Αποφυγή τουρκικών συμφερόντων μέσω αυστηρών προνοιών για πώληση δανείων

Δικαίωμα για ξεσκόνισμα της μετοχικής δομής των ταμείων που επιθυμούν να αγοράσουν δάνεια διατηρεί η Κεντρική Τράπεζα, σε μια προσπάθεια να διασκεδάσει τις ανησυχίες κομμάτων

ΑΥΣΤΗΡΕΣ πρόνοιες για τον έλεγχο που θα κάνει η Κεντρική Τράπεζα ερμηνεύονται από το κυβερνητικό στρατόπεδο ως ικανοποιητικές ασφαλιστικές δικλίδες για θέματα εθνικού συμφέροντος

Ενώπιον της Βουλής των Αντιπροσώπων και στα χέρια των κοινοβουλευτικών κομμάτων βρίσκεται από χθες το πολύ σημαντικό νομοσχέδιο για την πακετοποίηση και πώληση δανείων από τα Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα. Νομοσχέδιο, το οποίο, με βάση το επικαιροποιημένο μνημόνιο, δεν είναι προαπαιτούμενο για αποδέσμευση της επόμενης δόσης, αλλά θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή το αργότερο μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου. Από κόσκινο θα περάσουν οι πρόνοιες που υιοθέτησε η Κυβέρνηση και η Κεντρική Τράπεζα για να αποφύγουν την εμπλοκή στην Κύπρο ταμείων με κρυμμένα τουρκικά συμφέροντα. Ζήτημα το οποίο έχει σε περίοπτη θέση της κριτικής και των επιφυλάξεών της σύσσωμη η αντιπολίτευση.

Ρήτρες αποφυγής

Οι ρήτρες ασφαλείας για να μπορεί η αρμόδια για τον έλεγχο Κεντρική Τράπεζα να αποφύγει την εμπλοκή τουρκικών συμφερόντων είναι πολύ αυστηρές και ιδίως πολύ ξεκάθαρες και αφορούν κυρίως -όπως εδώ και δύο μήνες έγραψε η «Σ»- στην αποκάλυψη της μετοχικής δομής των ενδιαφερόμενων ταμείων.

Οι πρόνοιες εντάσσονται στο κεφάλαιο του νομοσχεδίου που αφορά στην αδειοδότηση νομικών προσώπων (ταμείων) που προτίθενται να αναλάβουν δραστηριότητα εξαγοράς πιστωτικών διευκολύνσεων στην Κυπριακή Δημοκρατία. Τα ταμεία αυτά, λοιπόν, θα πρέπει να υποβάλουν τα εξής:

- Το ιδρυτικό έγγραφο και καταστατικό της εταιρείας.

- Την ταυτότητα των άμεσων ή/και έμμεσων μετόχων, την ταυτότητα των προσώπων που έχουν ειδικές συμμετοχές και το ποσόν αυτής της συμμετοχής ή, αν δεν κατέχονται ειδικές συμμετοχές, την ταυτότητα μέχρι των 20 μεγαλύτερων μετόχων με συμμετοχή 5% ή περισσότερο έκαστος.

- Την ταυτότητα των συμβούλων.

- Ερωτηματολόγια συμπληρωμένα από τα πρόσωπα αυτά, για την αξιολόγηση των κριτηρίων ικανότητας και καταλληλότητας όπως αυτά καθορίζονται σε οδηγία που εκδίδεται από την Κεντρική Τράπεζα.

- Την οργανωτική δομή της εταιρείας.

- Το πρόγραμμα λειτουργιών της εταιρείας.

- Οποιαδήποτε επιπρόσθετη πληροφορία ή/και αρχεία που η Κεντρική Τράπεζα θεωρεί σημαντικά για την αξιολόγηση της αίτησης.

Επιπρόσθετα εργαλεία

Πέραν των προαναφερόμενων στοιχείων που υποχρεούνται να παραδώσουν, η Κεντρική Τράπεζα, βάσει της προτεινόμενης νομοθεσίας, διατηρεί σειρά άλλων εργαλείων για αποφυγή εθνικά επιζήμιων ενεργειών. Μπορεί δηλαδή να αρνηθεί τη χορήγηση άδειας, μεταξύ άλλων, εάν διαπιστώσει ότι το πρόγραμμα εργασιών της εταιρείας δημιουργεί υποψίες για δημιουργία αρνητικού αντικτύπου στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και εφόσον διαπιστώσει ότι υφίστανται στενοί δεσμοί, λόγω επαγγελματικών ή άλλων σχέσεων, μεταξύ της αιτήτριας εταιρείας και οποιωνδήποτε άλλων προσώπων, που κατά την άποψη της Κεντρικής Τράπεζας δύνανται να αποτρέψουν την αποτελεσματική διεξαγωγή της εποπτείας. Όπερ μεθερμηνευόμενον, σε περίπτωση που έχουν σχέση με τουρκικά συμφέροντα, στα οποία η Κεντρική Τράπεζα δεν μπορεί να ασκήσει εποπτεία.
Μάλιστα η εποπτική Αρχή διατηρεί απόλυτο δικαίωμα να τηρείται εκ των προτέρων ενήμερη για οποιεσδήποτε αλλαγές στη μετοχική δομή ή τη συμμετοχή αδειοδοτημένων δανείων, καθώς και δικαίωμα αφαίρεσης της άδειας.

