Πριν από τη συνάντηση του Μον Πελεράν είχαμε υποδείξει ότι, δεδομένης της τουρκικής στρεψοδικίας επί 42 ολόκληρα χρόνια στο θέμα κατάθεσης χάρτη στο εδαφικό, θα έπρεπε να ζητήσουμε δέσμευση ότι αυτήν τη φορά θα κατετίθετο χάρτης. Πολύ περισσότερο γιατί τη συνάντηση στο εξωτερικό για το εδαφικό την είχε ζητήσει η τουρκική πλευρά. Η κατάρρευση της διαπραγματευτικής διαδικασίας ήταν αποτέλεσμα της άτεγκτης στάσης της Τουρκίας. Η προσπάθεια που καταβάλλεται από ορισμένους να ενοχοποιήσουν την Ελληνική Κυβέρνηση για το αδιέξοδο και το ναυάγιο της Ελβετίας είναι τουλάχιστον απαράδεκτη.
Η επιμονή τ/κ ηγεσίας και Τουρκίας για καθορισμό Διεθνούς Διάσκεψης -την ορίζουν ως πενταμερή- πριν από την επίτευξη συμφωνίας στο εδαφικό έχει διάφανο στόχο. Σε μια τέτοια Διάσκεψη η τουρκική πλευρά μεθοδεύει συζήτηση όχι μόνο της διεθνούς πτυχής, δηλαδή των στρατευμάτων και των εγγυήσεων, αλλά και του εδαφικού και των εκκρεμούντων θεμάτων της εσωτερικής πτυχής.
Θεωρεί η Τουρκία ότι στο πλαίσιο μιας τέτοιας Διάσκεψης θα έχει συγκριτικό πλεονέκτημα σε ό,τι αφορά τη διαπραγματευτική ισχύ. Ακόμα, επειδή θα προβάλει την εικόνα ότι, σε ό,τι αφορά τη διεθνή πτυχή και το εδαφικό, θα είναι η πλευρά που «δίνει», θα αξιώσει υποχωρήσεις από την ε/κ πλευρά στο περιουσιακό, στην εκ περιτροπής προεδρία και σε άλλα εκκρεμούντα ζητήματα της εσωτερικής πτυχής.
Απέναντι σε αυτή την τουρκική μεθόδευση, ασπίδα μέχρι τώρα αποτελεί η σθεναρή στάση της Ελληνικής Κυβέρνησης, η οποία αρνείται να μπει σε συζήτηση οποιουδήποτε άλλου θέματος πλην του θέματος της αποχώρησης των στρατευμάτων και της κατάργησης των εγγυήσεων.
Δεδομένου ότι, τουλάχιστον προς το παρόν, η αποκληθείσα ως κυπριακής ιδιοκτησίας διαπραγματευτική διαδικασία μεταβιβάζεται πλέον εκτός Κύπρου, χρειάζεται μεγάλη προσοχή από δράσεις και πρωτοβουλίες των «επίσημων» ή αυτόκλητων διεθνών μεσολαβητών. Οι οποίοι είναι βέβαιο ότι θα προσπαθήσουν να ικανοποιήσουν την αξίωση της τουρκικής πλευράς να αλλοιώσει την ημερήσια διάταξη της Διεθνούς Διάσκεψης, με προσθήκη του εδαφικού και θεμάτων της εσωτερικής πτυχής.
Σε ό,τι αφορά το θέμα των εγγυήσεων καλό είναι να αναδεικνύεται μια παράμετρος που αφορά τις επιπτώσεις που θα ήταν δυνατόν να υπάρξουν για χώρες-μέλη της Ε.Ε. σε περίπτωση που διατηρηθούν οποιαδήποτε εγγυητικά - επεμβατικά δικαιώματα στην περίπτωση της Κύπρου. Γιατί κάτι τέτοιο θα ανοίξει τον «ασκό του Αιόλου» και για άλλα κράτη-μέλη. Υπάρχουν κράτη στην Ε.Ε. με πληθυσμούς διαφορετικής εθνικής καταγωγής, σε πολύ μεγαλύτερα ποσοστά από το ποσοστό του 18% των Τουρκοκυπρίων.
Αυτό ισχύει στις χώρες της Βαλτικής με τους πολίτες ρωσικής εθνικής καταγωγής. Είναι έτοιμη η Ε.Ε. να αποδεχθεί ρωσικές εγγυήσεις και επεμβατικά δικαιώματα για παροχή ασφάλειας στους πολίτες ρωσικής εθνικής καταγωγής αυτών των χωρών;
Είναι ως εκ τούτου αναγκαίο να επιδιωχθεί η ενεργός εμπλοκή της Ε.Ε. στις συζητήσεις για το θέμα των εγγυήσεων, με στόχο την οριστική τους κατάργηση.
Σημ: Ο Ερντογάν πέρασε σε ανοικτή αμφισβήτηση της Συνθήκης της Λωζάννης. Ένας ακόμα λόγος για να είμαστε εξαιρετικά προσεκτικοί στη διαχείριση του Κυπριακού.
ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ Λ. ΟΜΗΡΟΥ
Τέως Πρόεδρος Βουλής των Αντιπροσώπων
