Ήδη έχουμε ως δεδομένη τη νέα έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, όπως και το σοβαρότατο ενδεχόμενο να μας επισκεφθεί η ειδική απεσταλμένη του, για να μελετήσει ενδεχόμενη προοπτική περί τον διάλογο και την προσπάθεια εξεύρεσης λύσης. Η Τουρκία, ανεξαρτήτως της εκλογικής διαδικασίας που πλησιάζει, έχει καθορίσει τις αξιώσεις της και διατύπωσε σαφώς την επεκτατική βούλησή της, με πρόσθετη μάλιστα πίεση προς την πλευρά μας ότι ενδέχεται να εγκαταλείψει τη διαδικασία των συνομιλιών στο πλαίσιο του ΟΗΕ, ενώ διεκδικεί εμπράκτως τμήμα της Κυπριακής ΑΟΖ.
Είναι καταθλιπτικό να διαπραγματεύεται μια χώρα, μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Κυπριακή Δημοκρατία, λύση σε ένα πρόβλημα εισβολής και κατοχής σε ευρωπαϊκό έδαφος, με προδιαγραφές όμως ανελεύθερες και αντιδημοκρατικές, ως επιδιώκει να επιβάλει η Τουρκία με τη σύμπραξη άλλων. Συμμετέχουμε δηλαδή για σαράντα τέσσερα χρόνια στην αυτοκατάργηση του πιο πολύτιμου κεκτημένου μας (αναγνωρισμένο διεθνώς Κράτος), όχι μόνο για ό,τι αφορά τη λύση του Κυπριακού κατά το Διεθνές και Ευρωπαϊκό δίκαιο, αλλά τώρα και για ό,τι αφορά τα αναφαίρετα δικαιώματά μας περί την ΑΟΖ. Κατάσταση που προσμετρά ως παραδοχή αδυναμίας ή ηττοπάθειας και στοιχείο εκμηδενισμού της σημασίας της αναγνώρισης διεθνώς της Κυπριακής Δημοκρατίας. Κατάσταση την οποία προφανώς επιδεινώνει η εσωτερική και πάλι αντιπαράθεση.
Οι φιλοφρονήσεις, οι υποσχέσεις και τα χαμόγελα των αρχηγών του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και άλλων «φίλων» ή «στρατηγικών εταίρων», που παρέμειναν κενές ουσίας, δεν έπρεπε να απονευρώσουν τη δικαία διεκδίκησή μας. Τέτοιες γενικότητες δεν αρκούν και ούτε βέβαια αποτελούν δείγματα εκπλήρωσης της υποχρέωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και άλλων προς επιβεβαίωση του σεβασμού στις αρχές δικαίου. Ουσιαστικά συντρέχει αδράνεια, έως αδιαφορία ή ανοχή, έναντι στην Τουρκία που συνεχίζει έτσι τον παράνομο σφετερισμό όχι μόνο του εδάφους της κατεχόμενης περιοχής, επιβάλλοντας ξεκαθάρισμα και ρατσιστικό διαχωρισμό, πρόσθετα προς τον μεθοδευμένο παράνομο εποικισμό, αλλά και δημιουργώντας στην πράξη νέα κατάσταση πραγμάτων για μελλοντικές νέες διεκδικήσεις της, σε σχέση τώρα και με την περιβάλλουσα θάλασσα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Αυτό είναι το αποτέλεσμα των διαχρονικών υποχωρήσεών μας. Αντίθετα, όταν η Κυπριακή Δημοκρατία διεκδικεί, έχει επιτυχίες. Ας θυμηθούμε την 4η Διακρατική Προσφυγή και την καταδίκη της Τουρκίας από το ΕΔΑΔ. Ας θυμηθούμε ότι, ενώ εξελίσσετο η εισβολή, η μικρή Κύπρος αξίωσε στο πλαίσιο του άρθρου 24(2) του καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και πέτυχε, όπως το Συμβούλιο Ασφαλείας καταδικάσει την εισβολή, καλώντας μάλιστα όλα τα Κράτη Μέλη, άρα και την Τουρκία, να σεβαστούν την κυριαρχία, ανεξαρτησία και ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας (ψηφίσματα 253/20.7.1974 και 360/16.8.1974).
Λίγους μήνες αργότερα, να θυμίσω το ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας 356/13/12/1974 και της Γενικής Συνέλευσης 3112/10.01.1974, που επιτακτικά έθεσε θέμα επιστροφής όλων των προσφύγων. Ας θυμηθούμε την «ανακήρυξη» του ψευδοκράτους που έγινε στις 15.11.1983, ως ένα επόμενο βήμα για τουρκοποίηση μετά την Εισβολή του 1974 και το γεγονός ότι τρεις μέρες μετά (18.11.1983) το Συμβούλιο Ασφαλείας μετά από διεκδίκηση δική μας, καταδίκασε την απόπειρα αυτή ως νομικά άκυρη.
Κάλεσε δε όλα τα Κράτη μέλη να μην το αναγνωρίσουν, αφού το μόνο νόμιμο και αναγνωρισμένο Κράτος είναι η Κυπριακή Δημοκρατία (ψήφισμα 541/83). Όταν δε η Τουρκία αντάλλαξε «πρέσβεις» και το ψευδοκράτος προχώρησε σε «συνταγματικό δημοψήφισμα» και σε «εκλογές», υπήρξε νέο καταδικαστικό ψήφισμα, το 550 του 1984.
Αναφορές που ως υπενθύμιση καθιστούν προφανές ότι η Κύπρος, όταν αντιστέκετο και διεκδικούσε με καθαρές θέσεις, πετύχαινε να θωρακίζει τον δίκαιο αγώνα της. Εδώ και χρόνια, όμως, εμείς οι ίδιοι αφήσαμε χωρίς αξιοποίηση τα δίκαια και τα δικαιώματά μας και προχωρήσαμε σε διαδοχικές υποχωρήσεις με την εθελότυφλη ψευδοελπίδα ότι η Τουρκία δήθεν θα συνέβαλλε σε λύση δίκαιη με σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εγκαταλείποντας τα σχέδια και μεθοδεύσεις της κατά της Κύπρου. Ας αντιληφθούμε, έστω τώρα, που η Τουρκία εκδηλώνει την επεκτατική της βουλιμία και σε βάρος της ΑΟΖ, ότι η μεγαλύτερη δύναμή μας είναι η εκ μέρους όλων μας, αταλάντευτη διεκδίκηση του δικαίου μας ως Κράτους μέλους και ως πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Διαφορετικά, χωρίς κοινή στρατηγική διεκδίκησης και εξασφάλισης σεβασμού των δικαιωμάτων μας, χανόμαστε!
ΑΝΔΡΕΑΣ Σ. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ
Δικηγόρος
