Οι διαφορές μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας οφείλονται σε αντικρουόμενα συμφέροντα, σχετικώς με τον ρόλο που επιθυμεί κάθε χώρα να διαδραματίσει στην ανατολική Μεσόγειο, τα Βαλκάνια και τον Εύξεινο Πόντο

Εδώ και χρόνια προσπαθεί να καλλιεργηθεί μία αντίληψη που λέει περίπου τα ακόλουθα: Με τους Τούρκους συμβιώνουμε στον ίδιο γεωγραφικό χώρο επί χίλια χρόνια. Διεκδικούμε περίπου τα ίδια εδάφη, που κάποτε τα κατέχουμε εμείς και κάποτε τα κατέχουν εκείνοι. Εάν δούμε την πραγματική ιστορία, θα διαπιστώσουμε ότι υπάρχουν μελανές σελίδες και από τις δύο πλευρές. Σε σφαγές και καταστροφές έχουν προβεί και οι δύο πλευρές. Αυτό έχει δημιουργήσει προκαταλήψεις και αμοιβαία καχυποψία, που δεν μπορεί να ξεπερασθεί εύκολα.

Αυτό είναι τυπικό μίας ρητορικής που προσπαθεί να εξηγήσει τις ελληνοτουρκικές σχέσεις μέσα από το πρίσμα των στερεοτύπων που εμποδίζουν τους δύο λαούς να βρουν λύσεις στα προβλήματά τους. Η συγκεκριμένη προσέγγιση περί στερεοτύπων δεν αποτελεί ελληνική ευρεσιτεχνία. Από το δεύτερο ήμισυ του 20ού αιώνα και εντεύθεν η αμερικανική πλευρά έχει επανειλημμένως προσπαθήσει να διαμεσολαβήσει μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας. Οι ΗΠΑ είναι υπερδύναμη. Δεν είναι δικαστήριο. Η διαμεσολάβησή τους ξεκινά από τον συσχετισμό δυνάμεων μεταξύ των δύο χωρών, και όχι από το διεθνές δίκαιο. Στην προσπάθειά τους να εξηγήσουν τη στάση που κρατούν, έχουν αναπτύξει μία θεωρία που εξισώνει ουσιαστικά τον θύτη με το θύμα. Σύμφωνα με αυτήν, οι διαφορές μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας οφείλονται κυρίως σε ψυχολογικές αιτίες αντιπαλότητας που ανάγονται στην ιστορία.

ΑΓΓΕΛΟΣ Μ. ΣΥΡΙΓΟΣ
Αναπληρωτής καθηγητής διεθνούς δικαίου &
εξωτερικής πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα στην έκδοση της "Σημερινής" της Κυριακής που κυκλοφορεί...