Ρίξε μια ζαριά καλή και για μένα βρε ζωή.
Τι να πω; Πως δεν έχω ιδέα από τάβλι και ζαριές; Η ιστορία της ζωής μας σε τούτο το μικρό, πικρό νησί δεν έχει και πολλές ζαριές καλές. Τα μαύρα και τα άσπρα εναλλάσσονται, αλλά η αλήθεια είναι πως δεν μας βγαίνει το παιχνίδι. Είτε γιατί δεν το 'χουμε με τις ζαριές, είτε γιατί το σύμπαν δεν συνωμοτεί τελικά ακόμη και αν θέλεις πάρα πολύ κάτι, είτε γιατί ο άλλος παίκτης το 'χει είτε με τις ζαριές, είτε με το τάβλι, είτε με το σύμπαν, είτε, λέμε τώρα, με τα εμπλεκόμενα συμφέροντα, είτε με όλα τα πιο πάνω.
Το τάβλι είναι ένα παιχνίδι που, όσο είναι τεχνικό, άλλο τόσο είναι και τυχερό. Το ζάρι μπορεί να ευνοήσει τον έναν ή τον άλλο παίκτη ή ακόμα και να καθορίσει το νικητή του παιχνιδιού. Αυτό βέβαια συμβαίνει κυρίως μεταξύ ισάξιων παικτών. Είναι σχεδόν αδύνατο ένας αρχάριος παίκτης να κερδίσει ένα μετρ στο τάβλι, όσο ζάρι κι αν έχει. Και επειδή προφανώς εμείς είμαστε σχεδόν αρχάριοι και επειδή η νίκη είναι σχεδόν αδύνατη, αλλά όχι αδύναμη, και αφού δεν προλαβαίνουμε να γίνουμε μετρ, βλέπετε μας προλάβανε άλλοι, ευελπιστούμε σε μια ζαριά καλή, γιατί σαφέστατα το «πλακωτό» που παίζουμε και μας έχει ήδη στριμώξει στη γωνιά, μάλλον τελικά θα μας καταπλακώσει.
Πού το βασίζουμε αυτό; Ας μην πάμε στην πολύ αρχαία ιστορία, την οποία μετά μανίας μας διδάσκουν στο σχολείο, τόσο που να μην προλαβαίνουμε να φτάσουμε στη λιγότερο αρχαία και στην πιο σημαντική. Ας μείνουμε στην πρόσφατη ιστορία, που σχεδόν την αγγίξαμε και σίγουρα εκείνη και μας άγγιξε και μας σημάδεψε. Πόσο την ξέρουμε; Πόσο έτυχε εκμετάλλευσης; Πόσο περιορισμένα την αντικρίσαμε; Πόσο προδώσαμε τελικά την πολύ αρχαία ιστορία μας; Ερωτήματα, όχι αναπάντητα, αλλά με απαντήσεις που πονούν.
Και οι ζαριές; Η μια μετά την άλλη ερασιτεχνικές.
Και τι γίνεται, παρακαλώ, με τα λάθη μας; Ναι, τα λάθη μας. Το να κάνεις λάθη ξανά και ξανά, είναι μεν εγκληματικό, αλλά δεν είναι έγκλημα. Απλώς αποδεικνύουμε ξανά και ξανά στους εαυτούς μας πως είμαστε κατώτεροι των περιστάσεων. Και οι ζαριές; Η μια μετά την άλλη αδιέξοδες και ατυχείς.
Τα πράγματα έχουν όντως φτάσει σε κομβικό σημείο. Ο Γόρδιος Δεσμός, που θα ορίσει ποιος θα κυριαρχήσει στο νησί της λεμονιάς και της ελιάς, δεν φαίνεται να λύνεται. Μόνο που εκείνος που θα τον κόψει δεν βρέθηκε ακόμη. Πολλές οι κόκκινες γραμμές. Πολλά τα παρεμφερή. Ποιος να σηκώσει το σπαθί να κόψει τον δεσμό; Ποιος τολμά; Για την ώρα το μόνο σπαθί που σηκώνεται έτοιμο να κόψει, δεν είναι του Έλληνα Μεγάλου Αλεξάνδρου, αλλά του αδυσώπητου κατακτητή, ο οποίος, όσο παίρνει, τόσο διεκδικεί. Χωρίς όρια. Εξάλλου, έτσι μεγάλωσε. Έμαθε να παίρνει ό,τι του γυάλιζε και ας μην ήταν δικό του. Ποτέ δεν οριοθετήθηκε.
Ένα κακομαθημένο παιδί που ήθελε πάντα τα παιχνίδια των άλλων. Και μετά; Μετά τα παιχνίδια έγιναν σπίτια και οικόπεδα και χώρες και ανθρώπινες ζωές και…
Ωραία. Και τώρα; Τώρα τι γίνεται; Τα δεδομένα δεν αλλάζουν. Το ισοζύγιο δυνάμεων δεδομένο. Τα αδιέξοδα αδιέξοδα. Να υπογράψουμε; Να το λύσουμε; Αν φυσικά καταφέρουμε να τους πείσουμε πως θα τους δώσουμε εκ νέου και γην και ύδωρ. Γιατί εκεί φτάσαμε. Να δίνουμε τα πάντα και να μη συναινούν, να θέλουν και καλοπιάσματα, να μην «καϊλούν», κατά το κυπριακόν. Μα, με την υπογραφή μας; Τουλάχιστον την προηγούμενη φορά μάς τα πήραν με τη βία.
Παραδοχή πρώτη. Απελευθέρωση δεν φαίνεται να πετυχαίνουμε. Είτε φέρουμε εξάρες, είτε όχι. Κάποτε μας πλήγωνε βαθιά το ότι η απελευθέρωση ως στόχευση έγινε επανένωση και τα σύνορά μας, που κάποτε ήταν στη Κερύνεια, μεταφέρθηκαν πολύ, και όταν λέμε πολύ εννοούμε πολύ, πιο νότια.
Παραδοχή δεύτερη. Θέλουμε λύση κατά το δυνατόν βιώσιμη. Έφυγε και το δίκαιη, έφυγε και το καθαρά βιώσιμη. Φαίνεται, όμως, πως ούτε και αυτό δεν γίνεται να ευοδωθεί με επιτυχία, στο πλαίσιο των όσων έχουν συμφωνηθεί, ή στο πλαίσιο των τουρκικών αξιώσεων και διεκδικήσεων.
Δεν θα σταθώ σε άλλες παραδοχές. Πονάνε βαθιά.
Θα ξεκινήσω να προσεύχομαι σε κάθε δύναμη στο σύμπαν. Πραγματική ή μαγική. Να ρίξει και για μας καμιά ζαριά καλή για να μην καταπλακωθούμε στο «πλακωτό».
ΕΛΕΝΑ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ
Μέλος Πολιτικού Γραφείου ΕΔΕΚ, Εκπαιδευτικός
