Η διαβούλευση για το Κυπριακό στη Γενεύη, που για πρώτη φορά είχε τη συμμετοχή εκπροσώπων της Ελλάδας, Τουρκίας, Αγγλίας, αποτελεί ένα γεγονός με διάφορες προεκτάσεις. Πρώτα, η συνύπαρξη αυτών των εγγυητών μετά το 1960 είναι κάτι θετικό.

Πέρα απ' αυτό, όμως, οι λεπτομέρειες πίσω από αυτήν τη συνύπαρξη, όπως το απαξιωτικό ύφος του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών αλλά και η επισκιασμένη παρουσία της Κυπριακής Δημοκρατίας, δεν είναι από τα ευπρόσδεκτα περιστατικά των συνομιλιών.

Στη Διάσκεψη αποφασίστηκε η συγκρότηση τεχνικών ομάδων για το θέμα των εγγυήσεων, κάτι που είναι κατώτερο των προσδοκιών της Διάσκεψης της Γενεύης και σίγουρα θα μπορούσε να γίνει και χωρίς μια τέτοια Διάσκεψη, η διατύπωση όμως αυτής της πρόθεσης σε ένα σημαντικό συνέδριο όπως αυτό έχει ένα άλλο βάρος.

Πέρα από τη δουλειά των τεχνικών επιτροπών, όμως, οι διαβουλεύσεις και οι πολιτικοί έχουν, κατά τη γνώμη μου, τον κυριότερο ίσως ρόλο. Ήδη τα σενάρια για μια πιθανή φόρμουλα εμπλοκής μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ σε μια μη αναμενόμενη φόρμουλα (όπως συμμετοχή δυνάμεων της Κίνας στο νησί) πρέπει να θεωρηθούν σοβαρά.

Εξίσου σοβαρό είναι και το ενδεχόμενο προ-διαβουλεύσεων με αυτά τα μέρη πριν από την επόμενη συζήτηση και συμφωνία ίσως για το θέμα, αν τα άλλα ζητήματα δείχνουν να οδεύουν προς ένα συμβιβασμό.

Οι εγγυήσεις ως ζήτημα που άπτεται της ασφάλειας έχουν και μια απόχρωση που παραλείπεται γιατί, με βάση τη νομικο-κεντρική ερμηνεία τους, μόνο εμείς είμαστε οι φταίχτες το ’74. Είναι καθήκον μας να απεγκλωβίσουμε τους παράγοντες που έχουν λόγο από την ερμηνεία που θέλει τους Τ/κ ως τα κύρια θύματα που οι εγγυήσεις μπορούν να βοηθήσουν, μιας και η τουρκική εισβολή ελάχιστα έχει συνδεθεί με το θέμα αυτό και την αυξημένη ανάγκη προστασίας της πλευράς μας ως ισάξια ευάλωτης στο θέμα της ασφάλειας.

Τέλος, εν είδει συμπληρωματικής σημείωσης, πέρα από την πτυχή της ασφάλειας με την οποία συνήθως συνδέεται το θέμα των εγγυήσεων, υπάρχει και η πτυχή των εγγυήσεων στην εφαρμογή της λύσης, δηλαδή εγγυήσεις υλοποίησης της συμφωνίας που είναι στο ίδιο επίπεδο με τη διατήρηση μιας συμφωνίας και είναι το πνεύμα των εγγυήσεων που υπονοείται συνήθως, κάτι που οδήγησε πολλούς υπέρμαχους της λύσης να την απορρίψουν το 2004.

ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ
Εκπαιδευτικός