Στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2003 κινήθηκε η τιμή του αργού
Η άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν οδηγεί τη μεγάλη πετρελαιοπαραγωγό χώρα σε αύξηση της παραγωγής κατά 500.000 βαρέλια την ημέρα, πιέζοντας περαιτέρω τις τιμές


Νέες ανησυχίες προκλήθηκαν στη διεθνή αγορά πετρελαίου, με τις τιμές να περιέρχονται κατά τη διάρκεια της χθεσινής ημέρας στο χαμηλότερο επίπεδό τους από το 2003, ενόψει της αναμονής γι' αύξηση των ιρανικών εξαγωγών, μετά την άρση των κυρώσεων σε βάρος της Τεχεράνης. Συγκεκριμένα το Σάββατο, οι ΗΠΑ ήραν τις κυρώσεις που είχαν οδηγήσει σε μείωση των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου κατά περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, σε λίγο παραπάνω από το 1 εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα.

Εν τω μεταξύ το Ιράν, το οποίο είναι μέλος του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών (ΟΠΕΚ), ανακοίνωσε, μέσω του Υφυπουργού Πετρελαίου Ροκνεντίν Τζαβαντί, ότι η αύξηση της παραγωγής του θα είναι της τάξεως των 500.000 βαρελιών την ημέρα. Η δράση αυτή έρχεται στο πλαίσιο της υλοποίησης της πολιτικής της χώρας γι' αύξηση της παραγωγής πετρελαίου μόλις αρθούν οι κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης.

Κακό timing
«Οι εξαγωγές του Ιράν έρχονται σε πολύ άσχημη στιγμή», δήλωσαν αναλυτές της τράπεζας Barclays, με την ανησυχία για την επιστροφή της πετρελαιοπαραγωγού χώρας σε μια ήδη κορεσμένη αγορά πετρελαίου, που οδήγησαν κατά τη διάρκεια της χθεσινής ημέρας την τιμή του μπρεντ στα 27,67 δολάρια το βαρέλι, ήτοι στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2003. Στις 14.00 ώρα Κύπρου, το μπρεντ εκινείτο κοντά στα 29,50 δολάρια, περιορίζοντας κάπως τις απώλειές του σε σχέση με νωρίτερα την ίδια ημέρα. Ταυτόχρονα, το αμερικανικό αργό υποχωρούσε κατά 64 σεντς στα 28,78 δολάρια το βαρέλι, παραμένοντας σχετικά κοντά στα 28,36 δολάρια, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2003 στο οποίο υποχώρησε νωρίτερα.

Το επιπλέον πετρέλαιο από το Ιράν θα έρθει σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγορές πετρελαίου ήδη προσπαθούν να αφομοιώσουν την πλεονάζουσα παραγωγή από τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και τη Μέση Ανατολή. «Οι μεγάλοι παραγωγοί αυτήν τη στιγμή προσφέρουν 2-2,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα περισσότερα από τη ζήτηση, άρα το ερώτημα είναι για πόσο διάστημα θα μπορούν να συνεχίσουν να υπερπαράγουν σε αυτό το επίπεδο», σχολίασε χθες ο Στιούαρτ Γκάλιβερ, διευθύνων σύμβουλος στην HSBC.

Έπεται κι άλλη πτώση
Σύμφωνα με τους διεθνείς αναλυτές, αναμένεται ακόμα μεγαλύτερη πτώση στις τιμές μετά την επιστροφή του ιρανικού πετρελαίου στην αγορά. Αυτό θα μπορούσε να γίνει πολύ σύντομα, ωστόσο, το Ιράν θα πρέπει πρώτα να βρει αγοραστές, κάτι που θα οδηγήσει τη χώρα να προχωρήσει σε προσφορές για να ανακτήσει το μερίδιο αγοράς της, ωθώντας ακόμα περισσότερο προς τα κάτω τις τιμές του πετρελαίου. Εν πάση περιπτώσει, θα προσπαθήσει πρώτα να πουλήσει το μεγάλο απόθεμα πετρελαίου που έχει πριν προχωρήσει σε νέα παραγωγή.

Οι αναλυτές αναμένουν ότι η προσφορά θα συνεχίσει να υπερκαλύπτει τη ζήτηση για τα επόμενα δύο χρόνια, ακόμα κι αν η αύξηση στην παραγωγή σταματήσει στο σημερινή σημείο, κάτι που θα συνεχίσει να κρατά τις τιμές σε χαμηλά επίπεδα.

Η αντίδραση του ΟΠΕΚ
Άμεση ήταν η αντίδραση του ΟΠΕΚ, ο οποίος προέβλεψε ότι η κατάρρευση των τιμών του πετρελαίου θα πλήξει την παραγωγή των ανταγωνιστών του εντός του 2016. Σύμφωνα με τη έκθεσή του, η παροχή πετρελαίου από χώρες που δεν είναι μέλη του, θα καταγράψει μεγαλύτερη της αναμενόμενης μείωσης φέτος λόγω της κατάρρευσης των τιμών, αυξάνοντας την ανάγκη για αργό από τον οργανισμό. Στην έκθεσή του ανέφερε ότι η προσφορά (εκτός του ΟΠΕΚ) θα μειωθεί κατά 660.000 βαρέλια την ημέρα το 2016, με τις ΗΠΑ να ηγούνται της τάσης αυτής.

