Τούτων λεχθέντων, είναι προφανές ότι η εκλογή έγινε στις 22.5.2016, με καθολικό δικαίωμα συμμετοχής των πολιτών ψηφοφόρων. Το εκλογικό σύστημα ανέδειξε για τη Λεμεσό, ως η λαϊκή απαίτηση και ψήφος, την αναλογία σε έδρες που κατά τον Νόμο αναλογούσε για κάθε κόμμα

Το δικαίωμα εκλογής βουλευτών ανήκει, κατά το Σύνταγμα και τη δημοκρατική αρχή, στον κυρίαρχο λαό. Το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν καθορίζει ποιο είναι το εκλογικό σύστημα, με το οποίο ο κυρίαρχος λαός επιλέγει τους βουλευτές του. Η εκλογή και ο καταρτισμός των προϋποθέσεων του εκλογικού συστήματος καθορίστηκε διά Νόμου ως αρμοδιότητα της ίδιας της Βουλής (Άρθρα 31 και 61 του Συντάγματος). Ο Νομοθέτης καθιέρωσε ως τρόπο εκλογής, δηλαδή της εκδήλωσης των προτιμήσεων του εκλογέα, την Ενισχυμένη Αναλογική.

Προτίμηση και εκλογή που ισχύει για ολόκληρη την εκάστοτε βουλευτική θητεία κατά το εκλογικό αυτό σύστημα, η χώρα για σκοπούς βουλευτικών εκλογών διαιρείται σε έξι εκλογικές περιφέρειες και οι βουλευτικές έδρες κατανέμονται ανά επαρχία με βάση το ποσοστό δύναμης που οι εκλογείς προσέδωσαν σε κάθε κόμμα. Συνεπώς, με το σύστημα που ισχύει, όπως κρίθηκε και δικαστικά, διασφαλίζεται αντιστοιχία μεταξύ της εκλογικής δύναμης των κομμάτων σ’ ολόκληρη τη χώρα και των εδρών που λαμβάνουν. Ποιος θα ανακηρυχθεί από κάθε κόμμα κατά τους σταυρούς προτίμησης που συγκέντρωσε έναντι των άλλων συνυποψηφίων του Κόμματός του, είναι αρμοδιότης και καθήκον του Εφόρου, ως ο Νομοθέτης όρισε.

Άρα, σαφώς πρέπει να γίνεται η διάκριση μεταξύ, (α) της «εκλογής» που είναι η δύναμη του Άρθρου 31 του Συντάγματος άσκησης της λαϊκής κυριαρχίας, και (β) της, μετά την εκλογή, εξουσίας ή καθήκοντος του Εφόρου Εκλογής για ανακήρυξη του πρώτου σε σταυρούς προτίμησης του κόμματος που δικαιούται έδρα. Εάν ένα κόμμα εξασφάλισε ποσοστά που του επιτρέπουν ανακήρυξη περισσοτέρων του ενός βουλευτών, τότε ανακηρύσσονται κατά τη σειρά που έκαστος των υποψηφίων έλαβε σε σταυρούς.

Το Ανώτατο Δικαστήριο επιλαμβάνεται κατά το Άρθρο 85 του Συντάγματος ως Εκλογοδικείο μιας εκλογικής εμπρόθεσμης αίτησης μετά την εκλογή. Δηλαδή, εξετάζει την εγκυρότητα εκλογής και του αποτελέσματός της. Αυτό το επιβεβαιώνει και το Άρθρο 145 του Συντάγματος, το οποίο και παρέχει αρμοδιότητα ελέγχου «εκλογής». Είναι δυνατή η αμφισβήτηση «εκλογής» στο πλαίσιο της δυνατότητας υποβολής εμπρόθεσμα εκλογικής αίτησης. Το Δικαστήριο σε πλήρη Ολομέλεια 13 Ανώτατων Δικαστών τόνισε το 1999 ότι, «κάθε θέμα που άπτεται της εγκυρότητας εκλογής ή που μπορεί να προκύψει σε σχέση με αυτήν, εγείρεται με εκλογική αίτηση». Ελέγχει, δηλαδή, ό,τι αφορά την «εκλογή» με την καταμέτρηση των ψήφων και την κατανομή των εδρών σε ένα κόμμα εάν ήταν ή όχι νόμιμη.

