Τα σημάδια των καιρών σκιαγραφούν, μεταξύ άλλων, το προφίλ του σημερινού δημάρχου. Ποια πρέπει να είναι η προσωπικότητά του, δηλαδή τα χαρακτηριστικά που πρέπει να διαθέτει ο σημερινός δήμαρχος, έτσι ώστε να ανταποκρίνεται στις προκλήσεις και προσκλήσεις της νέας εποχής;

1. Καθαρά χέρια: Το υπ’ αριθμόν ένα αναγκαίο χαρακτηριστικό, όχι μόνο για τη θέση του Δημάρχου, αλλά και για όλες τις θέσεις που διαχειρίζονται δημόσιο χρήμα. Δεδομένου ότι ο τόπος μας οδηγήθηκε στη σημερινή κατάντια του κυρίως λόγω σήψης και διαφθοράς, η νέα γενιά αξιωματούχων οφείλουν στον λαό χρήστη διοίκηση. Μόνο άτομα με καθαρό (πολιτικό) μητρώο μπορούν να ανταποκριθούν σε αυτήν τη νέα πρόκληση/προαπαιτούμενο. Πιο συγκεκριμένα, ένας δήμαρχος που προσθέτει αξιοπιστία και εντιμότητα, που δεν υπηρετεί αλλότρια συμφέροντα και λογικές και, φυσικά, που δεν είναι λερωμένος με σκάνδαλα ή τη συγκάλυψή τους!

2. Ετοιμότητα να συγκρουστεί με το κατεστημένο: Αν η καθαρότητα αρχίζει και τελειώνει στο πρόσωπο του δημάρχου, η ετοιμότητα να συγκρουστεί με το κατεστημένο επεκτείνεται και πέραν αυτού. Ένας δήμαρχος είναι πολύ πιθανόν να βρεθεί αντιμέτωπος με αρκετές προκλήσεις εντός και εκτός του Δήμου. Πρακτικές που δεν συνάδουν (απόλυτα) με τη νομιμότητα, αλλά έχουν παγιωθεί και εδραιωθεί μέσα στον χρόνο, αποφάσεις βάσει προσωπικών σχέσεων και συμφερόντων αντί του γενικού καλού, ενέργειες με το άρωμα της συνδιαλλαγής παρά του ορθολογισμού, είναι μόνο μερικά από τα κατάλοιπα του κατεστημένου που (πιθανόν να) έχει να αντιμετωπίσει ένας δήμαρχος. Και απλώς και μόνο, λόγω του ότι ένας δήμαρχος έχει εκλεγεί ζητώντας την ψήφο των δημοτών του, δεν έχει το δικαίωμα να σφυρίζει αδιάφορα απέναντι στο κατεστημένο, έστω και αν ο ίδιος (ενδεχομένως) να μην είναι ενεργά μέρος αυτού… Η τυχόν ανοχή του, όμως, αυτόματα εξυπακούεται συμμετοχή!

3. Προσωπικά χαρακτηριστικά: Αν και άκρως υποκειμενικό κριτήριο, τα προσωπικά χαρακτηριστικά του ατόμου (δημάρχου) έχουν τη δική τους σημασία στην επιτυχημένη προώθηση του κοινού καλού εντός της τοπικής κοινότητας. Το νεαρό της ηλικίας, που συνήθως συνδυάζεται με μακροχρόνιο όραμα, όρεξη για δουλειά και θέληση για ένα θετικό αποτύπωμα είναι τουλάχιστον επιθυμητό για αυτήν τη θέση. Εξυπακούεται, φυσικά, ότι η ηλικία δεν μπορεί να είναι από μόνη της αρκετή για να παρέχει την όποια εγγύηση, αλλά το σενάριο ενός συνταξιούχου, ή έστω ατόμου πλησίον συντάξιμης ηλικίας, στη θέση του δημάρχου μάλλον έχει ξεπεραστεί στη σημερνή εποχή που διανύουμε. Επιπρόσθετα, θα είναι καλό ο δήμαρχος να διαθέτει ευρεία ακαδημαϊκή και επαγγελματική μόρφωση/πείρα, ιδιαίτερα στο εξωτερικό, κουβαλώντας έτσι γνώσεις, εμπειρίες και πρακτικές από ένα, όσο γίνεται, ευρύτερο πεδίο για εφαρμογή στο περιβάλλον της τοπικής αυτοδιοίκησης. Τέλος, μεγάλο πλεονέκτημα παρέχεται όταν ο δήμαρχος χαίρει μιας οικογενειακής και προσωπικής σχέσης με την τοπική κοινωνία, αφού αυτό θα του δώσει ένα επιπρόσθετο κίνητρο για μια σωστή και επάξια αντιπροσώπευσή της.

