Πώς κυβερνιόταν ο λαός κατά την ελληνική αρχαιότητα; Υπήρχε δημοκρατία; Προσήλωση σε αρχές ή δημοκρατικούς θεσμούς;
Συμμετείχε ο λαός στη λειτουργία της Πολιτείας; Υπήρχε η έκφραση αυτής της συμμετοχής με την ελεύθερη ψήφο;
Όσα ερωτήματα ή κριτήρια κι αν τεθούν για τη δημοκρατία, η απάντηση είναι δύσκολη, αφού κι αυτός ο Θουκυδίδης, σχολιάζοντας τον κολοφώνα της αθηναϊκής δημοκρατίας, του χρυσού αιώνα του Περικλή, παρατήρησε: «Τυπικά το καθεστώς ήταν δημοκρατία, αλλά ουσιαστικά εξουσία ενός και μόνου αντρός».

Υπάρχουν μαρτυρίες σε πολλά μνημεία του λόγου της ελληνικής αρχαιότητας από την Ιστορία μέχρι τη φιλοσοφία και από την Πολιτική Επιστήμη μέχρι την Ιστοριογραφία και τη ρητορική, που εξυμνούν τη δημοκρατία ως «μέγιστο αγαθό».
Αλλά πέρα από τους δημοκρατικούς θεσμούς, μέσα στα έργα του λόγου της αρχαιότητας είναι και η άμυνα της δημοκρατίας, που όποιος την υπονομεύει ή προσπαθεί να την καταλύσει «άτιμος είναι και αυτός και γένος». (επικηρύσσεται δηλαδή και αυτός και η γενιά του).

Το πιο σπουδαίο δείγμα δημοκρατικής άμυνας είναι το ψήφισμα του Δημοφάντου το 410 π.Χ., το οποίο σε γενικές γραμμές έχει ως εξής:

«Έδοξε τη Βουλή και τω Δήμω. Ο νόμος ισχύει από τη στιγμή που ανέλαβε η Βουλή των Πεντακοσίων». Εισηγητής ο Δημόφαντος.

Αν κάποιος καταλύσει την Αθηναϊκή Δημοκρατία ή σε περίοδο κατάλυσής της κατέχει κάποιο αξίωμα, να θεωρείται εχθρός των Αθηναίων, να θανατώνεται ατιμωρητί και η περιουσία του να δημεύεται.

Αυτός που θα υπερασπίζεται την Πατρίδα πρέπει να είναι καθαρός από καθετί το ανόσιο και από κάθε μίασμα.
Όλοι οι Αθηναίοι να κάνουν θυσίες και να ορκιστούν πάνω στους βωμούς ότι θα πραγματώσουν τον όρκο με λόγο και έργο.

Και αν κανείς καθώς υπερασπίζεται την Πατρίδα χάσει τη ζωή του αλλά θανατώνοντας τον ένοχο, θα τον θεωρήσω εξαγνισμένο μπροστά στους θεούς και τους δαίμονες και θα δείξω την ευγνωμοσύνη μου σ’ αυτόν και στα παιδιά του.
Σημαντικός είναι και ο στρατιωτικός όρκος των Αθηναίων για προστασία των δημοκρατικών θεσμών της Πολιτείας:

Δεν θα ντροπιάσω τα όπλα τα ιερά, ούτε θα εγκαταλείψω τον παραστάτη μου, την Πατρίδα δεν θα την παραδώσω μικρότερη - «ουκ ελάττω παραδώσω» στους επιγενομένους, αλλά πιο δυνατή απ' όση την παραλάβω, θα πειθαρχώ στους καθιερωμένους θεσμούς.

«Αν κάποιος ανατρέψει τους θεσμούς, δεν θα του το επιτρέψω αλλά θα τους υπερασπίσω και μόνος και με τους πολλούς, και ιερά τα πάτρια τιμήσω».

Η Κύπρος σήμερα βρίσκεται σε καμπύλη τροχιά.
Οι πολίτες φοβούνται το χειρότερο.
Οι προσωπικοί υπολογισμοί υπερισχύουν της Πατρίδας.

Σαράντα δύο χρόνια από τότε που μας κούρσεψαν και δεν σκύψαμε ακόμη στις ρίζες των δεινών μας.
Δεν εντοπίσαμε τις αιτίες, για να μπορέσουμε να ξεπεράσουμε τα όσα ανίερα μας βρήκαν.

Το δόγμα του Δημοφάντου: «Κατάλυση της δημοκρατίας θα έπρεπε να ήταν το πρώτο και κύριο μέλημά μας».
Στο ερώτημα «πώς χάσαμε τη μισή μας Πατρίδα;», η απάντηση είναι μία: H ατιμωρησία των ενόχων και των πάσης φύσεως αργυρώνητων που παρέδωσαν την Κύπρο αμαχητί στον αιμοσταγή και βάρβαρο Αττίλα.

ΛΟΙΖΟΣ ΠΙΠΗΣ