Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανακοίνωσε ρηξικέλευθες αποφάσεις
Μεγαλώνει το ποσό για την αγορά ομολόγων στη δευτερογενή αγορά

Σοβαρές εξαγγελίες για τόνωση της οικονομίας στην Ευρώπη ανακοίνωσε χθες ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι, εξαγγελίες όμως που δεν αγγίζουν προς το παρόν την Κύπρο, παρά το γεγονός ότι εξήλθε του προγράμματος στήριξης προ ημερών.

Πέραν της απόφασης για μείωση του βασικού επιτοκίου πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης στο 0% από 0,05%, τη νέα μείωση των επιτοκίων οριακού δανεισμού στο 0,25% από 0,30%, τη νέα μείωση του επιτοκίου καταθέσεων από τις τράπεζες κατά 10 μονάδες βάσης, σε νέα ιστορικά χαμηλά στο -0,4%, η ΕΚΤ αποφάσισε να αυξήσει το μηνιαίο όριο αγορών ομολόγων στα 80 δισ. ευρώ από τον Απρίλιο (από 60 δισ. ευρώ) στο πλαίσιο του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης. Περαιτέρω αποφάσισε να διευρύνει την γκάμα των τίτλων που δέχεται εισάγοντας στον κατάλογο και ομόλογα επενδυτικής απόδοσης και από άλλες επιχειρήσεις, πλην τραπεζών. Ακόμη ανακοίνωσε ότι από τον Ιούνιο θα εισαχθούν τέσσερεις νέες σειρές εργαλείων παροχής ρευστότητας (TLTRO), με ωρίμανση τεσσάρων ετών, με στόχο να προσφέρει φθηνή ρευστότητα στο τραπεζικό σύστημα της Ευρωζώνης, με ευνοϊκούς όρους χρηματοδότησης. Οι συνθήκες δανεισμού στις εν λόγω πράξεις μπορεί να είναι όσο χαμηλές είναι το επιτόκιο της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων.

*Οι μειώσεις των επιτοκίων θα τεθούν σε ισχύ από τις 16 Μαρτίου.
Σε συνέντευξη Τύπου, την οποία παραχώρησε μετά τη συνεδρία του συμβουλίου της ΕΚΤ, ο πρόεδρός της ανακοίνωσε ότι οι αγορές κρατικών ομολόγων θα διαρκέσουν μέχρι τον Μάρτιο του 2017 τουλάχιστον.
«Αποφασίσαμε ένα ολοκληρωμένο πακέτο μέτρων, είπε, για να διευκολύνουμε την ανάκαμψη και να τονώσουμε τον πληθωρισμό. Η ΕΚΤ μείωσε τα επιτόκια, όπως αναμενόταν, και αύξησε τις μηνιαίες αγορές κρατικών ομολόγων στα 80 δισ. ευρώ για να τονώσει την οικονομία της Ευρωζώνης. Το πακέτο έχει σχεδιαστεί για την περαιτέρω χαλάρωση των χρηματοδοτικών συνθηκών, την τόνωση του δανεισμού και την ενίσχυση της ορμής της οικονομικής ανάκαμψης και της επιτάχυνσης της επιστροφής του πληθωρισμού σε επίπεδα κάτω, αλλά πλησίον του 2%».

Γιατί εξαιρείται η Κύπρος
Η Κύπρος εξαιρείται από τις εξαγγελίες για αγορά ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά, καθώς και την παραχώρηση κρατικών ομολόγων ως εξασφάλιση για δανεισμό. Οι τράπεζες, δηλαδή, δεν θα μπορούν πλέον να χρησιμοποιούν τα κρατικά ομόλογα ως εξασφαλίσεις για λήψη ρευστότητας από την ΕΚΤ. Ταυτόχρονα, η Κυπριακή Δημοκρατία βγαίνει εκτός της λίστας των χωρών, από τις οποίες η ΕΚΤ αγοράζει ομόλογα από τη δευτερογενή αγορά. Όλα αυτά παρά το γεγονός ότι η χώρα μας έχει εξέλθει του μνημονίου. Αυτό από μόνο του δεν βοηθά, από τη στιγμή που η κυπριακή οικονομία βρίσκεται σε επενδυτική βαθμίδα της κατηγορίας junk.

Μας το είπαν έγκαιρα
Θα πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι από τον περασμένο Νοέμβριο αξιωματούχος της ΕΚΤ που βρισκόταν στην Κύπρο, απαντώντας σε ερώτηση αν τα κυπριακά ομόλογα θα είναι επιλέξιμα για τις αγορές κρατικών ομολόγων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, στο πλαίσιο του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης, όταν η χώρα εξέλθει του μνημονίου, ανέφερε ότι για κάτι τέτοιο θα χρειαστεί απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ.

