Διιστάμενες οι απόψεις Κέντρου Οικονομικών Ερευνών και Infobank Hellastat ΑΕ
Το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου, κόντρα στις προβλέψεις της Τρόικας, εκτιμά πως θα συνεχιστεί η ύφεση και το 2015, ενώ η Infobank Hellastat ΑΕ εκτιμά πως θα εξέλθουμε αυτής

Συρρίκνωση της οικονομικής δραστηριότητας και για το 2015 προβλέπει το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου, το οποίο πάει κόντρα στις εκτιμήσεις της Τρόικας, η οποία αναμένει εντός του επόμενου έτους ότι θα επιστρέψει η ανάπτυξη. «Για το 2015 οι προβλέψεις του ΚΟΕ δείχνουν ότι η οικονομική δραστηριότητα θα συνεχίσει να μειώνεται, με μικρότερους όμως ρυθμούς σε σχέση με το 2014», αναφέρει χαρακτηριστικά το Κέντρο.

Αντίθετα, στο μνημόνιο προβλέπεται μικρή αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ της τάξης του 0,4%. Σύμφωνα με το ΚΟΕ του ΠΚ, η ύφεση στην κυπριακή οικονομία το 2014 προβλέπεται ηπιότερη σε σχέση με το 2013, ενώ ο ρυθμός μεταβολής του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) (σε σταθερές τιμές) για το 2014 εκτιμάται σε -2,7%. Βάσει των εκτιμήσεων, κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2014 το πραγματικό ΑΕΠ προβλέπεται να συρρικνωθεί κατά 2,7% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2013, ενώ στο τρίτο και τέταρτο τρίμηνο του έτους η πραγματική οικονομική δραστηριότητα υπολογίζεται να μειωθεί κατά 2,3% και 1,6%, αντίστοιχα.

Η ύφεση προβλέπεται να συνεχίσει και το 2015, ωστόσο η συρρίκνωση του ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα επιβραδυνθεί περαιτέρω με την πρόβλεψη για το έτος να διαμορφώνεται στο -0,7%. Το ΑΕΠ προβλέπεται να μειωθεί κατά 1,1% το πρώτο τρίμηνο του 2015 (συγκριτικά με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2014) και κατά 0,8% το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο, ενώ το τελευταίο τρίμηνο το ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα παραμείνει στα ίδια επίπεδα με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2014.

Γιατί ηπιότερη ύφεση το '14
Η πρόβλεψη για ηπιότερη ύφεση το 2014, σύμφωνα με το ΠΚ, οφείλεται στην επιβράδυνση της συρρίκνωσης του ΑΕΠ και την περαιτέρω βελτίωση των οικονομικών συνθηκών στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) το πρώτο τρίμηνο του 2014. «Διάφοροι εγχώριοι προπορευόμενοι δείκτες, που σχετίζονται με την πραγματική δραστηριότητα και την αγορά εργασίας, συνέχισαν να βελτιώνονται κατά το πρώτο εξάμηνο του 2014, με αποτέλεσμα λιγότερο αρνητικές προβλέψεις σε σχέση με το προηγούμενο τεύχος του δελτίου.

Άλλες πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις, που συνέτειναν στην εκτίμηση λιγότερο αρνητικών προβλέψεων, περιλαμβάνουν: (α) την ενδυνάμωση της οικονομικής εμπιστοσύνης στην Κύπρο και την Ευρωζώνη, (β) τις ευνοϊκές επιδόσεις των χρηματιστηριακών αγορών και (γ) την επιβράδυνση του ρυθμού συρρίκνωσης των καταθέσεων», σημειώνει το ΚΟΕ και συνεχίζει: «Παράλληλα, όμως, οι δυσμενείς πιστωτικές συνθήκες που χαρακτηρίζονται από μείωση των δανείων και σχετικά υψηλά δανειστικά επιτόκια φαίνεται να επιβαρύνουν σημαντικά την οικονομική δραστηριότητα ειδικότερα προς το τέλος του 2014 και καθ’ όλη τη διάρκεια του 2015».

