Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν και τα παράγωγά του (η κατά κεφαλήν κατανομή του και η διαχρονική αυξομείωσή του) θεωρούνται παραδοσιακά ως βασικοί δείκτες προσμέτρησης της οικονομικής ευρωστίας ενός κράτους, παρόλο που η συντριπτική πλειοψηφία των οικονομολόγων συμφωνούν ότι από μόνοι τους οι δείκτες αυτοί δεν δίνουν ακριβή και ολοκληρωμένη εικόνα, αφού παραγνωρίζουν τις βασικές ποιοτικές παραμέτρους, όπως την κατανομή του εισοδήματος, την υγεία, την παιδεία, την απασχόληση, τις υποδομές, τις επενδύσεις και το περιβάλλον.
Τα τελευταία χρόνια, ομάδα ερευνητών του Boston Consulting Group επινόησαν ένα νέο δείκτη προσμέτρησης της οικονομικής κατάστασης ενός κράτους, το SEDA (Sustainable Economic Development Assessment), ο οποίος προσμετρά την ποιότητα της οικονομίας ενός κράτους σύμφωνα με τις πιο κάτω 10 παραμέτρους: μέγεθος εισοδήματος, κατανομή εισοδήματος, οικονομική σταθερότητα, απασχόληση, παιδεία, υγεία, υποδομές, περιβάλλον, αποτελεσματική διακυβέρνηση και κοινωνικοποίηση. Ο δείκτης SEDA στοχεύει στην προσμέτρηση της δυνατότητας των κρατών να χρησιμοποιούν την οικονομική ανάπτυξη και ευρωστία τους προς όφελος των πολιτών τους. Περίπου 150 κράτη από όλο τον κόσμο αξιολογούνται ετήσια και κατατάσσονται ανάλογα με τη βαθμολογία τους.
Στην έκθεση του 2015 παρουσιάστηκε η κατάταξη για το 2014 η οποία, όπως και για προηγούμενα χρόνια, έφερε στην κορυφή της λίστας ευρωπαϊκά κράτη. Κατ’ ακρίβεια, οι 10 πρώτες χώρες στον πίνακα ήταν όλες της βόρειας και κεντρικής Ευρώπης, με την πιο κάτω σειρά κατάταξης: Νορβηγία, Ολλανδία, Φινλανδία, Γερμανία, Αυστρία, Δανία, Ελβετία, Ισλανδία, Βέλγιο και Σουηδία.
Στην ίδια έκθεση, κυκλοφόρησε μία εξίσου, αν όχι περισσότερο, ενδιαφέρουσα ανάλυση που αφορούσε τη διαχρονική πρόοδο των αξιολογούμενων χωρών σε αυτό τον τομέα κατά την επταετία 2006-2013. Ο πίνακας κατάταξης έφερε στην κορυφή χώρες της Ασίας και της Αφρικής, με πρώτες τις Αιθιοπία, Κίνα και Ρουάντα. Τελευταία στον πίνακα κατάταξης βρέθηκε η Ελλάδα και προτελευταία η Κύπρος, ενώ στη λίστα των 10 τελευταίων κρατών βρέθηκαν οι Ιταλία, Ουγγαρία, Φινλανδία, Ισπανία, Γαλλία.
Η ανάλυση καθώς και η ερμηνεία των αποτελεσμάτων είναι πλατιά και διαφέρει από χώρα σε χώρα. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, είναι ξεκάθαρη η αποτυχία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των πολιτών της και η διάκριση μεταξύ των χωρών της Βορείου Ευρώπης και αυτών της Νοτίου Ευρώπης. Οι χώρες της Βορείου Ευρώπης συνεχίζουν να προσφέρουν το ύψιστο επίπεδο ποιότητας ζωής στον πλανήτη, ενώ αυτές της Νοτίου Ευρώπης υστερούν σημαντικά και διολισθαίνουν στην παγκόσμια κατάταξη. Οι βασικοί λόγοι αυτής της διαφοράς είναι πρωτίστως τα σοβαρά ελλείματα δημοκρατίας, η διαφθορά, η ανεργία, η ανταγωνιστικότητα και ο δημόσιος τομέας.
Σε σχέση με την πατρίδα μας, τα αποτελέσματα είναι καταθλιπτικά. Η προτελευταία θέση στον παγκόσμιο πίνακα κατάταξης πρέπει να προκαλεί ντροπή ιδιαίτερα στους κυβερνώντες, τους πολιτικούς και τους τεχνοκράτες, αλλά επίσης σε όλους εμάς τους πολίτες, που συντηρούμε διά της ανοχής και της ψήφου μας αυτή την κατάσταση. Αποτελεί πιστοποίηση του διεφθαρμένου ολιγαρχικού καθεστώτος που κυβερνά τη χώρα για δεκαετίες και συνεχίζει να μαστίζει τον τόπο και τον λαό.
Η πατρίδα μας χρειάζεται επειγόντως στρατηγικό σχέδιο για ανάπτυξη της οικονομίας, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών και όχι τους ψυχρούς μακροοικονομικούς δείκτες. Οι κυβερνώντες πρέπει να αποφεύγουν να προκαλούν τον λαό με παραπλανητικές διθυραμβικές δηλώσεις περί οικονομικής ανάκαμψης και ανάπτυξης. Αυτό που ενδιαφέρει τους πολίτες είναι η ποιότητα ζωής τους: το προσωπικό διαθέσιμο εισόδημα, η παιδεία, η υγεία, η ασφάλεια, η απασχόληση, το περιβάλλον. Οι πολίτες βιώνουν τη διολίσθηση σε όλα αυτά, αισθάνονται την εξαθλίωση και δεν αντιλαμβάνονται τα κούφια λόγια των πολιτικών και των τεχνοκρατών περί ανάπτυξης.
Δυστυχώς, στην πατρίδα μας συμβαίνει αυτό που παρατηρείται σε πολλά κράτη παγκόσμια. Τα δημοκρατικά πολιτεύματα έχουν μετατραπεί σε ολιγαρχικά, αφού οι πλείστοι πολίτες έχουν απαξιώσει το σύστημα και δεν ασκούν το ύπατο αξίωμα του εκλέγειν, ενώ οι περισσότεροι από τους υπολοίπους ελέγχονται ποικιλοτρόπως από τους ολιγάρχες. Ο λαός είναι καιρός να αναλάβει τις ευθύνες του αν θέλει να ζήσει αξιοπρεπώς και να εξασφαλίσει ένα ευοίωνο μέλλον για τις επόμενες γενιές.
ΑΘΩΣ ΚΟΙΡΑΝΙΔΗΣ
Πρόεδρος ΠΝΟΗΣ ΛΑΟΥ