Σημείωσε ωστόσο ότι άρση της εξαίρεσης των κυπριακών ομολόγων θα είναι δύσκολη και δεν παρέλειψε να πει ότι αυτό θα μπορούσε να γίνει, αν ένας διεθνής οίκος αξιολόγησης αναβαθμίσει τα κυπριακά ομόλογα στην επενδυτική κατηγορία, όπως έγινε και στην περίπτωση της Πορτογαλίας.

«Αυτό θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί με την επιλογή είτε της προληπτικής πιστωτικής γραμμής, είτε με την επιλογή του δεύτερου προληπτικού προγράμματος, που στην ουσία αφορά ένα πρόγραμμα χωρίς αυστηρούς όρους, όπως αυτούς που θέτει ένα μνημόνιο» είχε πει σε Κύπριους δημοσιογράφους ο αξιωματούχος της ΕΚΤ.

Τι είπε χθες ο Ντράγκι
Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου ο Μάριο Ντράγκι είπε ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν στα σημερινά ή χαμηλότερα επίπεδα για παρατεταμένη χρονική περίοδο, ακόμη και μετά το τέλος του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης, τονίζοντας πως η ΕΚΤ βλέπει αυξημένα ρίσκα για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη.

«Θα χρειαστεί χρόνος για να φτάσουμε τον στόχο του 2%» είπε ο Ντράγκι, υπογραμμίζοντας ότι πρώτα πρέπει να διασφαλιστεί «μια ισχυρή και σταθερή ανάκαμψη στην Ευρωζώνη».
Ενδεικτική είναι και η μείωση των προβλέψεων της ΕΚΤ σε σχέση με αυτές του Ιανουαρίου για ανάπτυξη και πληθωρισμό τα επόμενα χρόνια.

Για τα επιτόκια
«Τα επιτόκια θα παραμείνουν χαμηλά, πολύ χαμηλά και για μακρά χρονική περίοδο, αρκετά πέρα από τον ορίζοντα των αγορών μας», ανέφερε ο Ντράγκι.
Ο επικεφαλής της ΕΚΤ τόνισε πως δεν προβλέπει ότι θα είναι αναγκαία νέα μείωση των επιτοκίων, αλλά διευκρίνισε πως τα νέα δεδομένα μπορεί να αλλάξουν την κατάσταση.

«Το ΔΣ περιμένει τα βασικά επιτόκια της ΕΚΤ να παραμείνουν στα τρέχοντα ή χαμηλότερα επίπεδα για μεγάλη χρονική περίοδο, ξεπερνώντας τον ορίζοντα των αγορών περιουσιακών στοιχείων από την ΕΚΤ», σημείωσε ο Ντράγκι, διευκρινίζοντας ότι «αν και σήμερα δεν περιμένουμε να είναι αναγκαία μια νέα μείωση των επιτοκίων, αυτό δεν σημαίνει ότι νέα δεδομένα δεν μπορούν να αλλάξουν την κατάσταση και το outlook».
Σημείωσε, εξάλλου, ότι «η εμπειρία μας από τα αρνητικά επιτόκια είναι πολύ θετική όσον αφορά τα αποτελέσματα στην πραγματική οικονομία», προσθέτοντας πάντως ότι «η ΕΚΤ γνωρίζει και τις επιπλοκές που έχουν τα αρνητικά επιτόκια στο τραπεζικό σύστημα». Είπε επίσης ότι η κερδοφορία των τραπεζών δεν δέχεται πλήγμα από τα αρνητικά επιτόκια.

Πληθωρισμός και ανάπτυξη
«Η οικονομική ανάκαμψη στην Ευρωζώνη συνεχίζει να είναι υποτονική λόγω των αδύναμων προοπτικών ανάπτυξης στις αναπτυσσόμενες αγορές, των ευμετάβλητων χρηματοοικονομικών αγορών, των αναγκαίων προσαρμογών στους ισολογισμούς σειράς κλάδων και του χαμηλού ρυθμού εφαρμογής διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων», δήλωσε ο Ντράγκι, που παρουσίασε τις νέες προβλέψεις της ΕΚΤ για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, που είναι χαμηλότερες σε σχέση με τον Δεκέμβριο.

Για την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη η ΕΚΤ προβλέπει ρυθμό 1,4% του ΑΕΠ το 2016, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για ανάπτυξη 1,7%. Το 2017 το ΑΕΠ της Ευρωζώνης θα αυξηθεί κατά 1,7%, αντί για 1,9% που αναμενόταν προηγουμένως. Το 2018 η ανάπτυξη θα τρέξει με 1,8%.