Επιπλέον, αναφέρεται ότι μέλη του οργανισμού παρήγαγαν λιγότερο πετρέλαιο τον Δεκέμβριο, μειώνοντας την υπερβάλλουσα προσφορά στην αγορά. Η παραγωγή, συμπεριλαμβανομένου και του νέου μέλους του ΟΠΕΚ, της Ινδονησίας, μειώθηκε κατά 210.000 βαρέλια την ημέρα στα 32,18 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Δεκέμβριο, ανέφερε η έκθεση, επικαλούμενη ωστόσο δευτερεύουσες πηγές.

Άμεσα μέτρα από ΕΚΤ
Τη λήψη περαιτέρω μέτρων στήριξης της οικονομίας φέτος από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) προβλέπουν πάνω από το 60% των οικονομολόγων που ρωτήθηκαν από το πρακτορείο Bloomberg, καθώς η νέα βουτιά των τιμών του πετρελαίου κάνει πιο δύσκολη την επίτευξη του στόχου της για τον πληθωρισμό. Το 57% αυτών των οικονομολόγων δηλώνουν ότι ο Ντράγκι θα αυξήσει τις μηνιαίες αγορές ομολόγων από το σημερινό ύψος των 60 δις ευρώ, ενώ το υπόλοιπο 53% προβλέπουν και άλλη μείωση του επιτοκίου καταθέσεων. Το 45% θεωρούν ότι τα νέα μέτρα θα ανακοινωθούν στη μεθεπόμενη συνεδρίαση της ΕΚΤ στις 10 Μαρτίου, ενώ ένα ποσοστό επίσης 45% προβλέπουν ότι θα ληφθούν τον Ιούνιο και το υπόλοιπο 10% τον Σεπτέμβριο.

Μεγαλύτερη χαλάρωση, ίσως τον Μάρτιο
Από την έναρξη του προγράμματος αγορών ομολόγων της ΕΚΤ πριν από 10 μήνες, ο πληθωρισμός της Ευρωζώνης έχει αυξηθεί ελάχιστα και το χρονοδιάγραμμα για την επιστροφή του πληθωρισμού στον στόχο της ΕΚΤ, που είναι λίγο κάτω από το 2%, έχει μετατεθεί χρονικά δύο φορές. Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ θα συνεδριάσει την ερχόμενη Πέμπτη στη Φρανκφούρτη, έχοντας ήδη εμφανισθεί διχασμένο (στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου) όσον αφορά την κατάλληλη πολιτική.

«Εάν οι τιμές του πετρελαίου παραμείνουν στα σημερινά συμπιεσμένα επίπεδα, η ΕΚΤ πιθανότατα δεν θα καθίσει απλώς να περιμένει και να ελπίζει για το καλύτερο», δήλωσε ο επικεφαλής αναλυτής για την Ευρώπη της εταιρείας Nordea Markets στην Κοπεγχάγη, προσθέτοντας: «Θα μπορούσαμε να δούμε μεγαλύτερη χαλάρωση ακόμη και τον Μάρτιο». Η ΕΚΤ θα ανακοινώσει την Πέμπτη αναθεωρημένες προβλέψεις για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, και οι όποιες αναθεωρήσεις προς τα κάτω θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη δικαιολογία για επιπλέον μέτρα. Σε μίαν άλλη έρευνα, οι οικονομολόγοι προβλέπουν ότι η ΕΚΤ θα διατηρήσει όλα τα επιτόκιά της αμετάβλητα αυτήν την εβδομάδα.

Λακκοτρύπης: «Η Κύπρος έχει τους μηχανισμούς»
Κληθείς να σχολιάσει τις τιμές των καυσίμων στο εξωτερικό και τις αντιδράσεις των Κυπρίων καταναλωτών, ο Υπουργός Ενέργειας Γιώργος Λακκοτρύπης είπε ότι δεδομένης της αποτύπωσης των τιμών σήμερα, περίπου τα δύο τρίτα της τιμής είναι φόροι. Έτσι, «οποιαδήποτε μείωση υπάρξει στις διεθνείς τιμές, θα επηρεάσει τη λιανική τιμή κατά περίπου το ένα τρίτο».

Όπως ανέφερε ο Υπουργός, η Κύπρος έχει τους μηχανισμούς, με τη μελέτη που διεκπεραιώθηκε πριν από μερικές εβδομάδες, οι οποίοι «τρέχουν» παράλληλα για παρακολούθηση. «Θα ενημερώσουμε και τα κοινοβουλευτικά κόμματα, τους συνδέσμους καταναλωτών, τον Γενικό Ελεγκτή, όπως κάναμε και στο παρελθόν, ώστε να υιοθετήσουμε τελεσίδικα όλοι ένα καινούργιο μοντέλο για παρακολούθηση των τιμών», τόνισε.

Ερωτηθείς, αν υπάρχει αναγκαιότητα για αναπροσαρμογή της πολιτικής του κράτους, ο κ. Λακκοτρύπης είπε ότι, αν δούμε συγκριτικά τις λιανικές τιμές των καυσίμων στην Κύπρο με τις τιμές σε άλλες χώρες, «συγκρινόμαστε ευνοϊκά μετά τους φόρους, συγκρινόμαστε αρνητικά πριν από τους φόρους», και πρόσθεσε ότι αυτό συνάδει με το γεγονός ότι η φορολογική πολιτική του κράτους, πάντοτε σε σύγκριση με τα άλλα κράτη-μέλη, είναι καλύτερη.

«Το τι θα πρέπει να πράξουμε σίγουρα είναι την ενδυνάμωση του εποπτικού πλαισίου, δηλαδή πως παρακολουθούμε τις τιμές, για να είμαστε βέβαιοι ότι αυτό που μας παραδίδουν με τιμολόγια ή καινούργια φορτία είναι ορθό», υπογράμμισε.