Την ώρα που ψηφίζονται προαπαιτούμενα και αναζητείται χρηματοδότηση-γέφυρα
Σε εμπιστευτική του έκθεση το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο τονίζει πως η Ελλάδα θα χρειαστεί ελάφρυνση χρέους, πολύ μεγαλύτερη από αυτή που είναι προετοιμασμένοι να εξετάσουν οι εταίροι της στην Ευρωζώνη
Την ώρα που η Ελλάδα ετοιμάζεται να ψηφίσει τα προαπαιτούμενα μέτρα τα οποία αξιώνουν οι Ευρωπαίοι εταίροι της για να ανοίξει ο δρόμος προς τη νέα δανειοδότηση από τον ESM και ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις για την ενδιάμεση χρηματοδότηση, το ΔΝΤ θέτει εκ νέου ζήτημα βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους. Σε εμπιστευτική έκθεση του ταμείου, στην οποία είχε πρόσβαση το ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters, τονίζεται πως η Ελλάδα θα χρειαστεί ελάφρυνση χρέους, πολύ μεγαλύτερη από αυτή που είναι προετοιμασμένοι να εξετάσουν οι εταίροι της στην Ευρωζώνη, λόγω των καταστροφών που υπέστησαν η οικονομία της και οι τράπεζές της τις τελευταίες δύο εβδομάδες.
Σύμφωνα με το Reuters, η επικαιροποιημένη ανάλυση βιωσιμότητας χρέους εστάλη στις κυβερνήσεις της Ευρωζώνης αργά το βράδυ της Δευτέρας, μερικές, μόλις, ώρες μετά τη συμφωνία επί της αρχής μεταξύ της Αθήνας και των 18 εταίρων της να ανοίξουν τις διαπραγματεύσεις για ένα τρίτο πρόγραμμα διάσωσης, ύψους έως 86 δισεκατομμυρίων ευρώ. «Η δραματική επιδείνωση στη βιωσιμότητα του χρέους υποδεικνύει την ανάγκη για ελάφρυνση του χρέους σε κλίμακα που θα χρειαστεί να υπερβαίνει κατά πολύ αυτό που εξετάζεται μέχρι σήμερα - και αυτό που έχει προταθεί από τον ESM», επισημαίνεται από το ΔΝΤ, ενώ τονίζεται περαιτέρω:
«Οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να δώσουν στην Ελλάδα μια 30ετή περίοδο χάριτος για την εξυπηρέτηση όλου του ευρωπαϊκού χρέους, συμπεριλαμβανομένων και των νέων δανείων, και μια πολύ δραστική παράταση των περιόδων ωρίμανσης, ή διαφορετικά να προχωρήσουν σε συγκεκριμένες ετήσιες δημοσιονομικές μεταβιβάσεις στον ελληνικό προϋπολογισμό ή να δεχθούν βαθύ κούρεμα εκ των προτέρων των δανείων τους προς την Αθήνα».
Αναζητείται χρηματοδότηση-γέφυρα
Πάντως, ενόψει του αποτελέσματος της σημερινής ψηφοφορίας στη Βουλή των Ελλήνων (βλέπε σελ. 6-7), χθες πραγματοποιήθηκαν συσκέψεις σχετικά με την έκτακτη χρηματοδότηση-γέφυρα προς την Ελλάδα μέχρι την επίτευξη τελικής συμφωνίας, προκειμένου να μπορέσει να ανταποκριθεί στις ανάγκες της. Όπως ανέφερε χθες ο Εκπρόσωπος της Κομισιόν Μαργαρίτης Σχοινάς, οι επιλογές που εξετάζονται για παροχή της χρηματοδότησης-γέφυρας είναι τα διμερή δάνεια και τα κονδύλια από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSM), ο οποίος ιδρύθηκε το 2010 και αφορά και τα 28 κράτη-μέλη της ΕΕ. Σε σχετική δήλωση, εξάλλου, προέβη και ο Πρόεδρος του Γιούρογκρουπ Γερούν Ντάισελμπλουμ, καθώς και ο Γερμανός Υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο οποίος τόνισε την ανάγκη να υπάρχει κατάληξη στο θέμα μέχρι τη Δευτέρα.
