Τα κόμματα τα ψάλλουν στην Κυβέρνηση για την έκθεση του ΔΝΤ
«Ποιος έχει δίκαιο; Το ΔΝΤ που ζητά πρόσθετα μέτρα, ή η Κυβέρνηση που μας λέει ότι το 2015 θα βγούμε από το μνημόνιο;», διερωτάται το ΔΗΚΟ

Η έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την πορεία της οικονομίας στην Κύπρο και την ανάγκη επιβολής νέων μέτρων, για τη μείωση των δημοσίων δαπανών, πυροδότησαν επιθέσεις κατά της κυβέρνησης Νίκου Αναστασιάδη από τα κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία την επικρίνουν για τις επανειλημμένες αναφορές της για έξοδο από το μνημόνιο το 2015. «Ποιος έχει δίκαιο; Το ΔΝΤ που ζητά πρόσθετα μέτρα, ή η Κυβέρνηση που μας λέει ότι το 2015 θα βγούμε από το μνημόνιο;», διερωτάται το ΔΗΚΟ, ενώ η Συμμαχία των Πολιτών σημειώνει ότι η έκθεση του ΔΝΤ «ξεσκεπάζει τις κυπριακές Αρχές».

ΑΚΕΛ: Φαύλος κύκλος λιτότητας
Συγκεκριμένα, σε δήλωσή του, το μέλος του γραφείου οικονομικών μελετών της ΚΕ του ΑΚΕΛ Χάρης Πολυκάρπου ανέφερε χθες ότι «η τελευταία έκθεση του ΔΝΤ για την κυπριακή οικονομία, δυστυχώς, δικαιώνει τις κατά καιρούς ανησυχίες που έχουμε εκφράσει σε σχέση με τις πραγματικές προθέσεις της Τρόικας».

«Επιθυμούν -είπε- η πολιτική λιτότητας και περικοπών που ακολουθούν να συνεχίσει ακόμα και μετά τον προγραμματισμένο τερματισμό του προγράμματος το 2016. Παρά τις δημόσιες δεσμεύσεις της Κυβέρνησης, για ενωρίτερη έξοδο από το πρόγραμμα και τις διαβεβαιώσεις ότι δεν θα υπάρξουν άλλα μέτρα, στην έκθεσή του το ΔΝΤ καλεί την Κυβέρνηση να λάβει νέα μέτρα, που αντιστοιχούν σε 3,4% του ΑΕΠ και μετά το 2016.
Αν και κατ’ επανάληψιν η Κυβέρνηση έχει δηλώσει θιασώτης του προγράμματος λιτότητας, την καλούμε να αντισταθεί στις νέες απαιτήσεις του ΔΝΤ, μιας και τα αποτελέσματα των μέχρι σήμερα πολιτικών λιτότητας που έχουν εφαρμοστεί εντείνουν τον φαύλο-κύκλο λιτότητας-ύφεσης, με τραγικά αποτελέσματα για τους εργαζόμενους, τα νοικοκυριά και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις», κατέληξε ο Χ. Πολυκάρπου.

ΔΗΚΟ: Ποιος έχει δίκαιο;
Το ΔΗΚΟ σε ανακοίνωσή του ανέφερε ότι το ΔΝΤ εκφράζει τις επιφυλάξεις του ως προς την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων και επιχειρεί να κρατήσει απόσταση από τις κυβερνητικές εκτιμήσεις.

«Το ΔΝΤ μάλιστα», σημειώνεται στην ανακοίνωση, «φέρεται να ζητεί επιπρόσθετα δημοσιονομικά μέτρα, περιλαμβανομένων και νέων περικοπών στο Δημόσιο. Την ίδια ώρα, η Κυβέρνηση δηλώνει ότι είμαστε πρωταθλητές των μνημονίων και διατυμπανίζει ότι θα βγούμε από το μνημόνιο και την κρίση το 2015. Τελικά ποιος έχει δίκαιο; Η Κυβέρνηση που διαβεβαιώνει ότι όλα βαίνουν καλύτερα ή το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το οποίο ζητά επιπρόσθετα μέτρα; Στο μεταξύ, οι μέχρι στιγμής ενδείξεις καταμαρτυρούν ότι οι κυπριακές τράπεζες περνούν επιτυχώς τα τεστ αντοχής.

