Η Κεντρική αναθεωρεί προς τα πάνω τις προβλέψεις της, αλλά με προειδοποιήσεις
Ανάπτυξη για φέτος και τα επόμενα δύο χρόνια πολύ πιο πάνω από τις προηγούμενες εκτιμήσεις

Αισιόδοξες είναι οι εκτιμήσεις της Κεντρικής Τράπεζας τόσο για την ανάπτυξη γενικά, όσο και για όλους σχεδόν τους επιμέρους τομείς της οικονομίας, για φέτος, το 2017 και το 2018. Μάλιστα η Κεντρική προχώρησε σε σημαντική αναβάθμιση των προβλέψεών της για την ανάπτυξη της οικονομίας το 2016, στο 2,7% από 2,0% που ανέμενε τον περασμένο Δεκέμβριο, ενώ αναβάθμισε και τις προβλέψεις της για την ανάπτυξη το 2017 στο 2,9%, από 2,7%. Αναμένει, επίσης, ότι η κυπριακή οικονομία θα παρουσιάσει ισχυρούς ρυθμούς ανάπτυξης της τάξης του 3,3% το 2018.

Παρά τις θετικές εκτιμήσεις και αναθεωρήσεις η Κεντρική προειδοποιεί ωστόσο ότι «η σημαντική πρόοδος που καταγράφεται στην κυπριακή οικονομία δεν επιτρέπει κανένα εφησυχασμό, εφόσον διάφορες προκλήσεις απαιτούν άμεση αντιμετώπιση, ενώ εγχώριοι ή εξωτερικοί πολιτικοοικονομικοί κίνδυνοι που θα μπορούσαν να επιβραδύνουν ή και να ανατρέψουν -στη χειρότερη περίπτωση- την ανοδική πορεία δεν έχουν εκλείψει».

Θετικότεροι δείκτες
Οι εκτιμήσεις και οι προειδοποιήσεις περιέχονται στο οικονομικό δελτίο του Ιουνίου, το οποίο δημοσιοποιήθηκε χθες. Ως λόγο για τη σημαντική αναθεώρηση των προβλέψεών της για το 2016, η Κεντρική αναφέρει το γεγονός ότι «πρόσφατοι οικονομικοί δείκτες καθώς και προκαταρκτικά στοιχεία του ΑΕΠ για το πρώτο τρίμηνο του 2016 ήταν θετικότερα από ό,τι αναμενόταν», σημειώνοντας ότι η πορεία ανάπτυξης της οικονομίας το 2016 αντικατοπτρίζεται και σε πολλούς επιμέρους δείκτες της οικονομικής δραστηριότητας, όπως στον Δείκτη Οικονομικής Συγκυρίας (ΔΟΣ), αλλά και στον τουρισμό, ο οποίος αποτελεί, όπως υπογραμμίζει, έναν από τους κύριους μοχλούς ανάπτυξης φέτος. Στην άνοδο του ΑΕΠ το 2016 αναμένεται να συνεισφέρουν επίσης σημαντικά και οι νέες επενδύσεις αλλά και η εγχώρια κατανάλωση.

Συνεχής μείωση της ανεργίας
Η Κεντρική αναμένει ότι η απασχόληση φέτος θα σημειώσει περαιτέρω θετικούς ρυθμούς μεταβολής, σε συνέχεια των θετικών ρυθμών μεταβολής που παρατηρήθηκαν από το πρώτο τρίμηνο του 2015, με αποτέλεσμα το ποσοστό ανεργίας να καταγράψει περαιτέρω μείωση το 2016, στο 13,1% από 15% το 2015. Βελτίωση αναμένεται και το 2017 και το 2018, όταν θα υποχωρήσει στο 11,2% και 9,1%, αντίστοιχα.

Με βάση το Οικονομικό Δελτίο, οι εγγεγραμμένοι άνεργοι φέτος τον Απρίλιο σημείωσαν πτώση κατά 13,1% σε σχέση με τον Απρίλιο του 2015 (από 42,6 χιλιάδες σε 37 χιλιάδες εγγεγραμμένους άνεργους). Για την κατανομή σε Κύπριους και μη-Κύπριους, σημειώνεται ότι η ανεργία στους Κύπριους μειώθηκε κατά 15,5% (5.153 άτομα) τον Απρίλιο του 2016, ενώ στους μη-Κύπριους καταγράφηκε μείωση κατά 4,4% (412 άτομα).

