Πώς επηρεάστηκαν από την οικονομική κρίση, σύμφωνα με νέα έρευνα
Η συρρίκνωση των εισοδημάτων τους, που ξεπερνά ακόμη και το 50%, η ανεργία, αλλά και η ακρίβεια, αποτελούν τα καίρια κτυπήματα στους καταναλωτές

Την δεινή οικονομική κατάσταση των Κυπρίων καταδεικνύει άλλη μια έρευνα, αυτή τη φορά από την Ένωση Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής. Τα ευρήματά της είναι χαρακτηριστικά και στέλλουν πολλαπλά μηνύματα, τα οποία πρέπει να προβληματίσουν. Στην έρευνα που έγινε τον Ιανουάριο, συμμετείχαν χίλια άτομα και, σύμφωνα με τα αποτελέσματά της, παρουσιάζεται μια μικρή αύξηση σε όσους έχουν μειωθεί τα εισοδήματα απ’ ό,τι ένα χρόνο ενωρίτερα, με το εν λόγω ποσοστό να φτάνει τον Ιανουάριο το 79%, σε σχέση με 73% τον Μάρτιο του 2014, ενώ ένας στους πέντε ερωτηθέντες απάντησε πως το εισόδημά του παρέμεινε σταθερό (26% πέρσι) και κανείς δεν δήλωσε πως τα εισοδήματά του παρουσίασαν αύξηση.

Σε ό,τι αφορά την ποσοστιαία μείωση του οικογενειακού εισοδήματος των Κυπρίων, δύο στους πέντε ερωτηθέντες ανέφεραν πως τα εισοδήματά τους μειώθηκαν πέραν του 30%, με το ποσοστό που ανέφερε ότι το οικογενειακό εισόδημα συρρικνώθηκε πέραν του 50% να φτάνει το 17%. Την ίδια ώρα, σχεδόν ένας στους έξι ερωτηθέντες δήλωσε ότι το οικογενειακό του εισόδημα συρρικνώθηκε έως και 10%, ενώ 23% των ερωτηθέντων ανέφεραν πως το εισόδημά τους μειώθηκε από 11-20% και ένα άλλο 22% έκανε λόγο για μειώσεις από 21-30%. Αναφορικά με την κατάσταση του νοικοκυριού τους, το 27% των ερωτηθέντων ανέφερε πως δυσκολεύεται αρκετά με το εισόδημά του, ενώ ένας στους τέσσερεις ανέφερε πως μόλις που τα καταφέρνει με το εισόδημά του.

Ένα άλλο 8% ανέφερε πως αντιμετωπίζει πρόβλημα επιβίωσης. Στην αντίπερα όχθη, ένας στους πέντε ερωτηθέντες ανέφερε πως περνά άνετα με το εισόδημά του και ένα άλλο αντίστοιχο ποσοστό ότι δυσκολεύεται λίγο με το εισόδημά του. Την ίδια ώρα, το 33% των συμμετεχόντων στην έρευνα ανέφερε πως αναμένει ότι η οικονομική του κατάσταση θα χειροτερέψει τον επόμενο χρόνο, ένα άλλο 39% αναμένει πως θα παραμείνει στο ίδιο επίπεδο, 12% ότι θα χειροτερέψει περαιτέρω και ένα άλλο 12% ότι θα καλυτερεύσει.

Αυτά που γονάτισαν τους καταναλωτές
Στο ερώτημα «ποιες πλευρές της οικονομικής κρίσης σάς έχουν επηρεάσει», δύο στους πέντε ερωτηθέντες (39%) απάντησαν πως τους έχουν επηρεάσει οι περικοπές μισθών, όπως και η ανεργία σε ποσοστό 36%, ενώ επτά στους είκοσι (35%) ανέφεραν την αύξηση των τιμών σε προϊόντα και υπηρεσίες. Επίσης, σχεδόν ένας στους τέσσερεις (23%) ανέφερε πως τον έχει επηρεάσει η μείωση κατανάλωσης του τζίρου στην αγορά, 21% των ερωτηθέντων ότι τους επηρέασαν οι περικοπές κοινωνικών παροχών/επιδομάτων, ενώ ένα ποσοστό της τάξης του 4% απάντησε κάποιο άλλο λόγο.

Σε ό,τι αφορά τους τομείς στους οποίους έχουν μειώσει τις αγορές τους, η πλειοψηφία των ερωτηθέντων, σε ποσοστό 61% και 60% αντίστοιχα, ανέφερε πως έχει μειώσει τα έξοδα για τη διασκέδαση/ψυχαγωγία και για είδη ένδυσης και υπόδησης. Επίσης, οι μισοί από τους συμμετέχοντες είπαν πως περιόρισαν τα έξοδα για ταξίδια, το 47% για αγορά ηλεκτρικών ειδών και συναφών προϊόντων, όπως για τον εξοπλισμό σπιτιού, ενώ ένα ποσοστό της τάξης του 22% δήλωσε πως δεν έχει περικόψει καμιά του δαπάνη.

