Η οικονομική κρίση, που επίσημα ξεκίνησε το 2008 με την κατάρρευση του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού κολοσσού Lehman Brothers, συνεχίζει να υφίσταται, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά τον αντίκτυπο στις πρακτικές του χρηματοπιστωτικού τομέα. Ειδικά στην Κύπρο, που έχουμε υποστεί σοβαρές συνέπειες, υπάρχει ένας ακόμη λόγος να ενδιαφερόμαστε για την εξέλιξή της.
Παρενθετικά, το ότι η Κύπρος έχει μπει στον χάρτη της κρίσης φαίνεται και από το ότι, αν κάποιος γράψει στη μηχανή αναζήτησης «οικονομική κρίση» οι όροι που εμφανίζονται ως προτεινόμενοι είναι «οικονομική κρίση στην Ευρώπη», «οικονομική κρίση του 2008» και «οικονομική κρίση στην Κύπρο».
Το διεθνές σύστημα και ιδιαίτερα η Ε.Ε., που πλήγηκε σθεναρά, έχει εκπονήσει ένα σύνολο από σχέδια για πρόληψη κρίσεων, κυρίως στον τομέα απ' όπου εκτιμάται ότι προήλθε. Αυτό έχει ως επακόλουθο και την επιβράδυνση της ανάπτυξης, αφού οι οικονομικοί παράγοντες προσαρμόζονται ακόμα σε αυτό το νέο πλαίσιο.
Σε διεθνές επίπεδο οι προσπάθειες εστιάζονται στα πρότυπα του συστήματος συνεργασίας Brentton Woods, ένα σύστημα το οποίο χρησιμοποιεί ως συμπληρωματικά διμερή και πολυμερή εργαλεία όπως τα G-7 και G-20 για να προβάλει το πλαίσιο αμοιβαίων οικονομικών οφελών, βασισμένο σε επίσης αμοιβαία ευθύνη μεταξύ των χωρών.
Πρόσφατα το αμερικανικό Κογκρέσο σε ψήφισμά του αναβάθμισε τον ρόλο των αναδυόμενων οικονομιών σε αυτά τα εργαλεία ανάπτυξης.
Πέρα από αυτά, οι αναλυτές τελευταία έχουν εστιαστεί στο λεγόμενο μοντέλο κρίσεων Minsky’s moment, που αφορά κατάρρευση ενεργητικών έπειτα από μακρά περίοδο κερδοφορίας, που οδηγεί σε φούσκα δανεισμένου κεφαλαίου. Μια από τις προβλέψεις αυτού του μοντέλου είναι ότι με τον καιρό και καθώς οι επιπτώσεις της κρίσης θα φθίνουν στη μνήμη, οι επενδυτές θα γίνουν πιο τολμηροί και οι τράπεζες πιο συναινετικές στις απαιτήσεις τους, χωρίς ωστόσο αυτό να παραλείπει πιθανή εμφάνιση νέας κρίσης.
Όπως και να ‘χει, το ελπιδοφόρο είναι ότι προσαρμόζονται οι δομές, ώστε το πεδίο να γίνει ανθεκτικό προς την πιθανότητα μιας νέας κρίσης. Θα χρειαστεί κάποιος καιρός για να αφομοιωθεί το νέο πλαίσιο και η οικονομία να κινείται σε λιγότερο μουδιασμένους ρυθμούς, αλλά κάποτε θα επανέλθει σε αυτοτροφοδοτούμενους ρυθμούς.
Οι πρωτοβουλίες σε επίπεδο G-20 ίσως αποδώσουν και η παγκόσμια οικονομία ανανήψει, καθώς τέτοιες βοηθούν τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα όλων, σε ένα παγκοσμιοποιημένο πλέον πλαίσιο που απαιτείται να επιβραβεύει τη διεθνή οικονομική συνεργασία.
ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ
Εκπαιδευτικός