Όχι Βρετανίας σε χρηματοδότηση Ελλάδας
Σημειώνεται, ωστόσο, πως μια χρηματοδότηση-γέφυρα στην Ελλάδα είναι δύσκολη, αφού δεν υπάρχει διάθεση σε πολλά κράτη-μέλη της ΕΕ να δοθούν νέα χρήματα στην Αθήνα, χωρίς μάλιστα αιρεσιμότητα. Το γεγονός αυτό επιβεβαίωσε χθες και ο Υπουργός Οικονομικών της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ, τονίζοντας πως είναι ανοικτό το ενδεχόμενο σύναψης διμερών δανείων ή της επιμήκυνσης των ωριμάνσεων των πληρωμών προς την ΕΚΤ. Σύμφωνα δε με πληροφορίες, μια εκ των χωρών που φαίνεται πως αντιτίθεται στη χρηματοδότηση της Ελλάδας από το ταμείο της ΕΕ είναι η Αγγλία, με τον Υπουργό Οικονομικών της χώρας, Τζορτζ Όσμπορν, να ξεκαθαρίζει πως η Βρετανία δεν είναι μέλος της Ευρωζώνης και «αποκλείεται να χρησιμοποιηθούν χρήματα των Βρετανών φορολογουμένων για τη διάσωση της Ελλάδας».
«Ο Τσίπρας δέχτηκε ό,τι ζητήσαμε»
Συνεχίστηκαν οι ευρωπαϊκές και διεθνείς αντιδράσεις αναφορικά με την κατ’ αρχήν συμφωνία, στην οποία κατέληξαν η Ελλάδα και οι εταίροι της. Από τις αντιδράσεις αυτές ξεχωρίζουν οι τοποθετήσεις του Προέδρου της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς, του Προέδρου της Γαλλίας Φρανσουά Ολάντ, του Υπουργού Οικονομικών της Γερμανίας και του Πάπα Φραγκίσκου. Στις δηλώσεις του ο Πρόεδρος της Κομισιόν τόνισε ότι η συμφωνία είναι καλή τόσο για την Ελλάδα όσο και για την υπόλοιπη Ευρωζώνη. «Ούτε εγώ ήθελα να αποκλείσω τελείως την επιλογή του Grexit, διότι ήταν δυνατό να καταλήγαμε σε αυτήν την απόφαση, αλλά προσπάθησα μέχρι το τελευταίο δευτερόλεπτο να το εμποδίσω», πρόσθεσε, ενώ ερωτηθείς εάν ο Έλληνας Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας συμφώνησε σε αυτό που ο ελληνικός λαός απέρριψε με το δημοψήφισμα, δήλωσε:
«Πρέπει ψύχραιμα να διαπιστώσω ότι ο κ. Τσίπρας, τον οποίο είχα προειδοποιήσει πριν από το δημοψήφισμα, δεν επιβλήθηκε. Είχα πει πριν από το δημοψήφισμα ότι η ελληνική διαπραγματευτική θέση δεν θα βελτιωθεί, αλλά θα γίνει πιο δύσκολη - και έγινε. Η κυβέρνηση Τσίπρα δέχθηκε τα πάντα, όλα όσα τους είχαμε προτείνει πριν από εβδομάδες, πριν από το δημοψήφισμα. Δεν βελτίωσε την κατάσταση των Ελλήνων, αλλά η συνολική συμφωνία είναι θετική, τόσο για την Ελλάδα όσο και για την υπόλοιπη Ευρωζώνη». Έκανε δε λόγο για «αδυναμία κατανόησης» και για «παρεξήγηση» μεταξύ της Ελλάδας και της Ευρώπης και κυρίως της Γερμανίας και επισήμανε ότι τελικά «η γερμανική κυβέρνηση κινήθηκε με μέτρο προς τις ελληνικές ευαισθησίες και η ελληνική κυβέρνηση κινήθηκε πολύ έντονα και γρήγορα, μετά το δημοψήφισμα, προς τα απαιτούμενα, τα οποία ηγέρθησαν από τα υπόλοιπα μέλη της Ευρωζώνης».
