Σύμφωνα με την Έκθεση Παγκόσμιας Ανταγωνιστικότητας 2016-2017, η Κύπρος έπεσε στη θέση 83 από τη θέση 65 τον προηγούμενο χρόνο, καταγράφοντας αρνητικό ρεκόρ δεκαετίας. Ειδικότερα, στον βασικό πυλώνα της καινοτομίας, η Κύπρος κατρακύλησε στη θέση 85 από τη θέση 44. Στον σημαντικό για την ανάπτυξη δείκτη «ικανότητα για καινοτομία» η Κύπρος σημείωσε ιστορικό χαμηλό πέφτοντας στη θέση 119 -ανάμεσα σε 138 χώρες- από τη θέση 90 (σε χειρότερη θέση από την Αιθιοπία, την Αλγερία, την Ουγκάντα, το Καμερούν, την Γκάνα, τη Νιγηρία, το Τατζικιστάν και τη Σρι Λάνκα).
Έρευνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Παγκόσμιας Τράπεζας και του ΟΟΣΑ καταδεικνύουν ότι η Κύπρος υστερεί σε πολλούς δείκτες-κλειδιά: αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης, συντονισμός, αποδοτικότητα, λογοδοσία της εκτελεστικής εξουσίας, διαφάνεια, αξιοκρατία, ισότητα, ηλεκτρονική διακυβέρνηση, διευκόλυνση του επιχειρείν, προσέλκυση επενδύσεων, ποιότητα επαγγελματικού μάνατζμεντ, συνεργασία πανεπιστημίων-βιομηχανίας κ.ά.
Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός της Μεταρρύθμισης στην Κύπρο ήταν λάθος από την αρχή - δεν θεμελιώθηκε στην καινοτομία, τον ακρογωνιαίο λίθο της διατηρήσιμης ανάπτυξης. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει παρόμοια προβλήματα με τις μνημονιακές μεταρρυθμίσεις.
Σύμφωνα με τον Michael Barber -διετέλεσε επικεφαλής της Μεταρρύθμισης στο Ηνωμένο Βασίλειο, τον Καναδά και σε άλλες χώρες- εθνικές οικονομίες με χαμηλές επιδόσεις σε κρίσιμους δείκτες, όπως είναι η καινοτομία και η αποδοτικότητα (efficiencies), είναι ευάλωτες στις επιπτώσεις μιας νέας ύφεσης. Μεταρρύθμιση σημαίνει νέοι τρόποι προσφοράς βελτιωμένων υπηρεσιών με λιγότερο κόστος, δημιουργία κοινής αξίας και ενίσχυση της κοινωνικής καινοτομίας. Βασικό κριτήριο πρέπει να είναι ο αντίκτυπος και τα αποτελέσματα και όχι το ύψος των δαπανών.
Τόσο η Κύπρος όσο και η Ελλάδα χρειάζονται ένα νέο παραδειγματικό μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης βασισμένο σε εγγενή και βιώσιμα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα, που συνάδουν με τις ραγδαίως αναπτυσσόμενες τεχνολογίες. Χρειάζονται σύγχρονα εργαλεία στρατηγικής και μεταρρυθμίσεις με πιο βαθιές τομές. Απαιτούνται ευρείες μεταρρυθμίσεις που θα διαχέονται σε όλους τους τομείς της οικονομικής και κοινωνικής ζωής.
Με στόχο την ενίσχυση της ικανότητας για καινοτομία σε όλα τα επίπεδα -εθνικό επίπεδο, δημόσια διοίκηση, επιχειρήσεις- έχω αναπτύξει ένα νέο σύστημα καινοτομίας, το οποίο:
1. Συνδυάζει δημιουργικά τους τέσσερεις βασικούς τύπους καινοτομίας (καινοτομία προϊόντος, καινοτομία διαδικασίας, οργανωσιακή καινοτομία και καινοτομία μάρκετινγκ) βελτιώνοντας συστηματικά τις πιθανότητες ανακάλυψης μοτίβων και συσχετισμών και εξεύρεσης διαφορετικών προοπτικών, εναλλακτικών λύσεων και νέων επιλογών.
2. Απαντά στις προκλήσεις της Τέταρτης Βιομηχανικής Επανάστασης αξιοποιώντας το Διαδίκτυο των Πραγμάτων και τα Μαζικά Δεδομένα και μετασχηματίζοντας τα δεδομένα ώστε να διευκολύνουν την ανακάλυψη γνώσης.
3. Βοηθά τους οργανισμούς να παράγουν ανθεκτικές καινοτομίες σε πραγματικό χρόνο και με σχεδόν μηδενικό οριακό κόστος.
ΝΙΚΟΣ ΣΥΚΑΣ
Σύμβουλος Στρατηγικής & Καινοτομίας
