Στη σημαντική του ομιλία ενώπιον της ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο, ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν Κλοντ Γιούνκερ έθεσε τις πραγματικές διαστάσεις της πολύπλευρης κρίσης που αντιμετωπίζει η Ε.Ε. Όχι μόνο λόγω του BREXIT αλλά και των ευρύτερων προβλημάτων. Της λιτότητας, της διατάραξης της κοινωνικής συνοχής, της προσφυγικής κρίσης, της ανεργίας και της εντεινόμενης αναξιοπιστίας των ευρωπαϊκών θεσμών.

Οι προτάσεις και εισηγήσεις του Προέδρου της Ε.Ε. στην ομιλία του στο Στρασβούργο υπήρξαν ενδιαφέρουσες και σημαντικές, ωστόσο δεν ξέφυγαν από τη λογική της απλής διαχείρισης της κρίσης και όχι μιας ρηξικέλευθης και ριζοσπαστικής αλλαγής.

Στο ίδιο πλαίσιο κινήθηκαν και οι διαπιστώσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Μπρατισλάβας. Όμως οι παραδοχές δεν είναι αρκετές. Ούτε τα ευχολόγια, ούτε καν κάποια μέτρα που στερούνται της αναγκαίας δυναμικής, που θα ανατρέπουν εκ βάθρων δομές και κατεστημένες αντιλήψεις και πρακτικές στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα.

Η βαθιά οικονομική κρίση, που βιώνει σήμερα η Ευρώπη, απειλεί ευθέως και την πολιτική συνοχή της Ε.Ε. Όσοι νομίζουν ότι το Brexit αποτελεί παρένθεση, πλανώνται.

Η αλλαγή κατεύθυνσης προς επενδύσεις, ανάπτυξη και δημιουργία θέσεων εργασίας είναι κυριολεκτικά όρος επιβίωσης της Ε.Ε. όπως και οι θεμελιακές αλλαγές στις δομές και τις λειτουργίες της.

Τα επιτεύγματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι πολλά. Η ειρήνη, η διεύρυνση, η δημοκρατική σταθερότητα, η αύξηση της ευημερίας, η ελευθερία της διακίνησης, η κοινή αγορά, το κοινό νόμισμα και η προοδευτική κοινωνική και περιβαλλοντική νομοθεσία.

Όμως η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο. Αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις, τον παγκόσμιο οικονομικό ανταγωνισμό, τις διευρυνόμενες ανισότητες στην Ευρώπη και τον κόσμο, την προσφυγική κρίση, τις κλιματολογικές αλλαγές και τις ενεργειακές ανάγκες. Η Ευρώπη αντιμετωπίζει επίσης κρίσιμα πολιτικά διλήμματα ως προς το πώς θα διαχειριστεί αυτές τις προκλήσεις.

Η Ευρώπη ποτέ δεν κέρδισε με το να παραμένει ακίνητη και αμήχανη και θα χάσει ολοκληρωτικά αν δεν αποδειχθεί ικανή να απαντήσει αποτελεσματικά στις ανάγκες και τις προκλήσεις ενός ταχύτατα μεταβαλλόμενου κόσμου. Οι αλλαγές είναι επιταγή. Η Ευρώπη δεν πρέπει να παραμείνει ουραγός.

Η κοινωνική οικονομία της αγοράς αποτελεί μια δυνατότητα, πάνω στην οποία μπορεί να οικοδομηθεί το μέλλον. Τα κράτη πρόνοιας στην Ευρώπη αποτέλεσαν ένα σημαντικό πλεονέκτημα και όχι βάρος, από το οποίο πρέπει να απαλλαγούμε. Οι κοινές μας αξίες της αλληλεγγύης, της ισότητας και του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, αποτελούν τις επιβαλλόμενες αρχές για να αντιμετωπίσουμε το μέλλον. Η Ευρώπη των 27 είναι μια δύναμη για την αντιμετώπιση των προκλήσεων του μέλλοντος.

