Μια φορά κι έναν καιρό υπήρχαν γιατροί που έκαναν τα πάντα για τους ασθενείς τους χωρίς αμοιβή, όπως, για παράδειγμα, ο αείμνηστος Ορθοπεδικός Κώστας Χατζηκακού

Χρόνια, τώρα, παρακολουθώ με ιδιαίτερο ενδιαφέρον όλες τις συζητήσεις και τις προσπάθειες που καταβάλλονται, ώστε επιτέλους να εφαρμοσθεί ένα αποτελεσματικό σύστημα υγείας στην Κύπρο, το οποίο να υπηρετεί τις αδύναμες οικονομικά τάξεις. Κάνω λόγο για τη φτωχολογιά, αφού για τους ευκατάστατους πρόβλημα επιλογής γιατρού δεν υπήρχε ποτέ! Πλούσιοι και επώνυμοι, ως γνωστόν, προτιμούν τα καλύτερα νοσοκομεία του κόσμου προκειμένου να βρουν την υγεία τους… Σιγά μη στριμωχτούν στις Πρώτες Βοήθειες των διαλυμένων νοσοκομείων μας!

Από αυτά που διάβασα και άκουσα, κατέληξα στο συμπέρασμα πως το κυριότερο πρόβλημα για τη μη εφαρμογή ενός υγιούς, προς όφελος των πολιτών, συστήματος υγείας, είναι το ότι οι πλείστοι γιατροί βάζουν ως πρώτιστη προτεραιότητά τους, όχι τη σωστή εξυπηρέτηση και την υγεία των πολιτών, αλλά τις οικονομικές απολαβές τους! Τα πάντα στον βωμό του χρήματος!

Άκουσα ότι οι απολαβές για τους γιατρούς που θα ενταχθούν στο ΓεΣΥ θα πλησιάζουν τα 150.000 ευρώ ετησίως! Και μάλλον αληθεύει η πληροφορία, αφού, σύμφωνα με μελέτη της Παγκύπριας Ομοσπονδίας Συνδέσμων Πασχόντων και Φίλων (ΠΟΣΠΦ), οι Κύπριοι προσωπικοί γιατροί πρόκειται να βρεθούν στην τρίτη θέση των καλύτερα αμειβόμενων γιατρών του κόσμου κατά την εφαρμογή του ΓεΣΥ.

Θα μου πείτε ο γιατρός σπουδάζει, αφιερώνει χρόνο, εκτελεί μια δύσκολη αποστολή και άλλα πολλά. Καμία αντίρρηση. Ωστόσο, δεν είναι οι μοναδικοί επιστήμονες. Υπάρχουν κι άλλοι πολλοί που σπούδασαν και ξόδεψαν και ξοδεύουν καθημερινά τον εαυτό τους για την επιστήμη τους και την κοινωνία και αμείβονται με μισθούς λογικούς, ενίοτε και με ψίχουλα! Η ιατρική, άλλωστε, είναι πρωτίστως κοινωνικό λειτούργημα, είναι Αποστολή, δεν είναι επάγγελμα! Αυτό δεν σημαίνει ότι οι γιατροί δεν πρέπει να αμείβονται ικανοποιητικά. Οι προκλήσεις, όμως, πρέπει να απαγορεύονται!

Οι γιατροί πιέζουν ακόμη την Κυβέρνηση, ώστε η συμμετοχή τους στο ΓεΣΥ να μην απαγορεύει την άσκηση ιδιωτικής ιατρικής! Πρόκειται για μια διαδικασία, που εδώ και χρόνια εφαρμόζεται στην Ελλάδα, και κατά γενικήν ομολογίαν μόνο τους γιατρούς εξυπηρετεί. Χιλιάδες είναι τα παραδείγματα με ασθενείς που χρήζουν άμεσης ιατρικής θεραπείας (συνήθως χειρουργικής επέμβασης), με τους γιατρούς να τους παραπέμπουν σε μακρινά ραντεβού (ακόμη και ετών), επικαλούμενοι μεγάλο φόρτο εργασίας. Ωστόσο, οι ίδιοι γιατροί προτείνουν στους ασθενείς λύσεις σε ιδιωτικά νοσοκομεία στα οποία εργάζονται, ακόμη και την επαύριον, με το αζημίωτο ασφαλώς! Κι αν ο ασθενής δεν έχει χρήματα, υπάρχει και το κοιμητήριο της αιωνίου αναπαύσεως!

Για όσους ενδεχομένως τον αγνοούν, να πούμε πως οι γιατροί, με την αποπεράτωση των σπουδών τους, δίνουν τον γνωστό όρκο, τον όρκο του Ιπποκράτη. Ο όρκος του Ιπποκράτη είναι ο όρκος που λαμβάνεται από ιατρούς και αναφέρεται στην ηθική εξάσκηση της ιατρικής. Στην τελευταία παράγραφο του όρκου διαβάζουμε:

«Ὅρκον μέν οὖν μοι τόνδε ἐπιτελέα ποιέοντι καί μή ξυγχέοντι εἴη ἐπαύρασθαι καί βίου καί τέχνης, δοξαζομένῳ παρά πᾶσιν ἀνθρώποις ἐς τόν αἰεί χρόνον˙ παραβαίνοντι δέ καί ἐπιορκέοντι, τἀναντία τουτέων.». Απόδοση στα Νέα Ελληνικά: «Αν τηρώ τον όρκο αυτό και δεν τον παραβώ, ας χαίρω πάντοτε υπολήψεως ανάμεσα στους ανθρώπους για τη ζωή και για την τέχνη μου. Αν όμως τον παραβώ και επιορκήσω, ας πάθω τα αντίθετα». Τώρα εσείς τι λέτε; Πόσους γιατρούς γνωρίζετε που δεν παραβιάζουν τον όρκο τους;

