Η καλύτερη διαφήμιση του κυπριακού τουρισμού είναι οι ίδιοι οι τουρίστες μας. Επομένως, ένα μέρος από τα έξοδα απρόσωπης διαφήμισης στο εξωτερικό να διατίθεται για τον σκοπό αυτό βάσει ενός προγράμματος, που θα καταρτισθεί από έρευνα μεταξύ των ίδιων των επισκεπτών μας
Μετά τη λήξη του Μνημονίου, οπότε επανέρχεται επιτακτικά η ανάγκη επαναδραστηριοποίησης της οικονομίας, θα προσπαθήσουμε να κάνουμε μιαν ανασκόπηση μερικών από τους κυριότερους τομείς και να διαγράψουμε τις μελλοντικές προοπτικές τους. Επανειλημμένα έχω αναφερθεί στην ανάγκη ετοιμασίας ενός Έκτακτου Σχεδίου, μετά τα πλήγματα από τη διεθνή οικονομική κρίση. Η ανάγκη αυτή είναι ακόμη πιο επιτακτική, γιατί χρειάζεται μια προγραμματισμένη και συντονισμένη αναζωογόνησή της μετά τη μνημονιακή νάρκη. Παρ' όλο που έχω καλύψει σε αρκετό βαθμό τις κυριότερες πτυχές ενός τέτοιου Σχεδίου, σήμερα θα αναφερθώ σε μια σειρά έργων και σχεδίων, που κατά τη γνώμη μου έχουν προτεραιότητα. Η ΕΕ/ΕΚΤ να κληθούν να το χρηματοδοτήσουν, μια και συνέβαλαν με τα ελληνικά χρεόγραφα και τον ΕLΑ της Λαϊκής στην κρίση.
Σε προηγούμενη ευκαιρία αναφέρθηκα στη σκοπιμότητα ανέγερσης νέων κυβερνητικών κτηρίων κι εκσυγχρονισμό όλων, παλαιών και νέων, από πλευράς θέρμανσης και κλιματισμού, με τη χρησιμοποίηση της ηλιακής ενέργειας. Ένας άλλος τομέας που θα μπορούσε να επενδύσει η Κυβέρνηση είναι το οδικό δίκτυο. Παρά την εξαιρετική δουλειά που έγινε παλαιότερα γι' αναβάθμιση του οδικού δικτύου παγκύπρια, υπάρχουν αρκετοί δρόμοι που χρειάζονται αναβάθμιση ή/και βελτίωση. Για να συμπληρωθεί το οδικό δίκτυο με δρόμους τετραπλής κυκλοφορίας, απομένει από χρόνια η ολοκλήρωσή του με την αναβάθμιση του δρόμου Πάφου-Πόλεως. Σε τοπικό επίπεδο θα πρέπει να αναβαθμιστούν διάφορες οδικές αρτηρίες, όπου παρουσιάζεται ιδιαίτερη συμφόρηση.
Π.χ. στη Λευκωσία η κατασκευή της Λεωφόρου Σπύρου Κυπριανού, που παρακάμπτει το Κέντρο της Πόλης, αν και υπήρξε καθόλα επιτυχής, κατάντησε η ίδια δρόμος συμφόρησης και ταλαιπωρίας. Για διόρθωση της κατάστασης χρειάζεται η ολοκλήρωση της παράκαμψης με την κατασκευή και της άλλης παράλληλης παρακαμπτηρίου νότια των Λατσιών, αλλά και της κατασκευής υπόγειων διαβάσεων σε δύο ακόμη σημεία, στη διασταύρωση με τις Λεωφόρους Τσερίου και Χατζηιωσήφ. Παρόμοια φαινόμενα υπάρχουν και σε καίριες αρτηρίες άλλων πόλεων, Λεμεσού, Λάρνακας και Πάφου.
Πέραν της προσπάθειας για αναγωγή της Κύπρου σε έναν ελκυστικό επενδυτικό προορισμό (απλοποίηση διαδικασιών έγκρισης επενδύσεων με την εισαγωγή του συστήματος μονοθυριδικής εξυπηρέτησης σε όλες τις περιπτώσεις που εμπλέκονται περισσότερες από μια Υπηρεσίες κλπ), θα πρέπει η Κυβέρνηση να αναλάβει πρωτοβουλίες για τη δημιουργία των αναγκαίων έργων υποδομής για επαναδραστηριοποίηση ή/και περαιτέρω ανάπτυξη των βασικών τομέων της οικονομίας.
