Διά νόμου αποκλεισμός εταιρειών με «κακό παρελθόν» από δημόσιες προσφορές
Αφορμή τα όσα αποκαλύφθηκαν για το σκάνδαλο ΣΑΠΑ στην Πάφο και τη διεκδίκηση προσφορών του Δημοσίου από εταιρείες που παραδέχθηκαν «λάδωμα» αξιωματούχων

Σάρκα και οστά παίρνει, επιτέλους, η πρόθεση του κράτους να αποκλείσει άπαξ και διά παντός από τη διεκδίκηση δημοσίων έργων εκείνες τις εταιρείες, οι οποίες βρέθηκαν να εμπλέκονται σε μεγάλα σκάνδαλα (πχ ΣΑΠΑ Πάφου) διασπάθισης εκατομμυρίων ευρώ δημοσίου χρήματος.

Τα προβλήματα που είχαν εντοπιστεί στην προσπάθεια απαγόρευσης διεκδίκησης των προσφορών, βάσει γνωμάτευσης, οδήγησαν τελικά το Υπουργικό Συμβούλιο, σε συνεργασία με τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, στην έγκριση τροποποιητικού νομοσχεδίου, που εισάγει στους όρους των προσφορών το λευκό ποινικό μητρώο νομικού προσώπου, το οποίο μέχρι σήμερα, λόγω κενών και παραθύρων, εθεωρείτο δεδομένο.

Η απόφαση
Όπως ανακοίνωσε χθες ο Αναπληρωτής Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Βίκτωρας Παπαδόπουλος, το Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο συνεδρίασε υπό τον Προεδρεύοντα της Δημοκρατίας Γιαννάκη Ομήρου, οι εταιρείες που διεκδικούν δημόσιες προσφορές θα ελέγχονται, πλέον, με πιστοποιητικό ποινικού μητρώου. Όπως είπε, «το Υπουργικό ενέκρινε το νομοσχέδιο, με το οποίο ρυθμίζεται -μετά από γνωμάτευση του Γενικού Εισαγγελέα- το κενό που υπάρχει στη νομοθεσία, αναφορικά με έκδοση πιστοποιητικού ποινικού μητρώου για νομικά πρόσωπα, δηλαδή εταιρείες, και επιπλέον για τον τρόπο και τη δυνατότητα αποκατάστασής τους στις περιπτώσεις που καταδικάζονταν για οποιοδήποτε ποινικό αδίκημα από τα δικαστήρια». «Η έκδοση αυτών των πιστοποιητικών ήταν αναγκαία διότι, λόγω του κενού που υπήρχε στη νομοθεσία, τα πιστοποιητικά που εκδίδονταν μέχρι σήμερα ήταν αναγκαστικά όλα λευκά», εξήγησε ο κ. Παπαδόπουλος.

Καταπολέμηση διαφθοράς
Ανέφερε, επιπλέον, ότι με αυτόν τον τρόπο και με τη ρύθμιση της νέας νομοθεσίας, οι εταιρείες που θα επιθυμούν να υποβάλουν αίτηση για να προσφοροδοτήσουν για έργα του Δημοσίου, θα δίνουν πλέον τα σωστά πιστοποιητικά μητρώων που έπρεπε να κατατεθούν έτσι και αλλιώς βάσει της νομοθεσίας. «Γίνεται, δηλαδή, μια διόρθωση στη στρέβλωση που υπήρχε έως τώρα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον Αναπληρωτή Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, πρόκειται για μιαν ακόμα ενέργεια προς τη σωστή κατεύθυνση, για να διορθωθεί η στρέβλωση αναφορικά με την καταπολέμηση της διαφθοράς και, ταυτόχρονα, ρυθμίζεται και για τα νομικά πρόσωπα το θέμα της παραγραφής των αδικημάτων. Όπως εξήγησε, υπάρχουν κατηγορίες αδικημάτων και πρόνοιες για το πότε παραγράφονται.

Υπάρχει ιστορικό
Πίσω από την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου υπάρχει μεγάλο παρασκήνιο, για το οποίο η «Σημερινή» είχε γράψει δύο φορές, στις 10 και 16 Ιουνίου.
Συγκεκριμένα, αφορούσε σε επιστολές που απέστειλε ο Δήμος Πάφου (μετά την αλλαγή σκυτάλης) προς τον Γενικό Εισαγγελέα Κώστα Κληρίδη και τον Γενικό Ελεγκτή της Δημοκρατίας Οδυσσέα Μιχαηλίδη, ζητώντας συμβουλές για να αποφύγει την κατακύρωση προσφοράς για επιδιόρθωση δρόμων σε εταιρεία, η οποία τύγχανε διερεύνησης για την υπόθεση της δημιουργίας των πεζοδρομίων της πόλης, που στη βάση καταγγελιών έγινε παράτυπα με διασπάθιση δημοσίου χρήματος.