Επίσης, σύμφωνα με πιο πρόσφατα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας, ο αριθμός των εγγεγραμμένων ανέργων με διάρκεια έξι μήνες και άνω μειώθηκε κατά 1.259 άτομα τον Απρίλιο του 2016 σε σύνολο Κύπριοι μη-Κύπριοι

Η Κεντρική αναφέρει επίσης ότι οι δημοσιονομικές ανισοσκέλειες έχουν διορθωθεί σημαντικά, θέτοντας σε σωστή βάση την πορεία μείωσης του δημόσιου χρέους από τα σημερινά υψηλά επίπεδα, ενώ το ύψος του δημοσίου χρέους βρίσκεται σε καθοδική πορεία λόγω των πρωτογενών πλεονασμάτων που καταγράφονται από το 2014 (εξαιρουμένης της στήριξης που δόθηκε στη Συνεργατική Κεντρική Τράπεζα).

Σημειώνει ακόμα ότι η εξυγίανση και αναδιάρθρωση του τραπεζικού τομέα συνεχίζεται χωρίς αμφιταλαντεύσεις και αυτό αντανακλάται στη σταδιακά προοδευτική επανάκτηση του ρόλου του τραπεζικού συστήματος ως υγιούς χρηματοδότη της οικονομικής δραστηριότητας.

Συγκεκριμένα, σε σχέση με την ανάκαμψη 2,7% το 2016, η ΚΤΚ αναφέρει ότι η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να καταγράψει περαιτέρω αύξηση της τάξης του 2%, έναντι αύξησης 1,9% το 2015, αντικατοπτρίζοντας κυρίως την αύξηση στο διαθέσιμο εισόδημα λόγω των μειώσεων στις τιμές της ενέργειας, της μείωσης των επιτοκίων και της αύξησης της απασχόλησης.

Η Κεντρική ωστόσο αναμένει συρρίκνωση της δημόσιας κατανάλωσης κατά 0,3% σε σχέση με αύξηση 1,1% το 2015, κυρίως λόγω μείωσης των φιλοδωρημάτων αφυπηρέτησης και λόγω της συνεχιζόμενης μείωσης της απασχόλησης στον δημόσιο τομέα, ενώ οι ακαθάριστες επενδύσεις πάγιου κεφαλαίου αναμένονται να καταγράψουν ανάκαμψη της τάξης του 9,9% το 2016.

Για την ανάκαμψη του ΑΕΠ το 2017 και το 2018 της τάξης του 2,9% και 3,3%, αντίστοιχα, η Κεντρική αναφέρει ότι η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να καταγράψει αύξηση της τάξης του 1,5% και 1,8% το 2017 και 2018, αντίστοιχα, ενώ αύξηση της τάξης του 8,8% και 10,3% το 2017 και 2018, αντίστοιχα, αναμένεται στις ακαθάριστες επενδύσεις πάγιου κεφαλαίου.
Σύμφωνα με την Κεντρική, «ο δανεισμός που ενδεχόμενα να προκύψει τόσο από το κυπριακό τραπεζικό σύστημα όσο και από ευρωπαϊκά κονδύλια αναμένεται να επηρεάσει θετικά τις πάγιες επενδύσεις».

Επίσης, αναμένει οριακή μείωση 0,1% το 2017 στη δημόσια κατανάλωση και οριακή αύξηση 0,1% το 2018, σημειώνοντας ότι «η οριακή μείωση το 2017 οφείλεται στην επίπτωση των τιμών που εξουδετερώνουν τις αυξήσεις που παρατηρούνται κυρίως στις απολαβές προσωπικού, λόγω γενικών και τιμαριθμικών αυξήσεων και παρά την προβλεπόμενη σταθεροποίηση της απασχόλησης στον δημόσιο τομέα».

Επιτόκια και κόκκινα δάνεια
Η Κεντρική αναφέρει ότι η σημαντική μείωση των δανειστικών επιτοκίων που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια έχει ήδη συμβάλει θετικά στη βιωσιμότητα των αναδιαρθρώσεων των δανείων, λόγω των καλύτερων όρων αποπληρωμής.

«Ο χρηματοπιστωτικός τομέας ανακάμπτει, τονίζει η Κεντρική, με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία να υποδηλώνουν ότι τα Μη Εξυπηρετούμενα Δάνεια (ΜΕΔ) ενδεχομένως να έχουν ήδη φθάσει στο υψηλότερό τους σημείο. Είναι θετικό ότι έχει παρατηρηθεί σημαντική αύξηση στις διαγραφές δανείων τον Μάρτιο του 2016, με βάση και την ευρύτερη προσπάθεια για την εξυγίανση του τραπεζικού τομέα».

