Εκτιμήσεις της Κεντρικής για την οικονομία στη διάρκεια του 2015
Οι προκλήσεις για πλήρη ανάκαμψη παραμένουν, τονίζεται στο δελτίο της Κεντρικής Τράπεζας για τον Ιούνιο του 2015: Τα πολύ υψηλά μη εξυπηρετούμενα δάνεια, η υψηλή ανεργία, ο συγκρατημένος δανεισμός και οι χαμηλές αναπτυξιακές δαπάνες

«Η κυπριακή οικονομία, μετά από πρωτόγνωρη περίοδο βαθιάς ύφεσης, φαίνεται να βρίσκεται στα αρχικά στάδια ανάκαμψης. Αυτό αντικατοπτρίζεται στον πρώτο μετά από τέσσερα σχεδόν χρόνια, έστω μικρό, θετικό ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ που καταγράφηκε το πρώτο τρίμηνο του 2015, αλλά και στη θετική πορεία μιας σειράς από άλλους οικονομικούς δείκτες. Παρά τα πρώτα αισιόδοξα σημάδια στις αρχές του 2015, όμως, η ανάπτυξη βρίσκεται σε ισχνό στάδιο και θεωρείται ακόμα επισφαλής, όπως φαίνεται και από τη συνεχιζόμενη αρνητική πορεία του πληθωρισμού».

Τα πιο πάνω αναφέρονται στο οικονομικό δελτίο του Ιουνίου 2015, που δημοσιοποίησε χθες η Κεντρική Τράπεζα και αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στις κύριες εξελίξεις στο διεθνές οικονομικό περιβάλλον και στην Κύπρο, καθώς και στο ευρωσύστημα.

Ευνοϊκότερο το κλίμα
Αφού τονίζει ότι η κυπριακή οικονομία βρίσκεται στα αρχικά στάδια της ανάκαμψης, στην έκθεση της Κεντρικής σημειώνεται ότι οι μακροοικονομικές και κυρίως δημοσιονομικές ανισοσκέλειες έχουν συρρικνωθεί σημαντικά, διαμορφώνοντας ένα ευνοϊκό κλίμα γι' ανάκαμψη και ανάπτυξη στο σύντομο μέλλον. Επισημαίνει, παράλληλα, ότι ο τραπεζικός τομέας, μετά και την ωρίμανση των συνθηκών που επέτρεψαν την πλήρη κατάργηση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων, στέκεται πλέον πάνω σε πιο γερές και υγιείς βάσεις, έτοιμος να αντιμετωπίσει τις μεγάλες προκλήσεις που βρίσκονται ενώπιόν του.

Ναι μεν, αλλά…
Η έκθεση της Κεντρικής δεν παραλείπει ωστόσο να σημειώσει ότι:
«Παρά τα πρώτα αισιόδοξα σημάδια στις αρχές του 2015, η ανάπτυξη βρίσκεται σε ισχνό στάδιο και θεωρείται ακόμα επισφαλής, όπως φαίνεται και από τη συνεχιζόμενη αρνητική πορεία του πληθωρισμού. Η σταθεροποίηση και ενίσχυση της θετικής πορείας της οικονομίας εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από τη διατήρηση της δυναμικής εφαρμογής του προγράμματος αναπροσαρμογής και εξυγίανσης της οικονομίας, αλλά και από αριθμό εξωγενών παραγόντων, όπως οι γεωπολιτικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή και ειδικότερα στη ζώνη του ευρώ, σε συνάρτηση με την κατάληξη στο ζήτημα της Ελλάδας. Επίσης, οι μεγάλες προκλήσεις για πλήρη ανάκαμψη παραμένουν: Τα πολύ υψηλά μη εξυπηρετούμενα δάνεια, η υψηλή ανεργία, ο συγκρατημένος δανεισμός και οι χαμηλές αναπτυξιακές δαπάνες», τονίζεται.

Προσήλωση στους στόχους
Η Κεντρική αναφέρει, επίσης, ότι η συνέχιση της συνετής πολιτικής και η προσήλωση στους στόχους, τόσο σε σχέση με την οικονομία όσο και με το χρηματοπιστωτικό σύστημα, θα υποβοηθήσει όχι μόνο στην επιτυχή αντιμετώπιση των προκλήσεων και στην πραγματοποίηση της ανάκαμψης εντός του τρέχοντος έτους, αλλά και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας της ανάπτυξης στο μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο μέλλον. Προς αυτήν την κατεύθυνση, ιδιαίτερα θετική εξέλιξη κρίνεται και η ψήφιση του πλαισίου αφερεγγυότητας από τη Βουλή και η εφαρμογή του νόμου για τις εκποιήσεις, η οποία, ως μνημονιακή υποχρέωση, επέτρεψε εκ νέου την απρόσκοπτη χρηματοδότηση της Κύπρου από τους διεθνείς δανειστές μας και δίνει την ευκαιρία στη χώρα να συμμετάσχει στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ, ενώ παράλληλα εκτιμάται ότι θα υποβοηθήσει σημαντικά τον στόχο της ΚΤΚ προς την αναδιάρθρωση και μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Επίσης, θετική επίδραση στην οικονομία αναμένεται να έχει η μείωση των δανειστικών επιτοκίων μετά από ενέργειες της ΚΤΚ, οι οποίες διευκόλυναν τον μηχανισμό μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ στην Κύπρο.