Βαθύτερη ύφεση
Ταυτόχρονα, το ΚΟΕ του ΠΚ υπογραμμίζει πως οι προβλέψεις συνοδεύονται από κινδύνους για βαθύτερη από την προβλεπόμενη ύφεση. Οι κίνδυνοι αυτοί, υποδεικνύει, σχετίζονται κυρίως με το εγχώριο τραπεζικό σύστημα και το διεθνές περιβάλλον. Συγκεκριμένα:
1. Μια παρατεταμένη περίοδος δυσμενών εγχώριων χρηματοπιστωτικών συνθηκών πιθανόν να έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις σε επενδύσεις, απασχόληση και ανάπτυξη.

2. Καθυστέρηση στην προώθηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες στο οικονομικό κλίμα και δυνατόν να δημιουργήσει κινδύνους για τους δημοσιονομικούς στόχους και την οικονομική δραστηριότητα.

3. Νέες κυρώσεις της Ε.Ε. στη Ρωσία, λόγω της κρίσης στην Ουκρανία, καθώς και επιβράδυνση του ρυθμού ανάπτυξης στη Ρωσία, ίσως να έχουν αρνητικό αντίκτυπο στον τομέα των διεθνών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και του τουρισμού στην Κύπρο. Επιπλέον, ασθενέστεροι από τους αναμενόμενους ρυθμοί ανάπτυξης στην ευρωζώνη θα επιδράσουν αρνητικά στην εγχώρια δραστηριότητα.

Το ΚΟΕ τονίζει, τέλος, πως παράγοντες που ίσως να οδηγήσουν σε ηπιότερη από την προβλεπόμενη ύφεση σχετίζονται με ενδεχόμενες επενδύσεις στους τομείς της ενέργειας και του τουρισμού, με καλύτερη από την αναμενόμενη τουριστική περίοδο, καθώς και με μεγαλύτερους από τους προβλεπόμενους ρυθμούς ανάπτυξης στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Βλέπει έξοδο η Infobank Hellastat ΑΕ
ΣΕ αντίθεση, πάντως, με τη μελέτη του ΚΟΕ ΠΚ, μελέτη της Infobank Hellastat ΑΕ για την οικονομία της Κύπρου προβλέπει περαιτέρω υποχώρηση του ΑΕΠ της Κύπρου για το 2014 με επιβραδυνόμενο ρυθμό (-4,2%), ενώ το 2015 πιθανόν να σηματοδοτήσει την έξοδο από την ύφεση. Στην ανάλυση αναφέρεται ότι η ρευστότητα στην αγορά είναι σημαντικά περιορισμένη, με τις τράπεζες να εφαρμόζουν προγράμματα απομόχλευσης, ώστε να μειώσουν τα χαρτοφυλάκια χορηγήσεων.

Επομένως, σύμφωνα με την ανάλυση, η παροχή νέων δανειοδοτήσεων είναι πλέον ιδιαίτερα δυσχερής, από τη στιγμή μάλιστα που έχει σημειωθεί σημαντική εκροή καταθέσεων. Συγχρόνως, το ποσοστό ανεργίας το 2013 αυξήθηκε στο 16%, ενώ η συνεχιζόμενη ύφεση αναμένεται να προκαλέσει περαιτέρω άνοδο στο 19% εφέτος. Η ίδια μελέτη τονίζει πως «κλειδί» για την ανάκαμψη της οικονομίας θα αποτελέσουν αναμφισβήτητα η εκ νέου διαμόρφωση ενός εύρωστου τραπεζικού συστήματος, καθώς και η σταδιακή «ελάφρυνση» του ιδιωτικού τομέα από τη δανειοδότηση των προηγούμενων ετών. Σύμφωνα, εξάλλου, με τη μελέτη, το υψηλό ποσοστό των μη εξυπηρετούμενων δανείων αποτελεί ένα από τα πιο φλέγοντα θέματα, καθώς παρεμποδίζει την προσπάθεια εξυγίανσης του τραπεζικού κλάδου και οδηγεί στη διενέργεια υψηλών προβλέψεων.