισε ότι θα υπάρξει αντίκτυπος σε σχέση με τις κατηγορίες ακινήτων που επηρεάζουν τις τράπεζες, όπως είναι τα ακίνητα τα οποία έχουν παραχωρηθεί ως εξασφαλίσεις για την παροχή δανείων.

«Με την τροποποίηση που προτείνεται, είπε η κ. Βαλιαντή, ένα ακίνητο που βρίσκεται στη διαδικασία της αναγκαστικής εκποίησης θα υπόκειται σε φορολογία 19%, γεγονός που θα μειώσει τις εξασφαλίσεις των τραπεζών».
Πρόσθεσε επίσης ότι το Υπουργείο Οικονομικών θα πρέπει να εξετάσει σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο Τραπεζών αλλά και την Κεντρική Τράπεζα τον συνολικό αντίκτυπο που θα έχουν οι πρόνοιες των νομοσχεδίων στις τράπεζες.

Μεταβιβάσεις λόγω αναδιαρθρώσεων
Σύμφωνα με την κ. Βαλιαντή, η δεύτερη κατηγορία ακινήτων που επηρεάζουν τις τράπεζες είναι αυτά που μεταβιβάζονται σ’ αυτές στο πλαίσιο διακανονισμών και αναδιαρθρώσεων δανείων. Όπως εξήγησε, με την πρόνοια για επιβολή ΦΠΑ 19%, η τιμή ακινήτων που μεταβιβάστηκαν θα μειωθεί κατά 19% με αντίκτυπο στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια.

Ανέφερε επίσης ότι μέχρι σήμερα δεν καταβάλλονταν μεταβιβαστικά τέλη για ακίνητα στο πλαίσιο διακανονισμού ή αναδιάρθρωσης δανείου, και εισηγήθηκε όπως το ίδιο εφαρμοστεί και για τον ΦΠΑ, ενώ είπε ότι η εξόφληση δανείου δεν εμπίπτει στο πλαίσιο της επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Επιπτώσεις σε επενδυτές
Η εκπρόσωπος του Συνδέσμου Τραπεζών αναφέρθηκε και σε επιπτώσεις που ενδεχομένως να υπάρξουν σε προσέλκυση επενδυτών και εισηγήθηκε την παραχώρηση μεταβατικής περιόδου για την ολοκλήρωση διαδικασιών αγοραπωλησίας που έχουν ξεκινήσει από ξένους επενδυτές, οι οποίοι ήρθαν στην Κύπρο υπό διαφορετικές συνθήκες.

Τέλος, ανέφερε ότι όλα τα θέματα που αγγίζουν τις τράπεζες καταγράφονται σε επιστολή, την οποία ο Σύνδεσμός τους απέστειλε στον Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Οικονομικών.

Αναφορά στις επιπτώσεις στους επενδυτές, στην αγορά ακινήτων και την οικονομία γενικότερα έκαναν και άλλοι σύνδεσμοι, οι οποίοι παρέστησαν στη χθεσινή συνεδρία, όπως ο Σύνδεσμος Εκτιμητών Ακινήτων, ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και η Ομοσπονδία Επαγγελματιών Ακίνητης ιδιοκτησίας.

Να σημειωθεί ότι η συζήτηση των νομοσχεδίων θα συνεχιστεί την ερχόμενη Δευτέρα σε νέα κοινή συνεδρία των Επιτροπών Οικονομικών και Εσωτερικών. Στόχος είναι να οδηγηθούν στην ολομέλεια για συζήτηση και ψήφιση πριν η Βουλή διακόψει τις εργασίες της για το καλοκαίρι.