Το παρελθόν αποτελεί πυξίδα πλεύσεως για το μέλλον. Το παρελθόν και το παρόν είναι αναπόσπαστο μέρος του μέλλοντος.
Πραγματική λύπη προκαλεί η συζήτηση του κυπριακού προβλήματος μεταξύ νουνεχών και έμπειρων δημοσίων ανδρών, οι οποίοι, μεταξύ άλλων, προσπαθούν να επιρρίψουν έστω και ελάχιστες ευθύνες στην ελληνική κυπριακή πλευρά για τη μη επίλυση μέχρι σήμερα του κυπριακού προβλήματος.
Πρέπει να αναγνωριστεί δίχως ίχνος αμφιβολίας ότι η τουρκική κυπριακή κοινότητα βρίσκεται υπό το πέλμα της Τουρκίας, η οποία πάντοτε επιβάλλει τις δικές της θέσεις σε οποιαδήποτε απόφαση επί του Κυπριακού. Συνεπώς, ο ρόλος της Τουρκίας είναι καθοριστικός και αποφασιστικός, και για να αναγνωρίσουμε τον ρόλο της Τουρκίας πρέπει να ανατρέξουμε στη συμπεριφορά και τις αποφάσεις της στο παρελθόν.
Οι θέσεις της ήταν πάντοτε είτε η διχοτόμηση, είτε επικυριαρχία επί της Κύπρου, είτε δημιουργία δύο κρατών. Τη θέση αυτή την έχει έμπρακτα και ανεπιφύλακτα επιδείξει από το 1955. Μία ιστορική αναδρομή τα τελευταία 60 χρόνια αποδεικνύει τις προθέσεις της Τουρκίας. Η Τουρκία ήθελε πάντοτε να επιβάλει τη θέλησή της στην επίλυση του κυπριακού προβλήματος.
Η πραγματική θέση της Τουρκίας, η οποία παραμένει αναλλοίωτη, εκφράζεται με σαφήνεια στην ομιλία του τότε Υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας κατά διάρκεια της Διάσκεψης του Λονδίνου τον Ιανουάριο του 1964, (η οποία πραγματοποιήθηκε υπό την Προεδρία του Άγγλου Υπουργού των Αποικιών Duncan Sandys, και στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι της Κύπρου, της Τουρκίας και της Ελλάδας, με σκοπό την επίλυση του Κυπριακού), η οποία διαμορφώθηκε και έκτοτε εφαρμόζεται με συνέπεια.
Είπε μεταξύ άλλων ο κύριος Ερκίν, «η γεωγραφική θέση της Κύπρου, η οποία αποτελεί προέκταση της χερσονήσου της Ανατολίας, είναι ύψιστης στρατηγικής σημασίας για την Τουρκία. Λόγω του μεγέθους της, η Κύπρος ελέγχει την ανατολική Μεσόγειο καθώς και τις θαλάσσιες γραμμές ανεφοδιασμού των νοτίων ακτών της Τουρκίας, η οποία απέχει μόνο 40 μίλια. Ταυτόχρονα, η Κύπρος επηρεάζει το αμυντικό σύστημα της Τουρκίας όχι μόνο προς την κατεύθυνση της Ανατολικής Μεσογείου και της Βορείου Αφρικής, αλλά και της Μέσης Ανατολής και των Βαλκανίων.
Γι’ αυτούς τους λόγους η Κύπρος είναι ύψιστης σημασίας για την Τουρκία, όχι μόνο για την ύπαρξη της τουρκικής κοινότητας, αλλά κυρίως για γεωστρατηγικούς λόγους». Η πιο πάνω θέση της Τουρκίας αποτελούσε και αποτελεί την πάγια και σαφή στρατηγική της και τον ακρογωνιαίο λίθο της εξωτερικής της πολιτικής, από τα μέσα του παρελθόντος αιώνα. Η σχετική εν προκειμένω επιχειρηματολογία της ενίοτε βρίσκει υποστήριξη μεταξύ χωρών μελών του ΝΑΤΟ.
Παρ' όλον ότι η πιο πάνω επιχειρηματολογία δεν ευσταθεί σήμερα, πρέπει πάντοτε η ελληνική πλευρά να την έχει υπ' όψιν της και να προσπαθήσει να εξεύρει λύση που να αντιμετωπίζει αποτελεσματικά την πιο πάνω θέση της Τουρκίας.
ΑΝΤΩΝΑΚΗΣ ΑΝΔΡΟΝΙΚΟΥ
Πρώην Γενικός Διευθυντής Κ.Ο.Τ.
