Η νέα Βουλή θα πρέπει με όσα έχουν προσφάτως αποκαλυφθεί, αλλά και πολλά που εξήγγειλαν ως προεκλογικές δεσμεύσεις τους τα ίδια τα κόμματα, να σταθμίσει ορθολογικά το ζήτημα και να καθιερώσει διαφάνεια και μεθόδους, που ουδείς να μπορεί να υποθέτει ή να ισχυρίζεται ότι τα κόμματα ανέχονται διαπλοκή και/ή οφείλουν αντάλλαγμα σε μεγαλοεισφορείς

Η λαϊκή απαξίωση προς τα κόμματα έχει καθιερώσει, δικαίως, την αντίληψη ότι η πελατειακής μορφή δράση των Κομμάτων συνδέεται ή συνετέλεσε στη «διαπλοκή και στην εξυπηρέτηση μη νομίμων επιδιώξεων». Η αποτυχία της Βουλής, με τα Κόμματα που την αποτελούσαν, να ψηφίσει Νόμο από τα πρώτα χρόνια της ύπαρξης της Κυπριακής Δημοκρατίας ή αμέσως μετά, που να ρυθμίζει τα της λειτουργίας των κομμάτων και τις προς αυτά «εισφορές», αποτελεί την αφετηρία της διαμόρφωσης σχέσης μεταξύ κάθε μεγάλης εισφοράς, που προσδιορίζεται από την «ελπίδα» ή αναμονή «ανταπόδοσης» από τα κόμματα.

Μετά τις πρώτες εκλογές που διεξήχθησαν στην Κύπρο για ανάδειξη Ευρωβουλευτών και με αφορμή νομικό πρόβλημα που προέκυψε τότε, με οδηγίες του αείμνηστου Προέδρου Τάσσου Παπαδόπουλου, κατέθεσα ως Βουλευτής τότε πρόταση Νόμου, που απέβλεπε στη νομοθετική ρύθμιση της ύπαρξης, λειτουργίας και οικονομικού ελέγχου των κομμάτων. Βέβαια είχαν προηγηθεί πολλές άλλες, ανάλογες στο παρελθόν προσπάθειες, οι οποίες όμως παρέμειναν χωρίς αποτέλεσμα. Αυτή όμως η πρόταση Νόμου, αν και ταλαιπωρήθηκε για χρόνια πολλά (πέραν των πέντε ετών), τελικά πέρασε με αρκετές αλλαγές τον Φεβρουάριο του 2011, ως η πρώτη νομοθετική ρύθμιση ενός θέματος που αποτελούσε και υποχρέωση, ως δημοκρατικό κράτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Για να υπάρξει η πρώτη αυτή νομοθετική ρύθμιση, ισορρόπησαν πολλές αντίθετες κομματικές απόψεις (εξού και τα χρόνια που απαιτήθηκαν), που όμως τελικά δεν επέτρεψαν να υπάρξει ένα πλήρες κείμενο, που να οδηγούσε στη διαμόρφωση αυστηρού ελέγχου των κομματικών εσόδων, αλλά και δαπανών. Στους όσους συμβιβασμούς έγιναν, επέμενα χωρίς υποχώρηση στην εξής ιδέα, που και τελικά περιλήφθηκε στην πρόνοια του άρθρου 5 (4):

«Ανεξάρτητα από τις διατάξεις της παραγράφου (γ) του εδαφίου (2) είναι δυνατή επιπρόσθετα ονομαστική ή ανώνυμη χρηματική εισφορά προς τα πολιτικά κόμματα γενικά, απευθείας προς Ειδικό Κοινό Ταμείο που τηρείται από τις Υπηρεσίες της Βουλής των Αντιπροσώπων, ως ήθελε καθοριστεί, και ακολούθως τα οποιαδήποτε συγκεντρωθέντα ποσά κατανέμονται κατ’ έτος κατ’ αναλογία της δύναμης των κομμάτων ως η κρατική χρηματοδότηση και υπόκεινται σε οικονομικό έλεγχο από τον Γενικό Ελεγκτή της Δημοκρατίας».

Μια πρόνοια ιδιαίτερα πρωτότυπη, η οποία διαμόρφωσε την προϋπόθεση να απαλλαχθούν οριστικά τα κόμματα από τον οποιοδήποτε επηρεασμό στη λήψη αποφάσεων ή δράσεών τους, από την όποια «διεκδίκηση» ανταλλαγμάτων από τους μεγαλοεισφορείς!

Η πρόνοια αυτή όμως, εκ των πραγμάτων, φαίνεται ότι θεωρήθηκε ως μη «εξυπηρετική» από τους μεγάλους εισφορείς προς τα κόμματα, αφού ούτε ένα ευρώ δεν κατατέθηκε στο κοινό αυτό ταμείο, ενώ την ίδια περίοδο διακινήθηκαν μεγάλες εισφορές προς κόμματα. Το πλέον όμως δυσάρεστο ήταν το γεγονός ότι τα ίδια τα κόμματα έσπευσαν να «απαλλάξουν» τους μεγάλους εισφορείς από το «βάρος» της νομοθετικής καθιέρωσης της απρόσωπης προς όλα τα κόμματα οικονομικής ενίσχυσης. Αναζήτησαν τρόπους για να «διευκολύνουν» την επιθυμία να συνεχίσουν να εκδηλώνουν την προτίμησή τους, με εισφορές απ’ ευθείας στα κόμματα, για να επιτρέψουν τη δυνατότητα αναζήτησης ανταλλάγματος ή διευκολύνσεων!

Έτσι ο νέος Νόμος του 2012 δεν περιέλαβε την «ενοχλητική» αυτή πρόνοια, χωρίς να δοθεί βέβαια η όποια εξήγηση.

Διαγραφή ακατανόητη και οπωσδήποτε αντικειμενικά εξεταζόμενη, αναίτια τότε το 2012, σε μια περίοδο μάλιστα κατά την οποία διαφαίνοντο και αποκαλύπτοντο οικονομικά και άλλα σκάνδαλα, με κάποιους από τους πρωταγωνιστές αυτών να είναι μεγαλοεισφορείς απευθείας σε κόμματα (π.χ. FOCUS). Αυτός ο πλήρης εξοστρακισμός της πρόνοιας αυτής συνεχίζει και επαναλαμβάνεται τώρα, σήμερα, με τον νέο Νόμο για τα κόμματα, ενώ θα μπορούσε να ήταν παράδειγμα και υπόδειξη προς την παρακολουθούσα το όλο θέμα Ευρώπη! Κατά τα άλλα, η σύζυγος του Καίσαρα πρέπει να φαίνεται τιμία.

Η νέα Βουλή θα πρέπει με όσα έχουν προσφάτως αποκαλυφθεί, αλλά και πολλά που εξήγγειλαν ως προεκλογικές δεσμεύσεις τους τα ίδια τα κόμματα, να σταθμίσει ορθολογικά το ζήτημα και να καθιερώσει διαφάνεια και μεθόδους που ουδείς να μπορεί να υποθέτει ή να ισχυρίζεται ότι τα κόμματα ανέχονται διαπλοκή και/ή οφείλουν αντάλλαγμα σε μεγαλοεισφορείς.

ΑΝΔΡΕΑΣ Σ. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ
Δικηγόρος