Κέρδισε, αλλά...
Οι λεπτομέρειες της τότε υπόθεσης, για τις οποίες είχε γράψει η «Σ», ήταν πάρα πολύ ενδιαφέρουσες. Με βάση την επιστολή του Δημάρχου Πάφου προς τον Γενικό Ελεγκτή και τη Γενική Λογίστρια, σε τότε συνεδρίασή του, το Συμβούλιο Προσφορών του Δήμου με βάση εισήγηση της Επιτροπής Προσφορών κατέληξε στο συμπέρασμα ότι για τον διαγωνισμό επιδιόρθωσης των δρόμων της πόλης, την καλύτερη προσφορά τεχνικά και οικονομικά κατέθεσε εταιρεία η οποία, όμως, είχε στο παρελθόν καταγγελθεί για υπό διερεύνησιν υπόθεση σε σχέση με διασπάθιση δημοσίου χρήματος για την κατασκευή πεζοδρομίων στην Πάφο. Ως εκ τούτου και για να αποφύγει ο Δήμος την κατακραυγή ότι κατακυρώνει προσφορές με δημόσιο χρήμα σε εταιρείες που εμπλέκονται σε σκάνδαλα, είχε ζητήσει σχετική γνωμάτευση.

Δύσκολος αποκλεισμός
Όπως τότε αποκάλυψε η εφημερίδα μας, ο αποκλεισμός της εταιρείας από τον διαγωνισμό, στη βάση υπονοιών για εμπλοκή σε σκάνδαλο, δεν ήταν νομικά εφικτός. Αντίθετα, διαφάνηκε τότε ότι κάτι τέτοιο θα προσέκρουε σε πολλές νομικές διατάξεις, γεγονός που δεν άφηνε περιθώρια στον Δήμο Πάφου να κατακυρώσει αλλού ή να επαναπροκηρύξει τις προσφορές.

Τότε, μάλιστα, είχε ξεκαθαρίσει ότι ήταν δύσκολος ακόμη και ο αποκλεισμός εργοληπτικών εταιρειών που παραδέχθηκαν ενοχή σε πρόσφατα μεγάλα σκάνδαλα. Ο Γενικός Εισαγγελέας είχε, μάλιστα, γνωματεύσει ότι οι εμπλεκόμενες αλλά μη καταδικασθείσες εταιρείες θα μπορούσαν να αποκλείονται ανά περίπτωση προσφοράς με βάση όρο, που να αφορά προηγούμενο επαγγελματικό παράπτωμα.
Μάλιστα, όπως αρμοδίως πληροφορούμαστε, σε δύο τουλάχιστον περιπτώσεις τόσο στο Υπουργείο Γεωργίας όσο και στο Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων αποκλείστηκαν εργοληπτικές εταιρείες, που παραδέχθηκαν εμπλοκή σε προηγούμενα σκάνδαλα, μέσω υιοθέτησης όρου στην προκήρυξη προσφορών για μη ύπαρξη προηγούμενου σοβαρού επαγγελματικού παραπτώματος.

Υπό πίεση
Η έγκριση της προαναφερθείσας νομοθεσίας έρχεται να προσθέσει ακόμη μεγαλύτερη πίεση στις μεγάλες εργοληπτικές εταιρείες αφού είχε προηγηθεί, προ μερικών μηνών, η μεγάλη έρευνα της ΕΠΑ εναντίον 11 τέτοιων εταιρειών, σε σχέση με διερευνώμενη νόθευση κρατικών προσφορών. Άτομα που εμπλέκονται στον χώρο υπέδειξαν στην εφημερίδα μας πως αν τελικά όλα αυτά αποδειχθούν, τότε η Κυπριακή Δημοκρατία θα στερέψει από μεγάλες κατασκευαστικές εταιρείες, με αποτέλεσμα ο τομέας να πέσει σε λήθαργο ή ακόμη και να κερδίζουν τις προσφορές εταιρείες από το εξωτερικό, με δυσμενή για την οικονομία αποτελέσματα.

Έρχονται κι άλλα εργαλεία κατά της διαφθοράς
Το εν λόγω νομοσχέδιο εντάσσεται, όπως δήλωσε ο αρμόδιος Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης Ιωνάς Νικολάου, στα εργαλεία πάταξης των φαινομένων της διαφθοράς. Μιλώντας χθες στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι» της τηλεόρασης του «Σίγμα», ο κύριος Νικολάου εξήγησε ότι τα πιστοποιητικά ποινικού μητρώου εκδίδονται από την Αστυνομία, μεταξύ άλλων, για σκοπούς δημοσίων προσφορών. Ανέφερε, επίσης, ότι έχει ετοιμαστεί και νομοσχέδιο, που θα προστατεύει πρόσωπα τα οποία επιθυμούν να καταγγείλουν στοιχεία, που θα συμβάλουν στη διερεύνηση υποθέσεων για ζητήματα διαφθοράς.