Βλέπει θετικά

Στην εισηγητική έκθεση, που συνοδεύει το νομοσχέδιο, η Κυβέρνηση και το Υπουργείο Οικονομικών εκφράζουν ουσιαστικά βεβαιότητα, ότι από αυτό

«θα προκύψουν σημαντικά οφέλη για τα πιστωτικά ιδρύματα και την οικονομία γενικότερα. Συγκεκριμένα, θα καταστεί δυνατή η περαιτέρω απομόχλευση των ισολογισμών και βελτίωση της κεφαλαιακής θέσης και της ρευστότητας των πιστωτικών ιδρυμάτων. Αυτό θα διευκολύνει την παροχή νέων πιστωτικών διευκολύνσεων, η οποία θα συμβάλει στην περαιτέρω τόνωση της ρευστότητας και της οικονομικής δραστηριότητας.

Πρόσθετα, μέσω του νομοσχεδίου διασφαλίζονται πλήρως και σε κάθε περίπτωση όλα τα δικαιώματα των φυσικών και νομικών προσώπων, των οποίων τα δάνεια θα πωληθούν, ανεξαρτήτως του ύψους τους».

Διασφάλιση συμφερόντων

Με βάση τις πρόνοιες του Νομοσχεδίου, όπως εξάγεται από τη σχετική εισηγητική έκθεση, τα δάνεια σε φυσικά πρόσωπα ή μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, το ύψος των οποίων κατά τον χρόνο της εκχώρησης δεν υπερβαίνει το €1 εκ., είναι δυνατό να εξαγοράζονται μόνον από εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων που συστάθηκε στη Δημοκρατία, στην οποία χορηγήθηκε άδεια από την Κεντρική Τράπεζα, αδειοδοτημένο πιστωτικό ίδρυμα, πιστωτικό ίδρυμα που έλαβε άδεια λειτουργίας και εποπτεύεται από αρμόδια Αρχή άλλου κράτους - μέλους, το οποίο δικαιούται να παρέχει υπηρεσίες ή να εγκαθιστά υποκατάστημα στη Δημοκρατία, χρηματοδοτικό ίδρυμα το οποίο είναι θυγατρική πιστωτικού ιδρύματος με έδρα σε κράτος - μέλος και το οποίο παρέχει υπηρεσίες στη Δημοκρατία ή διεξάγει εργασίες στη Δημοκρατία μέσω υποκαταστήματος.

Το όριο του €1 εκ. θεωρείται ότι διασφαλίζει πως τα καταναλωτικά, στεγαστικά και άλλα δάνεια που χορηγούνται σε φυσικά πρόσωπα, αλλά και δάνεια που χορηγούνται σε μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις υπόκεινται σε αυστηρότερο καθεστώς για την πώληση και την αγορά τους.

Σημειώνεται ότι, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία που παρέχονται από την Κεντρική Τράπεζα, πέραν του 96% των δανείων εμπίπτουν στην κατηγορία κάτω του ενός εκατομμυρίου ευρώ.

Διευκρινίζεται ότι, με βάση πολύ συγκεκριμένα άρθρα (18 και 19) του Νομοσχεδίου, διασφαλίζονται τα δικαιώματα των δανειοληπτών είτε η πιστωτική τους διευκόλυνση υπερβαίνει είτε δεν υπερβαίνει το όριο του €1 εκ. κατά την ημέρα εξαγοράς.

Με μισό μάτι το βλέπει η αντιπολίτευση

Παρά τη θέση της Κυβέρνησης και της ΚΤ ότι το νομοσχέδιο είναι ένα θετικό βήμα για αντιμετώπιση των ΜΕΔ, τα κόμματα της αντιπολίτευσης συνεχίζουν να έχουν ηχηρές ενστάσεις, κυρίως ως προς το μέλλον των δανειοληπτών, τα «ανοίγματα» των οποίων θα πωληθούν σε ξένους. Ήδη αρκετά κόμματα της αντιπολίτευσης υποδεικνύουν, υπό την μορφήν πρώτης αντίδρασης, πως δεν πρόκειται να στηρίξουν το εν λόγω νομοσχέδιο, αν πρώτα δεν διασφαλιστεί ότι προ της πώλησης του δανείου θα ζητηθεί η έγκριση του ιδίου του δανειολήπτη.