Ο τραπεζικός τομέας
Στο δελτίο της Κεντρικής αναφέρεται ότι κατά το πρώτο τρίμηνο του 2015 καταγράφηκαν οι πρώτες ισχνές ενδείξεις γι' ανάκαμψη του εγχώριου χρηματοπιστωτικού τομέα, τόσο σε δανειστικό επίπεδο όσο και σε καταθετικό επίπεδο, ως αποτέλεσμα των σημαντικών πρόσφατων θετικών εξελίξεων που συνέβησαν κυρίως από τον Οκτώβριο του 2014 και εντεύθεν. Πιο συγκεκριμένα, η δημοσίευση των θετικών αποτελεσμάτων των stress tests, για τις κυπριακές τράπεζες που πήραν μέρος σ’ αυτά, έδωσε ώθηση σε εγχώριες τράπεζες με αυξημένη ρευστότητα να προχωρήσουν στην παροχή, αν και σε μικρό μέγεθος, νέου δανεισμού στον εγχώριο ιδιωτικό τομέα.

Όπως εξηγεί η Κεντρική, στην πρόσφατη αύξηση νέου δανεισμού συνέβαλε επίσης και η παροχή συγχρηματοδοτούμενων κεφαλαίων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων προς τις εγχώριες μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Εξίσου σημαντικό γεγονός αποτελεί, επίσης, και η πρόσφατη ψήφιση του πλαισίου αφερεγγυότητας και του νόμου των εκποιήσεων από τη Βουλή, που αναμένεται να συμβάλει σημαντικά στο εγγύς μέλλον στην εντατικοποίηση των αναδιαρθρώσεων των προβληματικών δανείων, στη σημαντική σταδιακή μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και στην αύξηση του ρυθμού χορήγησης νέων δανείων από εγχώριες τράπεζες με αυξημένη ρευστότητα. Παρ' όλ' αυτά, σημειώνεται ότι η προσπάθεια των εγχώριων τραπεζών για περαιτέρω απομόχλευση αλλά και διόρθωση των ισολογισμών τους συνεχίζεται με γοργούς ρυθμούς.

Σταθεροποίηση εκροών
Παράγοντες όπως οι συνεχιζόμενες θετικές αξιολογήσεις της Τρόικας για την κυπριακή οικονομία, η μερική σταθεροποίηση που συνεχίζει να παρατηρείται στις εκροές των καταθέσεων, που είχε ως αποτέλεσμα την πρόσφατη πλήρη άρση των τελευταίων περιοριστικών μέτρων στη διακίνηση κεφαλαίων προς το εξωτερικό αναμένεται ότι θα συμβάλουν στην περαιτέρω ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταθετών στον κυπριακό τραπεζικό τομέα. Η περαιτέρω σταθεροποίηση του τραπεζικού τομέα αναμένεται να συμβάλει σημαντικά και στην προσπάθεια ανάκαμψης της εγχώριας οικονομίας.

Εύθραυστο το κλίμα
Όσον αφορά το εγγύς μέλλον, το εύθραυστο κλίμα στην εγχώρια οικονομία, το μειωμένο διαθέσιμο εισόδημα, το υψηλό ποσοστό ανεργίας, τα σχετικά χαμηλά καταθετικά επιτόκια, καθώς και το γεγονός ότι αρκετά νοικοκυριά και επιχειρήσεις χρησιμοποιούν τις καταθέσεις τους για κάλυψη τρεχουσών υποχρεώσεων και αποπληρωμή υφιστάμενων δανείων, αποτελούν παράγοντες που δυσχεραίνουν την άμεση βελτίωση της καταθετικής βάσης του τραπεζικού τομέα.

Τέλος, η Κεντρική προβλέπει ότι η κυπριακή οικονομία θα καταγράψει οριακή ανάκαμψη της τάξης του 0,5% το 2015. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη συμπεριλαμβάνει και τα προκαταρκτικά στοιχεία για το ΑΕΠ του πρώτου τριμήνου του 2015. Εντούτοις, μπορεί να θεωρηθεί ακόμα ως συντηρητική, αφού συμπεριλαμβάνει την πιθανότητα τριμηνιαίων αρνητικών ρυθμών μεταβολής του ΑΕΠ σε κάποια από τα επόμενα τρίμηνα.