Το ανησυχητικό που εξάγεται από τις απαντήσεις των συμμετεχόντων στην έρευνα είναι ότι ένα ποσοστό της τάξης του 42% έχει αναφέρει ότι έχει περικόψει τις δαπάνες για ηλεκτρικό ρεύμα, ένα 30% ότι περιέκοψε δαπάνες για νερό, όπως και για τηλεφωνία και τηλεόραση, 15% περιέκοψε δαπάνες για είδη πρώτης ανάγκης (γάλα, ψωμί, κ.ά.), 14% περιέκοψε δαπάνες για σπουδές και 9% δήλωσε ότι περιέκοψε δαπάνες για αγορά φαρμάκων. Από την ανάλυση των εν λόγω στοιχείων, διαφαίνεται πως οι μεγαλύτερες μειώσεις έγιναν στις δαπάνες ταξιδιών κατά 71%, ενώ ακολουθούν οι περικοπές σε αγορά ηλεκτρικών ειδών (62,95), εξοπλισμό σπιτιού (60,5%), σπουδές (58,9%), διασκέδαση/ψυχαγωγία (55%) και ειδών ένδυσης και υπόδησης (47,4%).

Τιμές και απουσία καταναλωτικής συνείδησης
Όσον αφορά δε τις τιμές των προϊόντων, 59% των ερωτηθέντων απάντησαν πως οι τιμές έχουν αυξηθεί, 30% ότι έχουν παραμείνει οι ίδιες και ένα ποσοστό 9% εξέφρασε την άποψη πως οι τιμές έχουν μειωθεί. Ένεκα, πάντως, της οικονομικής κρίσης και κυρίως της συρρίκνωσης των εισοδημάτων τους, οι Κύπριοι καταναλωτές φαίνεται ότι άλλαξαν τις αγοραστικές τους συνήθειες, αφού η πλειοψηφία αγοράζει πλέον φθηνότερα προϊόντα απ’ ό,τι παλαιότερα, ενώ δείχνει μεγάλη προτίμηση και σε προϊόντα με έκπτωση.

Αναλυτικότερα και στο ερώτημα «πώς έχετε διαφοροποιήσει τις αγορές σας» 24% των ερωτηθέντων ανέφεραν πως άλλαξαν κάποια από τα προϊόντα που αγόραζαν με φθηνότερα, 25% απάντησαν πως αγοράζουν πλέον πολλές προσφορές, 16% ότι πλέον αγοράζουν μόνο προϊόντα σε προσφορά, 16% ότι αγοράζουν πλέον τα φθηνότερα προϊόντα που βρίσκουν, ενώ μόλις το 15% των ερωτηθέντων απάντησε πως εξακολουθεί να αγοράζει τα ίδια προϊόντα που αγόραζε και στο παρελθόν.

Αναφορικά με την καταναλωτική τους συνείδηση, βάσει της έρευνας φαίνεται πως οι Κύπριοι εξακολουθούν να μην δίνουν μεγάλη σημασία στις ετικέτες των προϊόντων που αγοράζουν. Ειδικότερα και σε ό,τι αφορά τη συχνότητα με την οποία διαβάζουν τις οδηγίες χρήσεως των προϊόντων προτού προβούν στην αγορά τους, το 28% των ερωτηθέντων απάντησε πως δεν διαβάζει ποτέ τις οδηγίες, το 35% ότι τις διαβάζει μερικές φορές, το 18% τις περισσότερες φορές, ενώ μόλις το 16% απάντησε ότι τις διαβάζει πάντα. Στο ερώτημα, ακόμη, αν έχουν εντοπίσει αλλοιωμένα προϊόντα στην αγορά, το 74% των ερωτηθέντων απάντησε αρνητικά και το υπόλοιπο 26% καταφατικά.

Απ’ όσους ανέφεραν πως εντόπισαν αλλοιωμένο προϊόν 59% εξ αυτών απάντησαν σε σχετικό ερώτημα ότι αρκέστηκαν στο να ενημερώσουν τον υπεύθυνο του καταστήματος για το περιστατικό, 28% δεν προέβηκαν σε καμία ενέργεια, ενώ μόλις 3% απάντησαν ότι προέβησαν σε καταγγελία στις Υγειονομικές Υπηρεσίες. Ένα άλλο 8% κατήγγειλε το συμβάν στην Ένωση Καταναλωτών. Τέλος, σε ό,τι αφορά την ενημέρωσή τους για το έργο της Ένωσης Καταναλωτών, το 29% εξέφρασε πλήρη άγνοια, 34% δήλωσε ότι γνωρίζει λίγο το έργο της Ένωσης, 22% ότι το γνωρίζει αρκετά, 4% πολύ και 5% παρά πολύ.