Πρώτο και κραυγαλέο παράδειγμα οι σχέσεις με τη Συρία που εξελίχθηκαν σε πολεμική σύρραξη, με τον Ερντογάν να παλινδρομεί αντιφατικά σε συμμαχία και συστράτευση, μια με τις ΗΠΑ και μια με τη Ρωσία

Στον απόηχο του τουρκικού δημοψηφίσματος, που ανέδειξε τον βαθύτατο διχασμό της τουρκικής κοινωνίας αλλά και τον απολυταρχικό αυταρχισμό της εξουσίας Ερντογάν, η Τουρκία βρίσκεται στα πρόθυρα νευρικής κρίσης. Με τις εξωτερικές σχέσεις της να βρίσκονται σε πολύπλευρη δοκιμασία. Είναι δε τραγελαφικό ότι πριν μερικά χρόνια ο Αχμέτ Νταβούτογλου, όντας Πρωθυπουργός και θεωρούμενος ως μέντορας του Ταγίπ Ερντογάν, προέβαλλε με περισσή κομπορρημοσύνη, έπαρση και νεο-οθωμανική αλαζονεία το διαβόητο δόγμα του περί «μηδενικών προβλημάτων της Τουρκίας με τους γείτονές της». Ένα δόγμα που κατέρρευσε τόσο ηχηρά, όσο και η αποκαθήλωση του εμπνευστή του. Με τον τουρκικό Τύπο να χαρακτηρίζει τότε ειρωνικά το δόγμα Νταβούτογλου ως «δόγμα μηδενικών φίλων στη γειτονιά».

Πρώτο και κραυγαλέο παράδειγμα οι σχέσεις με τη Συρία που εξελίχθηκαν σε πολεμική σύρραξη, με τον Ερντογάν να παλινδρομεί αντιφατικά σε συμμαχία και συστράτευση, μια με τις ΗΠΑ και μια με τη Ρωσία.

Οι σχέσεις με το Ιράκ επιδεινώνονται συνεχώς. Παρά τις αγωνιώδεις προσπάθειες και από πλευράς ΗΠΑ και από πλευράς Τουρκίας να πέσουν οι τόνοι και να επιτευχθεί αμερικανοτουρκική σύγκλιση στο μέτωπο του Βορείου Ιράκ, η ένταση συντηρείται και κλιμακώνεται. Η Άγκυρα προσπαθεί να προβάλει μια μικρή πληθυσμιακή ομάδα Τουρκομάνων στην περιοχή -ως προγεφυρώματος για την προώθηση των στρατηγικών της σχεδιασμών και στόχων- πρώτον για να «βάλει χέρι» στα πετρέλαια της περιοχής και, δεύτερον, για να αποτρέψει τη δημιουργία Κουρδικού Κράτους στο Βόρειο Ιράκ.

Την ίδια ώρα, η Τουρκία ανεβάζει επικίνδυνα το θερμόμετρο της έντασης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις με τη μαζική κλιμάκωση των παραβιάσεων στο Αιγαίο, αλλά και με εμπρηστικές δηλώσεις Τούρκων επισήμων που, πέραν της ευθείας αμφισβήτησης των εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδος, επιτίθενται με προπέτεια ακόμα και με ύβρεις εναντίον Ελλήνων Υπουργών.

Το μήνυμα που θέλει να στείλει η Τουρκία είναι οφθαλμοφανές. Αμφισβήτηση συνολικά του Αιγαίου, ως ελληνικού εθνικού χώρου, προβάλλοντας σε αυτό ως παράκτια χώρα, με μεγάλο μήκος ακτών, «δικαιώματα», παραγνωρίζοντας και διαγράφοντας τα ελληνικά νησιά και τα συνακόλουθα δικαιώματα που κέκτηνται με βάση το Θαλάσσιο Διεθνές Δίκαιο. Είχε προηγηθεί βέβαια η εξαγγελία αναθεώρησης της Συνθήκης της Λωζάννης από τον ίδιο τον Τούρκο Πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν.