Τούτων λεχθέντων, είναι προφανές ότι η εκλογή έγινε στις 22.5.2016, με καθολικό δικαίωμα συμμετοχής των πολιτών ψηφοφόρων. Το εκλογικό σύστημα ανέδειξε για τη Λεμεσό, ως η λαϊκή απαίτηση και ψήφος, την αναλογία σε έδρες που κατά τον Νόμο αναλογούσε για κάθε κόμμα. Μία, δε, από τις προβλεπόμενες έδρες της Λεμεσού κατανεμήθηκε δυνάμει της εκλογής του 2016, χωρίς αμφισβήτηση, στην «Αλληλεγγύη». Τότε δεν υπήρξε εκλογική αίτηση που να αμφισβήτησε την εκλογή, με βάση τον τρόπο κατανομής των 56 εδρών. Άρα, το ζήτημα της εκλογικής προτίμησης των ψηφοφόρων της Λεμεσού παρέμεινε και παραμένει τελεσίδικα δεδομένο.

Αφού δεν αμφισβητήθηκε η τότε εκλογή και άρα η κατανομή των εδρών της Λεμεσού, δεν συνέτρεχε έννομο συμφέρον υπέρ οποιουδήποτε για να αμφισβητήσει την ανακήρυξη υποψηφίου της «Αλληλεγγύης» ως βουλευτή κατ’ εφαρμογήν του Νόμου 82(Ι)/2017. Νόμου που, ως γνωστόν, ψήφισε η Βουλή μετά την πρώτη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου που έκρινε την ανακήρυξη από τον Έφορο Εκλογής, του κ. Παπαδόπουλου ως βουλευτή, μετά που η κ. Θεοχάρους, αφού ανακηρύχθηκε κατά τις εκλογές ως βουλευτής, κοινοποίησε την επιθυμία της να μην αποδεχθεί την έδρα, λόγω της ιδιότητάς της ως μέλους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Το τι προέβλεψε ο Νόμος 82(Ι)/2017, κατά την άποψή μου, δεν αφορούσε τη λαϊκή ετυμηγορία του 2016 που οδήγησε σε εκλογή ενός υποψηφίου της Αλληλεγγύης. Άρα, αφού η εκλογή και η κατανομή των εδρών το 2016 δεν αμφισβητήθηκε τότε, ουδείς είχε έννομο συμφέρον να διεκδικήσει με εκλογική αίτηση, όσα ηγέρθησαν και διεκδικήθηκαν στην τελευταία αυτή δίκη. Πολύ, δε, περισσότερο δεν μπορούσε το Ανώτατο Δικαστήριο να ακυρώσει «εκλογή», όπως έκρινε, που έγινε από τον λαό το 2016.

Η Βουλή, στο πλαίσιο της διάκρισης των εξουσιών και με σεβασμό στο αδιαμφισβήτητο της λαϊκής εκλογής το 2016, έχει δικό της εσωτερικό πρόβλημα και καθήκον να το επιλύσει. Βάση επίλυσης πρέπει να είναι η αρχή ότι, ήδη, δυνάμει του εκλογικού συστήματος, υπήρξε αδιαμφισβήτητη εκλογή εκ μέρους του λαού, δυνάμει της οποίας μία εκ των εδρών της Λεμεσού ανήκει στην «Αλληλεγγύη». Το Άρθρο 35 του Συντάγματος επιβάλλει σεβασμό από κάθε όργανο της Δημοκρατίας του ασκηθέντος τότε δικαιώματος τού εκλέγειν. Είναι, άρα, θέμα σεβασμού της εκπεφρασμένης έκτοτε λαϊκής ετυμηγορίας.

ΑΝΔΡΕΑΣ Σ. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ
Δικηγόρος