Πολύ καλύτερα στον τουρισμό
Για τον τουρισμό, η Κεντρική αναφέρει ότι διαφαίνεται πως οι προσπάθειες που γίνονται για καταπολέμηση της εποχικότητας άρχισαν να αποδίδουν, ενώ θετικά συνέβαλαν και οι γεωπολιτικές συγκυρίες που επηρέασαν ανταγωνιστικές γειτονικές χώρες.

Οι αφίξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Ρωσία παρουσίασαν σημαντική αύξηση το πρώτο τρίμηνο φέτος σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό. Με βάση τις μέχρι τώρα κρατήσεις και δεδομένου ότι όλα θα εξελιχθούν ομαλά, αναμένεται πως η φετινή χρονιά θα είναι πολύ καλύτερη από την περσινή.

Αρνητικός πληθωρισμός
Το 2016 ο πληθωρισμός στην Κύπρο αναμένεται, σύμφωνα με την ΚΤΚ, να παραμείνει αρνητικός στο 0,9% σε σύγκριση με 1,5% το 2015, κυρίως ως αποτέλεσμα της συνεχιζόμενης μείωσης των τιμών ορισμένων αγαθών και υπηρεσιών, καθώς και της χαμηλής τιμής του πετρελαίου.

Το 2017 και το 2018 ο πληθωρισμός αναμένεται να ανέλθει γύρω στο 1% και 1,6%, αντίστοιχα, επηρεαζόμενος κυρίως από την προβλεπόμενη εγχώρια οικονομική ανάκαμψη που αναμένεται να επηρεάσει ανοδικά τις τιμές, καθώς και των τιμών της ενέργειας που αναμένεται να καταγράψουν άνοδο. Εξαιρουμένης της ενέργειας, η Κεντρική αναμένει ο πληθωρισμός να ανέλθει γύρω στο 0,7% και 1,4% το 2017 και 2018, αντίστοιχα.

Τα χειρότερα πέρασαν
Τα χειρότερα στον κατασκευαστικό τομέα, με βάση τις εκτιμήσεις της Κεντρικής, έχουν περάσει. Δεν παραλείπει, ωστόσο, να προειδοποιήσει ότι «πιθανές αρνητικές επιπτώσεις περιλαμβάνουν ενδεχόμενες επιδράσεις από τις αναμενόμενες εκποιήσεις ακινήτων, την πορεία των ΜΕΔ αλλά και εξωγενείς επιπτώσεις από την πιθανή έξοδο του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ».

Άλλη μια ένδειξη της σταδιακής βελτίωσης των συνθηκών στην αγορά των ακινήτων είναι η σταθεροποίηση που παρουσίασε ο δείκτης τιμών κατοικιών της Κεντρικής, ο οποίος σε τριμηνιαία βάση παρέμεινε αμετάβλητος το τέταρτο τρίμηνο του 2015. Αυτή ήταν η πρώτη μη αρνητική μεταβολή από το πρώτο τρίμηνο του 2010.

«Ευνοϊκή μεν η πορεία, εύθραυστη όμως και δύσκολη»
Στις προειδοποιήσεις της η Κεντρική τονίζει ότι απαιτείται συνεχής παρακολούθηση των εξελίξεων και ανάλογη προσαρμογή της πολιτικής, ώστε να επιτευχθούν τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα.

«Μόνο έτσι -τονίζει- θα επανέλθει η πιστοληπτική ικανότητα της χώρας σε επενδυτική βαθμίδα, ανεξαρτητοποιώντας την πλήρως από τον δανεισμό της Τρόικας και δημιουργώντας την απαραίτητη εμπιστοσύνη μεταξύ των καταναλωτών, των επιχειρήσεων και των επενδυτών. Δεν πρέπει, όμως, να επιτρέψουμε σε τακτικές που στο παρελθόν οδήγησαν σε πρωτοφανή κρίση, να επιστρέψουν και να αναχαιτίσουν τη δυναμική ανάκαμψης της οικονομίας. Η πορεία προς την επάνοδο σε ρυθμούς βιώσιμης ανάπτυξης, πλήρους απασχόλησης και ισχυρής οικονομικής αξιοπιστίας διαγράφεται μεν ευνοϊκή, παραμένει όμως δύσκολη και εύθραυστη».