Προς τι, άραγε, η κινδυνολογία που αναπτύχθηκε το προηγούμενο διάστημα, δεδομένου ότι με την αλλαγή των οδηγιών για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, οι τράπεζες φαίνεται να τα καταφέρνουν; Ή μήπως κάποιοι επιδίωκαν να εκβιάσουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων για να περάσει ο νόμος των εκποιήσεων; Οι μαζικές εκποιήσεις είναι δυνατόν να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα των τραπεζών, δεν θα επιλύσουν, όμως, τα προβλήματα της πραγματικής οικονομίας και των χιλιάδων νοικοκυριών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων», καταλήγει η ανακοίνωση του ΔΗΚΟ.

Συμμαχία: Επικοινωνιακό παιγνίδι
Λόγο για επικοινωνιακό παιγνίδι της Κυβέρνησης για έξοδο από το μνημόνιο έκανε ο πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών Γιώργος Λιλλήκας, δηλώνοντας πως αυτό «ξεσκεπάζεται» από έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Σε δηλώσεις του μετά από συνάντηση που είχε με τον Γάλλο πρέσβη στα γραφεία της Συμμαχίας, ο κ. Λιλλήκας είπε ότι το ΔΝΤ επιβάλλει νέα σκληρά μέτρα, που δεσμεύτηκε και υποχρεούται να λάβει το 2016 η Κυβέρνηση, βάσει του μνημονίου.

«Το ΔΝΤ ξεσκεπάζει το παραμύθι της Κυβέρνησης για έξοδο από το μνημόνιο το 2015. Στη χθεσινή του έκθεση, το ΔΝΤ αναφέρεται σε νέα σκληρά μέτρα που δεσμεύτηκε και υποχρεούται η Κυβέρνηση να λάβει βάσει του μνημονίου το 2016, όταν υποτίθεται θα είμαστε εκτός μνημονίου», είπε, προσθέτοντας ότι αυτή η εξέλιξη επιβεβαιώνει τη θέση της Συμμαχίας, ότι η Κύπρος δεν πρόκειται να βγει από το μνημόνιο το 2015.

«Αντί λοιπόν η Κυβέρνηση», συνέχισε, «να αναλώνεται σε επικοινωνιακά πυροτεχνήματα και να ρίχνει στάχτη στα μάτια των πολιτών, παραμένοντας προσηλωμένη στην πολιτική λιτότητας που βυθίζει την οικονομία στην ύφεση και την κοινωνία στη δυστυχία, ας παραδειγματιστεί από τον Πρωθυπουργό της Ιταλίας, ο οποίος λαμβάνει μέτρα για τη μείωση της φορολογίας, ώστε να φέρει τη χώρα του στην πορεία της ανάπτυξης».
Τέλος, ο κ. Λιλλήκας είπε ότι η Κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να ακολουθεί πιστά τις προσταγές της Τρόικας μέχρι να καταφέρει να αποπληρώσει το 75% των χρημάτων που δανείστηκε από αυτήν.

«Τα κατεστημένα συμφέροντα κερδίζουν έδαφος»
Στην έκθεσή του το ΔΝΤ διαβλέπει την εμφάνιση καθυστερήσεων στην υλοποίηση του προγράμματος. Σημειώνει επί τούτου:
«Μετά τη διάλυση του κυβερνητικού συνασπισμού τον Φεβρουάριο του 2014, και την απώλεια της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, η πολιτική αντίσταση στο πρόγραμμα έχει αυξηθεί, εμφανίστηκαν σημάδια κόπωσης από τις μεταρρυθμίσεις, ενώ κατεστημένα συμφέροντα κερδίζουν έδαφος».

Το Ταμείο προειδοποιεί ότι «παρατεταμένες καθυστερήσεις στην υλοποίηση λόγω πολιτικών εντάσεων θα μπορούσαν να έχουν αρνητικές επιπτώσεις για την εμπιστοσύνη και την ανάκαμψη».
Το ΔΝΤ επισημαίνει, στη συνέχεια, ότι θα χρειαστούν πρόσθετα μέτρα ίσα με το 3,4% του ΑΕΠ, για να μπορέσει η Κύπρος να πετύχει τον στόχο της δημιουργίας πρωτογενούς πλεονάσματος 4% του ΑΕΠ μέχρι το 2018. Θεωρεί πως η νέα προσαρμογή, που θα ξεκινήσει το 2016, πρέπει να είναι «φιλική προς την ανάπτυξη», με επικέντρωση στην αναστροφή των κρατικών δαπανών εξόδων κάτω από τα επίπεδα του 2008.