Ξεκινώντας από τον τομέα του τουρισμού, όπου η προσπάθεια θα πρέπει να είναι η αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, θα πρέπει να προωθηθούν ανάλογα έργα. Τα πιο βασικά είναι το καζίνο, η ολοκλήρωση της σειράς μαρίνων σε όλη την Κύπρο, η προώθηση των δυο μεγάλων πάρκων Ακάμα και Τροόδους, καθώς και η επεξεργασία κι εφαρμογή ενός προγράμματος όπου κανένας επισκέπτης να μη φεύγει παραπονεμένος από την Κύπρο. Επιμένω ότι η καλύτερη διαφήμιση του κυπριακού τουρισμού είναι οι ίδιοι οι τουρίστες μας. Επομένως, ένα μέρος από τα έξοδα απρόσωπης διαφήμισης στο εξωτερικό να διατίθεται για τον σκοπό αυτό βάσει ενός προγράμματος που θα καταρτισθεί από έρευνα μεταξύ των ίδιων των επισκεπτών μας. Όλες οι ενέργειες Κράτους και ιδιωτικού τομέα θα πρέπει να εστιάζονται στην καθιέρωση της Κύπρου ως ενός ξεχωριστού τουριστικού προορισμού.
Θα πρέπει, επίσης, να γίνει ανασύσταση του ενδιαφέροντος για τη βιομηχανία και τη γεωργία, δυο τομείς που δεν φέρουν μόνο εισοδήματα, αλλά καλλιεργούν τις φυσικές επιστήμες και συνεπώς βάζουν τις βάσεις για τεχνολογική αναβάθμιση της οικονομίας. Κι εδώ η Κυβέρνηση θα πρέπει να δημιουργήσει την υποδομή που χρειάζεται και να αξιοποιήσει τα πολλαπλά σχετικά ευρωπαϊκά προγράμματα. Μίλησα κι άλλη φορά για την αδήριτη ανάγκη δημιουργίας του τεχνολογικού πάρκου, που από τη δεκαετία του 1980 μελετήσαμε με το περίφημο τεχνολογικό πάρκο Σοφία-Αντίπολη της Νίκαιας της Γαλλίας. Μια παραπλήσια ενέργεια θα ήταν η αναζωογόνηση ενός και πάλι παλιού θεσμού, εκείνου της ελεύθερης βιομηχανικής περιοχής Λάρνακας. Ο ερχομός ξένων βιομηχανιών για σκοπούς αξιοποίησης της γεωγραφικής θέσης της Κύπρου θα ωθήσει τους Κύπριους βιομήχανους σε νέα δραστηριοποίηση και θα αξιοποιήσει την ανθρώπινη υποδομή, που έχουμε δημιουργήσει με τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα, που ιδρύθηκαν στο μεταξύ.
Δεν θα ασχοληθώ σήμερα με άλλους τομείς με πολύ καλές προοπτικές, όπως η ναυτιλία, οι χρηματοοικονομικές κι άλλες δραστηριότητες, που σχετίζονται με τον ρόλο της Κύπρου ως περιφερειακού κι ευρωπαϊκού κέντρου για τον ευρύτερο μεσανατολικό χώρο. Ούτε με τις πολύ καλές προοπτικές που διανοίγονται στον χώρο των υδρογονανθράκων. Θα ήθελα να κλείσω με μιαν αναφορά στον ευρύτερο γεωργικό τομέα. Θα επανέλθω πιο αναλυτικά στις περιπέτειες του τομέα της γεωργίας, την άνοδο και την πτώση του, από την Ανεξαρτησία μέχρι σήμερα. Παρά το ότι σήμερα συνεισφέρει ένα πολύ μικρό ποσοστό στο ΑΕΠ, οι προοπτικές που υπάρχουν, τουλάχιστον σε ορισμένες δραστηριότητες, εμφανίζονται ως πολύ καλές, φτάνει να αξιοποιηθούν σωστά.
Ένα πολύ καλό πλαίσιο δράσης είναι κι εδώ η αξιοποίηση των πολλών σχετικών ευρωπαϊκών προγραμμάτων χρηματοδότησης και τεχνικών συμβουλών. Τα βασικά έργα υποδομής για τον σκοπό αυτό έχουν γίνει. Η Κυβέρνηση απλώς θα επωμιστεί τη συμπληρωματική δαπάνη χρηματοδότησης εκεί κι όπου απαιτείται. Το μόνο που απαιτείται είναι η ετοιμασία ενός προγράμματος με τις προτεραιότητες. Δεν μπορεί η Αίγυπτος να μας ζητά συμβουλές για ανάπτυξη της ιχθυοκαλλιέργειάς της κι εμείς να την έχουμε παραμελήσει. Ούτε μπορεί να θεωρείται φυσιολογικό να εισάγουμε σκόρδα!
ΔΡ ΙΑΚΩΒΟΣ ΑΡΙΣΤΕΙΔΟΥ
Πρώην Υπουργός
Πρώην Γενικός Διευθυντής Γραφείου Προγραμματισμού
www.iacovosaristidou.com
