Ο Έφορος Κρατικών Ενισχύσεων μπορεί να διατάξει τερματισμό ορισμένων προνοιών
Κόμματα καλούν την Κυβέρνηση και την Κεντρική να βρουν αμέσως λύσεις

Η επισήμανση του Εφόρου Κρατικών Ενισχύσεων, Θεοφάνη Θεοφάνους, ότι οι επτά νόμοι που ψήφισε η Βουλή, με βάση τους οποίους παρέχονται ωφελήματα σε δανειολήπτες αλλά και δανειστές σε περιπτώσεις αναδιαρθρώσεων μεγάλων δανείων και κατά συνέπειαν μεταφέρεται στους φορολογούμενους κόστος από τα ωφελήματα αυτά, μπορεί να θεωρηθεί κρατική ενίσχυση, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις κομμάτων.

Το ΑΚΕΛ με ανακοίνωσή του εκφράζει ανησυχία για τις αναφορές του Εφόρου και καλεί την Κυβέρνηση να προχωρήσει σε ολοκληρωμένη στρατηγική για βιώσιμες αναδιαρθρώσεις και περιορισμό του κόστους για τους δανειολήπτες. Οι Οικολόγοι χαρακτηρίζουν το όλο θέμα βραδυφλεγή βόμβα στα θεμέλια της εύθραυστης οικονομίας μας και καλούν επίσης την Κυβέρνηση να βρει άμεση λύση.

Πώς και γιατί
Το ζήτημα έθιξε με επιστολή του ο κ. Θεοφάνους προς τον γενικό διευθυντή του Υπουργείου Οικονομικών, την οποία επικαλούνται οι εφημερίδες «Πολίτης» και «Φιλελεύθερος». Στην επιστολή αναλύονται οι λόγοι που η ψήφιση των ρυθμίσεων εγείρει θέμα κρατικών ενισχύσεων. Εξηγείται, επίσης, γιατί κρίνεται αναγκαία η κοινοποίησή τους στην Ε.Ε. για γνωμάτευση.

Μάλιστα ο Έφορος σημειώνει στην επιστολή του ότι ο ίδιος διατηρεί το δικαίωμα να διατάξει την αναστολή της εφαρμογής των μέτρων, τον τερματισμό της παρανομίας και την ανάκτηση οποιουδήποτε ποσού έχει χορηγηθεί παρανόμως, εκ μέρους του κράτους, στον δικαιούχο, συν τον νόμιμο τόκο.

Τι συνιστά ενίσχυση
Υπενθυμίζεται ότι οι προτάσεις νόμου προνοούν ότι για χρονική περίοδο δύο ετών από την ημερομηνία που τίθεται σε ισχύ η αναδιάρθρωση, ο δανειζόμενος δεν θα υποχρεούται να καταβάλλει έκτακτη εισφορά για την άμυνα σε περίπτωση λογιστικού κέρδους ή και πραγματικού μερίσματος. Επίσης δεν θα καταβάλλει τέλος μεταβίβασης, ενώ έξοδα χαρτοσήμων από την αναδιάρθρωση δανείων μέχρι του ποσού υφιστάμενων οφειλών θα είναι μηδενικά.

Προνοούν, επίσης, ότι οποιοδήποτε όφελος, πλεόνασμα, κέρδος ή ζημιά προσώπου που προκύπτει στο πλαίσιο αναδιάρθρωσης δανείου δεν θα λαμβάνεται υπόψη στο φορολογητέο εισόδημα, δεν επιβάλλεται φόρος κεφαλαιουχικών κερδών, δεν δημιουργούνται κέρδη που υπόκεινται σε λογιζόμενη διανομή στις περιπτώσεις αναδιοργανώσεων ως εναρμόνιση με την ευρωπαϊκή οδηγία για το φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες κρατών-μελών.

Περαιτέρω προνοείται ότι, σε περίπτωση που ένα ακίνητο αποκτάται από δανειστή στο πλαίσιο αναδιάρθρωσης δανείου, οποιοδήποτε εμπράγματο βάρος επί του συγκεκριμένου ακινήτου μεταφέρεται κατά τη μεταβίβαση από τον δανειολήπτη στον δανειστή.

Αναγκαία η κοινοποίηση στην Ε.Ε.
Στην επιστολή του ο Έφορος, αφού αναλύει τους λόγους για τους οποίους οι εν λόγω ρυθμίσεις εγείρουν ζήτημα κρατικών ενισχύσεων, σημειώνει ότι είναι αναγκαία η κοινοποίηση των ρυθμίσεων αυτών στην Ε.Ε. για γνωμάτευση.

Μεταξύ άλλων αναφέρεται σε τέσσερα κριτήρια, τα οποία συνιστούν κρατική ενίσχυση και τα οποία φαίνεται να υφίστανται στη συγκεκριμένη περίπτωση. Τα κριτήρια είναι:

- Απώλεια κρατικών πόρων, απόδοση οικονομικού πλεονεκτήματος στον δικαιούχο, η επιλεκτικότητα του μέτρου και η νόθευση του ανταγωνισμού.

Απώλεια κρατικών εσόδων
Συγκεκριμένα, ο κ. Θεοφάνους αναφέρει ότι ως αποτέλεσμα των ρυθμίσεων που ψηφίστηκαν, υφίσταται απώλεια κρατικών πόρων αφού το κράτος αποποιείται έσοδα, ανεξάρτητα εάν αυτό ισχύει μόνο για περίοδο δύο ετών.

