...για περιφερειακά ή διεθνή κέντρα εκπαίδευσης και νοσοκομειακό τουρισμό
Η πρόσφατη συμφωνία που υπογράφηκε μεταξύ Υπουργού Υγείας και πρύτανη Παν/μίου Κύπρου, για συνεργασία μεταξύ του Πανεπιστημίου και του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, αποτελεί το πρώτο απτό βήμα προς την πορεία υλοποίησης του οράματος για να καταστεί η Κύπρος ένα περιφερειακό ή διεθνές ιατρικό κέντρο.
Στον τομέα της Εκπαίδευσης, η επέκταση του τομέα και οι κατά καιρούς διακρίσεις των παν/μίων μας αποτελούν τα σημάδια προς την ολοκλήρωση του αντίστοιχου οράματος για το κέντρο εκπαίδευσης. Να σημειωθεί ότι τα οράματα αυτά, αν και ευρέως αποδεκτά, είναι άτυπα και δεν υπάρχουν επίσημα ή λεπτομερή πλάνα και στρατηγικές για την ανάπτυξή τους, για κάποιους λόγους που θα αναλύσω πιο κάτω.
Ωστόσο, για τέτοια μεγαλεπήβολα σχέδια, πρέπει κάποιος να είναι αρκούντως κριτικός. Η θέση στην οποία τα πιο πάνω στηρίχτηκαν και έγιναν αποδεκτά ως αναπτυξιακά οράματα είναι η εξέχουσα γεωγραφική μας θέση καθώς και η ύπαρξη σχετικά ανεπτυγμένων κρατικών και κοινωνικο-πολιτικών δομών για να δεκτούν τέτοιες προκλήσεις.
Είναι αυτά αρκετά; Η απάντηση είναι μάλλον αρνητική αν κάποιος κάνει μια πιο βαθιά αναπτυξιακού τύπου ανάλυση. Κατ’ αρχήν τα πάντα περνούν από την οικονομία, ιδίως όταν πρόκειται για δέσμευση παραγωγικών δυνάμεων. Και αυτό καλεί για θεώρηση του παράγοντα αποτελεσματικότητας.
Στην περίπτωση αυτή, η αποτελεσματικότητα κρίνεται με βάση τις πηγές μιας χώρας.Οι πηγές αυτές πρέπει να προσδίδουν συγκριτικό πλεονέκτημα προς άλλες χώρες για να δικαιολογούν τη δέσμευση παραγωγικών δυνάμεων, ώστε να αποδώσουν τη μέγιστη επιστροφή. Εδώ υπεισέρχονται παράγοντες όπως κόστη διαμονής και ζωής, για φοιτητές, κόστη προσέλκυσης ταλαντούχου προσωπικού μιας και μιλάμε για υπηρεσίες υψηλής εξειδίκευσης αλλά και άλλους παράγοντες.
Έχουμε την ευχέρεια να παράγουμε υψηλής ποιότητας έρευνα για να διατηρήσει τα ιδρύματά μας σε υψηλές κατατάξεις, ώστε να διατηρήσουν μια φήμη που συντρέχει με το όραμα περιφερειακού εκπαιδευτικού κέντρου; Αν όχι, τότε θα πρέπει να επωμιστούμε ένα κόστος που θα υποβαθμίζει την αποτελεσματικότητα των πρωτοβουλιών. Δεν γνωρίζω την απάντηση, αλλά πρέπει να γίνουν κάποιες μελέτες.
Πέρα από αυτό, έχουμε την ικανότητα να προσφέρουμε με σχετικά μικρό κόστος για μας, εκπαιδευτικά προγράμματα ευέλικτα, πρακτικής προσέγγισης και υπολογίσιμης απήχησης; Αυτά τα ερωτήματα έχουν πιο μακροπρόθεσμες προοπτικές και συνάδουν με τις θεωρήσεις περί κύριων αναπτυξιακών οραμάτων. Αν οι απαντήσεις είναι αρνητικές, δεν σημαίνει ότι πρέπει να εγκαταλειφθούν τα οράματα, αλλά να προσαρμοστούν σε μικρότερης, υπολογίσιμης παρόλα αυτά εμβέλειας και να συνδεθούν με ανάλογες καταβολές δυνάμεων.
Για την υγεία δεν θα προσεγγίσω το θέμα γιατί δεν το γνωρίζω σε βάθος, όμως το πλαίσιο είναι παρόμοιο. Πιστεύω απαιτείται να σκεφτούμε πέρα από την ηθική και κατ’ αρχήν ή φαινομενική καταλληλότητα της πρωτοβουλίας. Εξάλλου, η ανυπαρξία πιο επίσημων στρατηγικών ίσως αυτό υπονοεί, αλλά κανένας δεν εγγυάται ότι αυτό θα προηγηθεί προτού επενδυθούν μεγάλα ποσά σε αυτά τα οράματα.
ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ
Εκπαιδευτικός