Χρήσιμο είναι να υπενθυμίσουμε και πρότερες προκλήσεις, ενδεικτικές των τουρκικών προθέσεων. Στις 16 Μαΐου 2014 δημοσιεύθηκε από την Υδρογραφική Γεωγραφική Διεύθυνση της Διοίκησης των Τουρκικών Ναυτικών Δυνάμεων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο χάρτης του Αιγαίου, με ενδείξεις των περιοχών στις οποίες προτίθεται να προχωρήσει σε υποθαλάσσιες έρευνες. Οι έρευνες αυτές εκτείνονται πλησίστια της Χερσονήσου της Χαλκιδικής και εκτείνονται σε ολόκληρο το Αιγαίο, σε πλήρη και κατάφωρη παραβίαση της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας της Ελλάδος.

Είναι προφανές ότι η Άγκυρα επιδιώκει να ρυμουλκήσει σε διαπραγμάτευση την Ελλάδα. Προδήλως για να την πειθαναγκάσει σε υποχωρήσεις στο Αιγαίο, που θα ανατρέπουν το status - quo και θα αποτρέπουν την Ελλάδα από την ανακήρυξη της Αποκλειστικής Οικονομικής της Ζώνης. Απειλώντας ευθέως με στρατιωτική δράση.

Όμως καθόλου τυχαία δεν πρέπει να θεωρείται η κλιμάκωση της έντασης στο Αιγαίο, από τις ευρισκόμενες σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό. Καθώς η Τουρκία, απροκάλυπτα πλέον, συνδέει τη λύση με τις γεωπολιτικές, γεωστρατηγικές και γεωοικονομικές της επιδιώξεις, όπως πρόσφατα εύστοχα επεσήμανε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς. Η έξοδος του «Μπαρμπαρός» και οι στρατιωτικές ασκήσεις εντός της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας θέτουν την Κύπρο σε κατάσταση πολιορκίας, ενώ κατά τα άλλα επιδιώκει λύση του Κυπριακού με συνομιλίες!!

Η προσπάθεια επιβουλής στον ενεργειακό πλούτο της Ανατολικής Μεσογείου, εις βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων Κύπρου και Ελλάδας, κατά σαφή παραβίαση της Διεθνούς Συνθήκης του ΟΗΕ του 1982 για το Δίκαιο της Θάλασσας, τη φέρνει σε σύγκρουση και με τις χώρες των οποίων εταιρείες συνομολόγησαν συμφωνίες ερευνών και εξόρυξης υδρογονανθράκων στην ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Με εκμετάλλευση της κατάστασης στη Συρία, στο Ιράκ, τον πόλεμο κατά του ISIS, την εσωτερική τρομοκρατία και το προσφυγικό, για να διεκδικήσει ανταλλάγματα από την Ευρώπη την οποία ο Ερντογάν συστηματικά καθυβρίζει με πρωτοφανείς χαρακτηρισμούς περί «ναζί» και «φασισμού». Μπροστά σε αυτή την εξωφρενικά προκλητική συμπεριφορά Ερντογάν, που έχει θρυμματίσει τις σχέσεις της Τουρκίας σε όλο το εύρος των συνόρων της και πέραν αυτών, αλλά και την ογκούμενη αμφισβήτηση της εξουσίας του στο εσωτερικό, η δική μας στάση πρέπει να είναι ενταγμένη σε μια στρατηγική αξιοποίησης του διεθνώς ανυπόληπτου χαρακτήρα του τουρκικού κράτους, που αποτελεί το πραγματικό πρόβλημα για την ασφάλεια, τη σταθερότητα, την ειρήνη και τη συνεργασία στην περιοχή.

ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ Λ. ΟΜΗΡΟΥ
Τέως Πρόεδρος Βουλής των Αντιπροσώπων