Σίγουρα ο τομέας της υγείας συνιστά έναν από τους σημαντικότερους -αν όχι τον σημαντικότερο- πυλώνες της ζωής των πολιτών ενός κράτους και συνακόλουθα η εύρυθμη και αποτελεσματική λειτουργία του αποτελεί στοίχημα για την πολιτική της κάθε κυβέρνησης. Η παρούσα κυβέρνηση μπορεί να κερδίσει αυτό το στοίχημα μόνο αν είναι αποφασισμένη να μην κάνει συμβιβασμούς και να μην υποκύψει σε εκβιασμούς! Κακά τα ψέματα, οι πιο επικερδείς επιχειρήσεις στις μέρες μας (στην Κύπρο και στην Ελλάδα), είναι οι επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών υγείας.

Οι πλείστοι πολίτες πιστεύουν (μεταξύ αυτών και ο γράφων), ότι η βασική αιτία που η συζήτηση για το ΓεΣΥ κατήντησε σαν της Άρτας το γεφύρι, είναι μόνο το χρήμα το «άτιμο»! Κι όμως, Ελλάδα και Κύπρος, με βάση το Σύνταγμά τους, έχουν υποχρέωση να παρέχουν στους πολίτες τους δωρεάν Παιδεία και Υπηρεσίες Υγείας. Τώρα γελάστε με την καρδιά σας, δίκαιο θα έχετε!

Μια φορά κι έναν καιρό, υπήρχαν γιατροί που έκαναν τα πάντα για τους ασθενείς τους χωρίς αμοιβή. Άμα μάλιστα καταλάβαιναν πως οι ασθενείς τους ήταν φτωχοί άνθρωποι, τους έδιναν και χρήματα. Φέρνω στη μνήμη των παλαιότερων το πιο χαρακτηρισμό παράδειγμα. Ορθοπεδικός Κώστας Χατζηκακού (1924-1982), με την πλατιά αναγνώριση, την ανιδιοτέλεια, το χαρακτηριστικό χαμόγελο και τον γραφικό του μύστακα που ενίοτε έκανε και ιατρικά θαύματα!

Συνάδελφοί του σήμερα θυμούνται ότι λεωφορεία γεμάτα ασθενείς κατέφθαναν καθημερινά ακόμη και από τη μακρινή Πάφο στην κλινική Χατζηκακού στην Αμμόχωστο. Όπως διαβάζουμε στο βιβλίο «Κυπρίων ιατρών έργα, η ιατρική στην Κύπρο 1950-1960» του Λάκη Κ. Αναστασιάδη: «Έξω δε από την κλινική του και στην γύρω περιοχή η εικόνα έμοιαζε με εμποροπανήγυριν, με μικροπωλητές να διαλαλούν τις πραμάτειες τους και οι ασθενείς να συναγελάζονται μεταξύ τους ώσπου να έρθει η σειρά τους να εξεταστούν…».

Υστερόγραφο 1: Η εξυπηρέτηση στα δημόσια νοσοκομεία της Κύπρου ήταν και εξακολουθεί να είναι πανάθλια! Το έζησα ο ίδιος, δύο φορές μάλιστα. Την πρώτη φορά, πριν από πολλά χρόνια, στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού (ΓΝΛ), όπου από το πρωί μέχρι το απόγευμα σφάδαζα από τους πόνους και ουδείς γιατρός με εξέτασε. Έφυγα με δική μου ευθύνη υστέρα από προτροπή του αείμνηστου ΓΙΑΤΡΟΥ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Τάκη Αριστείδου, και κατέφυγα σε ιδιωτική κλινική όπου υποβλήθηκα κατεπειγόντως σε εγχείρηση, και έτσι επέζησα!

Παρόμοια ιστορία έζησα και τον περασμένο Σεπτέμβριο. Πριν από λίγες ημέρες ο φίλος Παπα-Λεωνίδας μεταφέρθηκε στο ΓΝΛ μετά από σοβαρά κατάγματα που προκλήθηκαν από πτώση, την ώρα που έψελνε με τα μικρά παιδιά τα κάλαντα των Θεοφανίων. Αγγειοχειρουργός στο ΓΝΛ δεν υπάρχει! Ο χρόνος που χάθηκε, μέχρι να μεταφερθεί στη Λευκωσία, αποδείχθηκε μοιραίος. Δυο μέρες μετά, ο Παπα-Λεωνίδας ταξίδεψε για τη γειτονιά των Αγγέλων! Με τον Σταυρό στο χέρι, κατευθείαν για τον παράδεισο!

Υστερόγραφο 2: Αν είσαι ηλικιωμένος και καταφύγεις σε δημόσιο νοσοκομείο, καλού-κακού ετοίμαζε και την κηδεία σου. Εκτός αν είσαι εύπορος και επώνυμος!

ΔΡ ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΣ (ΝΤΙΝΟΣ) ΑΥΓΟΥΣΤΗ
Αναπλ. καθηγητής στο Τ.Ε.Ι. Λάρισας
Από το Μονάγρι Λεμεσού
[email protected]