Για χρόνια τώρα συνηθίσαμε να ψάλλουμε το γνωστό τροπάρι «το κλειδί της λύσης βρίσκεται στην Τουρκία». Και, δυστυχώς, δεν φαίνεται να επηρεάζεται αυτή η συνήθειά μας ούτε από τις αλλεπάλληλες διακηρύξεις Χριστόφια - Ταλάτ για την «κυπριακή ιδιοκτησία» των διαπραγματεύσεων, αλλά ούτε και από την απεξάρτηση της τ/κ ηγεσίας από την τουρκική κηδεμόνευση που επιδιώκει και ουσιαστικά πέτυχε ο Ακιντζί.

Το γνωστό τροπάριο ακόμα συνεχίζεται. Ωστόσο, έχω την εντύπωση ότι τώρα κάτι φαίνεται να αλλάζει ή έπρεπε να αλλάξει με την επίσκεψη του Γ.Γ. του ΑΚΕΛ στην Τουρκία ύστερα από πρόσκληση της τούρκικης κυβερνητικής ηγεσίας. Σωστά κρίνεται η επίσκεψη αυτή ως κορυφαίο γεγονός σε μια περίοδο θετικών εξελίξεων στις διακοινοτικές διαπραγματεύσεις για εφαρμογή της συμφωνημένης ομοσπονδιακής επανένωσης.

Δεν ήταν μόνο το γεγονός ότι για πρώτη φορά στις δεκαετίες του αγώνα μας για επανένωση έρχεται η τουρκική κυβέρνηση να πάρει την πρωτοβουλία να καλέσει για συνομιλίες έναν από τους πιο σημαντικούς Κύπριους πολιτικούς, που πρωτοστατούν σε αυτόν τον αγώνα. Ήταν και το πολύ θετικό κλίμα που επεκράτησε και το πνεύμα συνεργασίας και συνεννόησης που εκδηλώθηκε από την τουρκική κυβέρνηση. Ήταν και οι ευοίωνες τοποθετήσεις της τούρκικης κυβέρνησης για προθυμία συζήτησης για αναθεώρηση των εγγυήσεων που προνοούνται στη συνθήκη εγκαθίδρυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1960. Ήταν και οι υποσχέσεις της τουρκικής κυβέρνησης για συνέχιση των επαφών της με τον Γ.Γ. του ΑΚΕΛ.

Γι’ αυτό και αποφάσισα να αντιπαρέλθω τον φόβο να κατηγορηθώ για βιαστικές πρόωρες σκέψεις και καταλήγω στο συμπέρασμα πως η Τουρκία έχει την καλή διάθεση να παραδώσει το κλειδί της λύσης που το τροπάρι (το οποίο ψάλλουμε για χρόνια) λέει πως «βρίσκεται στην Τουρκία». Κατανοώ βέβαια και συμφωνώ με την επιφυλακτικότητα του Άντρου Κυπριανού πως πρέπει να αναμένουμε να δούμε και στην πράξη τις προθέσεις της Τουρκίας να αφήσει τους Κυπρίους να επανενώσουν οι ίδιοι τη χώρα τους και να διαπραγματευτεί μόνο τα θέματα που την αφορούν. Αλλά σίγουρα δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε και το γεγονός πως οι πολιτικές καταστάσεις εντός της Τουρκίας και οι προοπτικές της, όπως έχουν διαμορφωθεί μετά τις αποτυχίες της στην Ανατολική Μεσόγειο και την Ευρώπη, ενισχύουν την προσδοκία μας πως η τουρκική κυβέρνηση θα υλοποιήσει τις προθέσεις που διαβίβασε στον Γ.Γ. του ΑΚΕΛ και θα αφήσει στα χέρια των δικών μας πολιτικών ηγετών τη διαδικασία για διαμόρφωση του τρόπου εφαρμογής της ομοσπονδιακής επανένωσης που έχει συμφωνηθεί.

Η πρόκληση γι' αυτούς και για όλους μας είναι μεγάλη. Εφόσον οι Τούρκοι [«οι βάρβαροι»] φαίνεται να εγκαταλείπουν τις επεκτατικές διαθέσεις τους προς τη χώρα μας, πρέπει να απαντήσουμε στο κλασικό ερώτημα του Καβάφη: και τώρα τι θα κάνουμε χωρίς βαρβάρους; Ήταν και αυτοί μια δικαιολογία της αναποτελεσματικότητας των μακροχρόνιων προσπαθειών μας για επανένωση της πατρίδας μας. Και γλιτώναμε από την ενοχή μας για ανικανότητα ή αντίσταση στον διαμοιρασμό της εξουσίας και της διακυβέρνησης της χώρας με τους συμπατριώτες μας Τουρκοκυπρίους.

Είμαστε τώρα υποχρεωμένοι να δούμε κατάματα τις πραγματικές διαστάσεις του προβλήματός μας και να μεθοδεύσουμε τη λύση του χωρίς να παραπέμπουμε σε «βαρβάρους» που μας εμποδίζουν. Η ευθύνη βαραίνει, βέβαια, κυρίως τις πολιτικές μας ηγεσίες για να βρουν τους κατάλληλους χειρισμούς με την αποφασιστικότητα και την τόλμη που απαιτείται, ώστε να γίνουν οι υπερβάσεις και να καταλήξουν οι συνομιλίες σε συμβιβασμούς που θα διασφαλίσουν την αποδοχή της ομοσπονδιακής φόρμουλας επανένωσης και από τις δυο κοινότητες. Παράλληλα να αναπτύξουν τα πολιτικά κόμματα (ιδιαίτερα ΑΚΕΛ - ΔΗΣΥ) τη συνεργασία μεταξύ τους αλλά ΚΑΙ με την κοινωνία των πολιτών, ώστε να συμβάλουμε όλοι μας στην καλλιέργεια της κατάλληλης κουλτούρας για ενότητα του κυπριακού λαού στο σύνολό του και για την εδραίωση της συλλογικής μας κυπριακής ταυτότητας ως πολίτες της πολυπολιτισμικής πατρίδας μας .

ΤΑΚΗΣ ΚΟΝΗΣ
Κοινωνικός Ψυχολόγος