4.Ανεξαρτησία - αντικειμενικότητα - αμεροληψία: Αν υπάρχει έστω μια θέση, λόγω ακριβώς και του τοπικού χαρακτήρα της, για την οποία η ανεξαρτησία και αμεροληψία είναι ακρογωνιαίες πτυχές, ενδεχομένως να είναι αυτή του δημάρχου. Τούτο μπορεί να επιτευχθεί στην πράξη με ιδιαίτερη επιτυχία, νοουμένου ότι το επιλεγμένο άτομο έχει αναδυθεί μέσα από ζυμώσεις της ίδιας της τοπικής κοινωνίας, παρά μέσα από κομματικές ή άλλες παρόμοιες συνδιαλλαγές. Τουλάχιστον, όσον αφορά το αντικειμενικό και ανεξάρτητο της κρίσης του δημάρχου, αυτό δεν είναι δυνατό να διασφαλιστεί μέσω αυστηρά κομματικών προσωπικοτήτων. Ο δήμαρχος θα πρέπει να πηγάζει/αναδυθεί μέσα από την ίδια την (τοπική) κοινωνία πολιτών, και όχι απλώς να τοποθετηθεί/διοριστεί από (εξωτερικούς) κομματικούς μηχανισμούς και εξαρτήσεις. Αυτό φυσικά δεν αποκλείει την όποια υποστήριξη πραγματικά ανεξάρτητου προσώπου, για τη θέση του δημάρχου, από κόμματα, κοινωνικά σύνολα, ακόμη και από τοπικές προσωπικότητες, αφού αυτό είναι και θεμιτό και επιθυμητό στη Δημοκρατία. Η όποια υποστήριξη, όμως, δεν πρέπει να είναι προϋπόθεση ή/και βάση συνδιαλλαγής, αλλά επιβεβαίωση και ενίσχυση της ανεξάρτητης θέσης (του ατόμου).

5. Αγάπη για τον τόπο του: Άμεσα συνδεδεμένο με το προηγούμενο σημείο, αλλά και υποκειμενικό, είναι η αγάπη του δημάρχου για τον τόπο του. Όταν ο δήμαρχος εμπλέκεται τοπικά και όχι αυστηρώς κομματικά, είναι πολύ πιο πιθανόν να τον ενώνει μια αυθεντική αγάπη για τον τόπο, τον οποίο αντιπροσωπεύει. Αν και δύσκολη η τεκμηρίωση, η λογική λέει ότι όσο περισσότερες αξίες και συνδέσεις έχει κάποιος με ένα τόπο, τόσο περισσότερη είναι η αγάπη και η θέλησή του για προσφορά.

5+1. Ηγετική φιγούρα: Τέλος, και με περισσότερη πρακτική, παρά θεωρητική ή/και ιδεολογική υφή, ένας δήμαρχος, εκτός από αντιπρόσωπος της τοπικής κοινωνίας και πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου, είναι εντεταλμένος για την καθημερνή διοίκηση του Δήμου ως Οργανισμού. Αυτό εξυπακούεται τον συντονισμό (σε κάποιες περιπτώσεις, πέραν των) 100-150 συνεργατών σε ένα φάσμα περίπου δέκα κυρίως τμημάτων, προς παροχή των καλύτερων δυνατών υπηρεσιών προς τους δημότες. Επομένως, ο Δήμαρχος θα πρέπει να ηγείται, να καθοδηγεί και να εμπνέει. Αυτές οι ικανότητες, σε συνδυασμό με τη διασφάλιση της αποδοτικότητας της «μηχανής» που λέγεται Δήμος, είναι η συνταγή τόσο για την επιτυχία όσο και (κυρίως) για την ευημερία των δημοτών του.

Εν κατακλείδι, ο δήμαρχος θα πρέπει να συνδυάζει ηγετικές ικανότητες, ανθρώπινη φύση, αγάπη για τον τόπο του, αμεροληψία και αντικειμενική κρίση, μα προπάντων… τόλμη και αρετή, γιατί ιδιαίτερα τα δύο τελευταία είναι που κάνουν τη διαφορά…

Καθαρό Μυαλό - Καθαρή Καρδιά - Καθαρά Χέρια
Λαϊκή Ρήση

ΑΝΔΡΕΑΣ ΓΛΑΥΚΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ
Ανεξάρτητος Υποψήφιος Δήμαρχος Λακατάμιας