Κατά το ΔΝΤ, προκειμένου να αποτραπεί μια ταχεία αύξηση στους μισθούς του δημοσίου μετά το αναμενόμενο ξεπάγωμα των μισθών κατά την περίοδο του προγράμματος, «το μισθολόγιο θα πρέπει να εξορθολογιστεί περαιτέρω, μέσω αναθεώρησης των τρέχοντων μισθών και των κλιμάκων, τερματίζοντας τις αυτόματες αυξήσεις και τη μείωση της εργοδοσίας σε τμήματα που παρουσιάζεται υπερστελέχωση. Το Ταμείο προτείνει, επίσης, τον εξορθολογισμό των εφάπαξ, την αναθεώρηση των κοινωνικών παροχών, στόχευση φοιτητικών χορηγιών, με παράλληλη αύξηση των τελών για την πανεπιστημιακή εκπαίδευση.

Πρώτη πρόκληση τα κόκκινα δάνεια
Ως πρώτη πρόκληση για την κυπριακή οικονομία το ΔΝΤ θεωρεί την αντιμετώπιση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων (ΜΕΔ) και σημειώνει
πως τα υψηλά ιστορικά επίπεδά τους δεν αντανακλούν μόνο την έντονη ύφεση, αλλά και τις αυξανόμενες στρατηγικές χρεοκοπίες.

Τα ΜΕΔ αυξήθηκαν από το 20% στα τέλη του 2012 στο 57% του συνολικού χαρτοφυλακίου στα τέλη Ιουλίου, επίπεδο που καλύπτονται από το βασικό σενάριο της Pimco. Τα εταιρικά ΜΕΔ ανήλθαν στο 50%, με μεγάλη συγκέντρωση στην κατηγορία των κατασκευών, που ξεπέρασε το 73%. Τα ΜΕΔ για ιδιοκατοίκηση ανέρχονται στο 40%.

«Πράγματι», εκτιμά το ΔΝΤ, «τα ΜΕΔ υπερβαίνουν το επίπεδο που θα μπορούσε να εξηγηθεί από την ανεργία, ιδιαίτερα δεδομένης της μεγάλης και θετικής περιουσιακής θέσης των νοικοκυριών».
Το Ταμείο εστιάζει στην ανάγκη για αναδιαρθρώσεις δανείων μέσω των μονάδων των τραπεζών και εξηγεί ότι δεν δημιουργήθηκε μια εταιρεία διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων (Asset Management Company), δεδομένων των ανησυχιών για τη βιωσιμότητα του δημοσίου χρέους, που περιορίζουν την ικανότητα παροχής είτε απευθείας κρατικής χρηματοδότησης είτε κυβερνητικών εγγυήσεων. Σημειώνει, μάλιστα, ότι «επείγει το νομικό πλαίσιο αναδιάρθρωσης χρέους».

Κατά το ΔΝΤ, η απουσία αναδιαρθρώσεων δανείων οφείλεται εν πολλοίς στην απουσία κινήτρων για τους δανειστές και τους δανειολήπτες να διαπραγματευτούν, περιλαμβανομένης και της διαδικασίας εκποιήσεων, η οποία παίρνει 10 - 15 χρόνια, καθώς και πεπαλαιωμένων διαδικασιών για αφερεγγυότητα εταιρειών και προσώπων.

«Οι Αρχές χρειάζεται να θέσουν σε εφαρμογή χωρίς καθυστέρηση τη νομοθεσία για τις εκποιήσεις, επιτρέποντας μια ισοζυγισμένη αλλά ταχεία διαδικασία, χωρίς την παρεμβολή κυβερνητικών υπηρεσιών». Συμπληρώνει ότι για να προστατευτούν οι ευάλωτες ομάδες, η εφαρμογή του νόμου για τις εκποιήσεις για την κύρια κατοικία θα μπορούσε να διασυνδεθεί με τη νέα νομοθεσία για την αφερεγγυότητα φυσικών προσώπων.

Τέλος, το ΔΝΤ θεωρεί πως ο ορίζοντας του προγράμματος παραμένει δύσκολος και οι κίνδυνοι παραμένουν καθοδικοί.