Να κάνουν το παν
Από την πλευρά του ο Πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς εξέφρασε την πεποίθησή του ότι «η ελληνική κυβέρνηση θα κάνει το παν -και πρέπει να το κάνει- για να υλοποιήσει τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις» στη χώρα, διότι, όπως είπε, «δεν έχει νόημα να κάνουμε αυτό το βήμα και να βρισκόμαστε σε έναν χρόνο πάλι εδώ και να συζητούμε. Όλοι εκείνοι που έκλεισαν αυτή τη συμφωνία, αλλά βεβαίως ειδικά η κυβέρνηση στην Αθήνα, έχουν την υποχρέωση να κάνουν το παν», επισήμανε υποδεικνύοντας πως αυτό που πήρε τώρα ο Έλληνας Πρωθυπουργός από τις Βρυξέλλες είναι χειρότερο από αυτό που θα μπορούσε να είχε πάρει πριν από δύο εβδομάδες, αν είχε δεχθεί την πρόταση του Προέδρου Κομισιόν. Παραδέχτηκε, όμως, πως δεν υπήρξε πιο ισχυρός Πρωθυπουργός στην ιστορία της Ελλάδας εδώ και δεκαετίες από τον κ. Τσίπρα σε ό,τι αφορά την στήριξη στο εσωτερικό.
Δεν εξευτελίστηκε η Αθήνα
Ο Πρόεδρος της Γαλλίας Φρανσουά Ολάντ στη δική του τοποθέτηση απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι η Ελλάδα έχει εξευτελιστεί από τη σκληρή συμφωνία διάσωσής της, τονίζοντας παράλληλα ότι το Παρίσι θα κάνει προτάσεις για ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης της Ευρώπης. «Δεν μπορώ να δεχτώ ότι οι άνθρωποι εξευτελίζονται... Ο εξευτελισμός θα είχε οδηγήσει (την Ελλάδα) εκτός Ευρωζώνης». Τόνισε δε πως η Ευρώπη έχει ήδη δημιουργήσει μια τραπεζική ένωση, που προστατεύει από την επιβάρυνση τους φορολογούμενους, με την καταβολή δημόσιων πόρων στην περίπτωση χρεοκοπίας μιας τράπεζας, ενώ η «δημοσιονομική πειθαρχία» έχει αυξηθεί. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να προχωρήσουν περαιτέρω και Γαλλία και Γερμανία θα πρέπει να καταρτίσουν προτάσεις για βελτίωση της οικονομικής διακυβέρνησης.
Θέλει βραχυπρόθεσμη συμφωνία ο Σόιμπλε
Ο Υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας τόνισε την ανάγκη για επίτευξη βραχυπρόθεσμης συμφωνίας με την Ελλάδα μέχρι τη Δευτέρα, «για να αποφύγουμε μεγαλύτερα προβλήματα» προτάσσοντας, ταυτόχρονα, το θέμα της αποκατάστασης της εμπιστοσύνης μεταξύ της ελληνικής κυβέρνησης και των Ευρωπαίων εταίρων. Όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις για το τρίτο πρόγραμμα, προέβλεψε ότι θα είναι μακρές και δύσκολες και ισχυρίστηκε ότι η ευθύνη για την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων ανήκει στην ελληνική πλευρά. Σε σχέση με την πρότασή του για πενταετές Grexit, ο κ. Σόιμπλε είπε ότι το έκανε «γιατί πολλοί παράγοντες, μεταξύ των οποίων ορισμένοι στην γερμανική κυβέρνηση, πιστεύουν ότι θα ήταν προς το συμφέρον της Ελλάδας, ότι θα ήταν μία καλύτερη λύση». Πρόσθεσε όμως ότι κανείς δεν μπορεί να είναι απολύτως σίγουρος.
Παρέμβαση κι από Ποντίφικα
Ο Πάπας Φραγκίσκος σε σύντομη δήλωσή του για την Ελλάδα τόνισε πως «οι Έλληνες κυβερνώντες που οδήγησαν στη δημιουργία αυτής της κατάστασης διεθνούς χρέους έχουν μια ευθύνη. Με τη νέα ελληνική κυβέρνηση ξεκίνησε μια αναθεώρηση κάπως δίκαιη. Ελπίζω να βρεθεί ο δρόμος για να λυθεί το πρόβλημα της Ελλάδας και ένας δρόμος ελέγχου, για να μην παρουσιάσουν και άλλες χώρες το ίδιο πρόβλημα, και αυτό να μας βοηθήσει να προχωρήσουμε, διότι ο δρόμος αυτός των χρεών δεν τελειώνει ποτέ. Είμαι αλλεργικός στην οικονομία, διότι ο πατέρας μου ήταν λογιστής και όταν δεν τελείωνε τη δουλειά στο εργοστάσιο, έπαιρνε δουλειά στο σπίτι και τα Σαββατοκύριακα εργαζόταν με τα λογιστικά βιβλία του», είπε ο Πάπας.




