Όταν βασίζεσαι στο ιδιωτικό σου δίτροχο που δεν καίει καύσιμα για μια βόλτα, όσο σε κρατάνε τα ποδαράκια σου και λαχταράς το χάδι της θάλασσας, τον αέρα του βουνού εις μάτιν

Αδερφάκια νεόπτωχοι, λέω αυτήν τη φορά να τους προλάβω! Ποιους; Αυτούς που μας έχουν έννοια και πόνο βαθύ, ναι, αμέ! Παγκόσμια ημέρα Καταπολέμησης της Φτώχιας -17 Οκτωβρίου- και θα μας μιλήσουν για τη φτώχια μας αυτοί που την ξέρουν και την έχουν γραμμένη -με την καλή έννοια- με αριθμούς, αποδείξεις και ονόματα.

Σιγά μην την ξέρουμε εμείς που την έχουμε γραμμένη -με την όποια έννοια- στο πετσί μας. Έχει γούστο! Λέω λοιπόν να τους πούμε εμείς τι θα πει να είσαι φτωχός, αλλά αφού μας πούνε εκείνοι, τα 13 εκατομμύρια -με τα παιδιά τους 19- που ζούσαν το 2010, Ευρωπαϊκό Έτος Καταπολέμησης της Φτώχιας και του Κοινωνικού Αποκλεισμού, με λιγότερο από ένα ευρώ την ημέρα, πόσα έγιναν ώς τα σήμερα; Εκείνο το 41% των Ευρωπαίων που δύσκολα τα ’φερναν βόλτα, πού ανέβηκε;

Κάναμε τότε κι εμείς εδώ εκδηλώσεις, έρευνες, εισηγηθήκαμε μέτρα. Ήταν κι οι χρόνοι ανύποπτοι, ιδέα δεν είχαμε από κουρέματα, περικοπές, ανεργία, ερημωμένους δρόμους, κοινωνικά παντοπωλεία. Στον κόσμο μας! Η κρίση, μας λέγανε, θα μας άφηνε αλώβητους, θα μας προσπερνούσε.

Ναι, αμέ! Κι ήρθε το 2013 κι έγινε το σώσε. Ανασκουμπωθήκαμε μετά το σοκ, δεν ήμασταν κι αμάθητοι, κοντά είναι το 1974. Έγινε αγώνας κι ανακάμπτουμε σιγά-σιγά, λέει. Στη βιτρίνα η ανεργία μειώνεται, αλλά στους έξι μήνες διαγράφεσαι από άνεργος, πάπαλα ανεργιακό επίδομα.

Νέοι παίρνουν των ομματιών τους και των φρυδιών τους γι’ άλλες πολιτείες. Συνταξιούχοι στηρίζουν άνεργα παιδιά κι εγγόνια. Η μίζα κι η βρομιά μάς έχουν πνίξει, η κλεψιά πάει σύννεφο. Ας μας αφήσουν λοιπόν κάποιες χιλιαδούλες να τους πούμε τι πα να πει να είσαι φτωχός.

Φτωχός είσαι όταν φλερτάρεις ασύστολα μ’ ένα ζευγάρι παπούτσια κι ο έρως παραμένει πλατωνικός. Κι απ’ τα κανάλια κάνουν παρέλαση πανάκριβα ρούχα, κοσμήματα, τσάντες. Κάνε πέρα, δεν είναι για σένα, και μην το παίρνεις προσωπικά. Φτωχός είσαι όταν σου τρέχουν τα σάλια μπροστά στις οθόνες, έλα καλέ, γι’ άλλους μαγειρεύουν!

Φτωχός είσαι όταν σε δέρνουν ρίγη απ’ το κρύο και σκας από τη ζέστη. Δροσιά και θαλπωρή κοστίζουν. Φτωχός είσαι όταν κυνηγάς, σαν Pokemon go, ένα σχέδιο υγείας φάντασμα, καταζητούμενο για δέκα χρόνια. Ιδιωτική περίθαλψη; Ε, μάλλον θα πας αδιάβαστος.

Φτωχός είσαι όταν στην τσέπη σου πέφτει περονόσπορος τις δύο τελευταίες βδομάδες κάθε μήνα. Όταν βασίζεσαι στο ιδιωτικό σου δίτροχο που δεν καίει καύσιμα για μια βόλτα, όσο σε κρατάνε τα ποδαράκια σου και λαχταράς το χάδι της θάλασσας, τον αέρα του βουνού εις μάτιν.

Όταν μια θεατρική παράσταση σού λείπει όσο το οξυγόνο, όταν λαχταράς να χαϊδέψεις ένα βιβλίο. Κοινωνικός αποκλεισμός δεν είναι όλα αυτά; Κοινωνικός αποκλεισμός δεν είναι να κάνεις τα μύρια όσα ν’ αποφύγεις πρόσκληση -πώς να τη γυρίσεις πίσω μετά;- και να σε λένε κι ακατάδεκτο.

Κι έρχεται εκείνη η θλίψη της απομόνωσης, της στέρησης, λυγάς ψυχικά να μην σπάσεις. Κάνεις μόκο για πολλά κι αυτό βολεύει το σύστημα. Πού κουράγιο ν’ αντιδράσεις να του φωνάξεις: Αν έχεις κότσια κάνει ό,τι μπορείς να μην έχουν μια χούφτα άνθρωποι και τα σόγια τους για διακόσιες ζωές και δισεκατομμύρια για καμία.

Κόψε την πλάκα «βοηθώ τους φτωχούς», κάνε να μην υπάρχουν, εδώ σε θέλω - και σιγά που θα πας κόντρα στο συμφέρον σου. Κι επειδή δεν θα ’χεις ακουστά τον Πέδρο Χουάν Γκουτιέρες, μεγάλο Κουβανό συγγραφέα, άκου τουλάχιστον αυτήν τη φράση του:

«Το χειρότερο όταν είσαι φτωχός είναι που η ζωή σε προσπερνάει χωρίς να μπορέσεις να νιώσεις πόσο υπέροχη είναι κι είναι κρίμα να μην είναι υπέροχη για όλους». Κι επειδή εσύ από τέτοια δεν νογάς, αφιερώνονται αυτές οι γραμμές σ’ όσους δεν μπόρεσαν -δεν τους άφησαν- να γευτούν πόσο υπέροχη είναι.

ΑΛΕΚΑ ΓΡΑΒΑΡΗ-ΠΡΕΚΑ
Εθνική Πρεσβευτής για το Ευρωπαϊκό Έτος Καταπολέμησης της Φτώχιας και του Κοινωνικού Αποκλεισμού, 2010