Σημειώνει, επίσης, ότι με τους νόμους επωφελούνται άμεσα οι δανειολήπτες των οποίων τα δάνεια έχουν καταστεί προβληματικά και είναι κάτοχοι ακίνητης ιδιοκτησίας, αλλά και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, αφού ευνοούνται εμμέσως από αυτά τα οικονομικά πλεονεκτήματα.

Για την επιλεκτικότητα ο κ. Θεοφάνους αναφέρει ότι διαπιστώνεται προνομιακή μεταχείριση μέσω παροχής οικονομικών διευκολύνσεων από κυπριακές τράπεζες σε προβληματικές επιχειρήσεις.

Σε σχέση με το κριτήριο της προστασίας του ανταγωνισμού, ο Έφορος διαπιστώνει ότι οι φορολογικές απαλλαγές τις οποίες προνοούν οι εγκριθέντες νόμοι και τα άμεσα ή έμμεσα οικονομικά πλεονεκτήματα σε επιχειρήσεις και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, ευνοούν συγκεκριμένες επιχειρήσεις και κλάδους και επηρεάζουν τον ανταγωνισμό.

Μπορεί να τις σταματήσει
Τέλος ο κ. Θεοφάνους, αφού ενημερώνει ότι θα προχωρήσει σε κοινοποίηση των νομοθετημάτων στην Ε.Ε., σημειώνει ότι διατηρεί το δικαίωμα, σε περιπτώσεις μέτρων κρατικών ενισχύσεων, να διατάξει την αναστολή της εφαρμογής των μέτρων, τον τερματισμό της παρανομίας και την ανάκτηση οποιουδήποτε ποσού έχει χορηγηθεί παρανόμως, εκ μέρους του κράτους, στον δικαιούχο, συν τον νόμιμο τόκο.

Ανησυχεί το ΑΚΕΛ
Με αφορμή την επιστολή του Εφόρου το ΑΚΕΛ με δήλωσή του αναφέρει ότι ανησυχεί από τις επισημάνσεις περί κρατικών ενισχύσεων επειδή υπογραμμίζουν «την έλλειψη στρατηγικής από πλευράς της Κυβέρνησης και της Κεντρικής Τράπεζας στην αντιμετώπιση μιας από τις πιο βασικές προκλήσεις που συνεχίζει να αντιμετωπίζει η κυπριακή οικονομία».

Ανησυχεί, επίσης, όπως λέει, επειδή οι επισημάνσεις «δίνουν συνέχεια στις εκτιμήσεις που περιλαμβάνει η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη μη αποτελεσματική μέχρι σήμερα αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων στην Κύπρο».

Καταλήγοντας, το ΑΚΕΛ καλεί την Κυβέρνηση σε συνεργασία με την Κεντρική Τράπεζα να προχωρήσουν «σε ολοκληρωμένη στρατηγική που θα περιλαμβάνει βιώσιμες αναδιαρθρώσεις και περιορισμό του κόστους για τους δανειολήπτες».

Η πρόταση των Οικολόγων
Εκ μέρους των Οικολόγων η β’ αντιπρόεδρος του Κινήματος, Έφη Ξάνθου, σε δηλώσεις, ανέφερε ότι το θέμα που ήγειρε ο Έφορος Κρατικών Ενισχύσεων αποτελεί μια βραδυφλεγή βόμβα στα θεμέλια της -έτσι κι αλλιώς- εύθραυστης οικονομίας μας.

«Καλούμε», ανέφερε, «το οικονομικό επιτελείο της Κυβέρνησης να βρει άμεση λύση που δεν θα επιβαρύνει κι άλλο τους δανειολήπτες, αλλά παράλληλα δεν θα φουσκώσει ακόμη περισσότερο το μπαλόνι των "κόκκινων" δανείων γιατί είναι έτοιμο να εκραγεί».

Η κ. Ξάνθου υπενθύμισε ότι το Κίνημα κατέθεσε συγκεκριμένη και συνεκτική πρόταση ενώπιον Κυβέρνησης και Βουλής, που προνοεί τη δημιουργία ενός δημόσιου οργανισμού διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων δανείων. Η πρόταση μάλιστα έχει κοστολογηθεί και διαπιστώθηκε ότι τα απαιτούμενα κονδύλια δεν ξεπερνούν τα 2 δις ευρώ, κονδύλια που, όπως είπε, μπορούν να συλλεγούν από κρατικές ή ιδιωτικές πηγές χρηματοδότησης.

«Δυστυχώς», κατέληξε η κ. Ξάνθου, «παρά το γεγονός ότι συμπεριλήφθηκε σχετική πρόνοια στον νόμο που ψήφισε η Βουλή, που δίνει τη δυνατότητα να προχωρήσει η Κυβέρνηση προς τη δημιουργία δημοσίου οργανισμού διαχείρισης των κόκκινων δανείων, δεν φαίνεται να γίνεται κάτι προς την κατεύθυνση αυτή. Καλούμε την Κυβέρνηση για πολλοστή φορά να λάβει προληπτικά μέτρα για να μη χρειαστεί να παρέμβει εκ των υστέρων ως πυροσβέστης».