Μια νέα κοινωνική Ευρώπη πρέπει να αποτελέσει την πολιτική φιλοδοξία της Ε.Ε., μια νέα εξόρμηση για μια κοινή προσπάθεια, για ανανέωση και αναζωογόνηση του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου.

Η Ευρώπη χρειάζεται νέες πολιτικές, που θα κατοχυρώνουν τη δυνατότητα συμμετοχής, συνεισφοράς και ωφελημάτων από το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Χρειαζόμαστε οικονομική ανάπτυξη και νέες ποιοτικές θέσεις εργασίας, νέες και καλύτερες μορφές κοινωνικής προστασίας και δικαιωμάτων, ενεργητικές πολιτικές αγοράς εργασίας, ίσες ευκαιρίες, προγράμματα διά βίου εκπαίδευσης, νέους τρόπους υποστήριξης της οικογένειας και των εργαζομένων. Εάν επιτύχουμε τις σωστές επιλογές, μπορούμε να αποφύγουμε την αποτυχία και τα αδιέξοδα και αντί αυτού να κερδίσουμε την αποδοχή των Ευρωπαίων πολιτών και να δώσουμε ελπίδα στους πολίτες όλου του κόσμου.

Για να οικοδομήσει την προοπτική αυτή η Ε.Ε., πρέπει να εργαστεί περισσότερο εντατικά και αποτελεσματικά όσο ποτέ, για να ανταποκριθεί στα καθήκοντά της, τόσο στην Ευρώπη όσο και σε ολόκληρο τον κόσμο.

- Για να επιτύχει την καταπολέμηση της φτώχιας, βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη, πλήρη απασχόληση, οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή περιλαμβανομένης ισχυρότερης οικονομικής συνεργασίας και μεταρρυθμίσεων.

- Για τη διασφάλιση των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών.

- Για τη σταθερότητα, την ειρήνη και την ευημερία με την υποδοχή περισσότερων ευρωπαϊκών εθνών στους κόλπους της Ε.Ε. και με την προαγωγή πιο στενών δεσμών με τις γειτονικές χώρες.

- Για την ανακοπή του φαινομένου των αλλαγών των κλιματολογικών συνθηκών, για την προστασία του περιβάλλοντος και ταυτόχρονα για τη διασφάλιση βιώσιμης και επαρκούς ενέργειας για την Ευρώπη.

- Για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και των αιτίων της, της παράνομης μετανάστευσης με πλήρη συμμόρφωση προς τα θεμελιώδη δικαιώματα.

- Με την προώθηση επιτυχούς ενσωμάτωσης των νόμιμων μεταναστών στις ευρωπαϊκές κοινωνίες. Με δίκαιο καταμερισμό των προσφυγικών ροών.

- Με το να αναδειχθεί η Ε.Ε. δύναμη ειρήνης, διαπολιτισμικού διαλόγου, ανάπτυξης και δημοκρατίας και με το να μιλά με μια ισχυρή, ενιαία φωνή στις διεθνείς υποθέσεις.

- Με την κατοχύρωση ασφάλειας για τα μέλη της Ε.Ε. και των πολιτών της.

Για την επίτευξη αυτών των στόχων χρειαζόμαστε μια ισχυρότερη πολιτικά Ευρώπη, όχι μιαν αδύνατη Ευρώπη αλλά και τολμηρή και ριζοσπαστική.

Χρέος η οικοδόμηση της κοινωνίας των πολιτών, της συμμαχίας των κοινωνικών εταίρων.

Για να εργαστούμε όλοι μαζί για μια περισσότερο δημοκρατική, κοινωνική, ανοικτή και αποτελεσματική Ε.Ε. για περισσότερη και καλύτερη Ευρώπη, για το συμφέρον των Ευρωπαίων πολιτών.

ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ Λ. ΟΜΗΡΟΥ
Τέως Πρόεδρος Βουλής των Αντιπροσώπων