Με ρωτάνε συχνά οι φοιτητές μου... «μα τι είναι καινοτομία;», «πώς κάνουμε καινοτομία;». Η αλήθεια είναι ότι η απάντηση είναι δύσκολη. Πλέον, θα πρέπει να χρησιμοποιήσεις δύο τρόπους για να απαντήσεις. Ο πρώτος είναι μέσω των δεικτών μέτρησης. Δηλαδή, μέσα από συγκεκριμένους δείκτες που εκτιμούν μια θεματική της καινοτομίας, να δώσεις παραδείγματα και να απαντήσεις. Για παράδειγμα, οι πατέντες που κατοχυρώνονται στο Υπουργείο Εσωτερικών, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως δείκτες μέτρησης της καινοτομίας. Ο δεύτερος όμως πυλώνας προσέγγισης της καινοτομίας είναι αυτός της δημιουργικότητας και ο πιο δύσκολος στο να επεξηγηθεί είτε στους νέους ανθρώπους, είτε και ευρύτερα.

Χρειαζόμαστε καινοτομία και δημιουργικότητα. Ναι, αυτό το κλειδί για την πορεία προς την ανάπτυξη. Δηλαδή, να χρησιμοποιήσουμε εκείνα τα έξυπνα εργαλεία, τα οποία θα μας διαφοροποιήσουν μέσα στην αγορά και θα βοηθήσουν να ανέβει η εθνική ανταγωνιστικότητα της χώρας μας. Η κάθε οικογενειακή επιχείρηση, η κάθε μικρομεσαία επιχείρηση, μπορεί να εφαρμόσει τέτοιες στρατηγικές διαφοροποίησης, έτσι ώστε να μετατραπεί σε «ηγέτη» στο είδος της.

Υπάρχουν πολλά παραδείγματα επιχειρηματικής καινοτομίας. Στον τομέα του αγροτουρισμού, για παράδειγμα, αρκετές μικρές επιχειρήσεις στην Κύπρο χρησιμοποίησαν την πράσινη καινοτομία για να προωθήσουν ένα είδος εναλλακτικού αγροτουρισμού, συνδυάζοντας τα παραδοσιακά χαρακτηριστικά του τόπου μας, όπως οι παραδόσεις που συνδυάζονται με τις διάφορες αγροτουριστικές δραστηριότητες, τα παραδοσιακά στοιχεία της αρχιτεκτονικής, ο συνδυασμός τουρισμού και παραδοσιακών προϊόντων κτλ. Παραδείγματα υπάρχουν και σε άλλους τομείς της βιομηχανίας. Η χρήση, για παράδειγμα, έξυπνων τεχνολογιών, που συνδυάζονται με την ελεύθερη προσβασιμότητα, η καινοτομία στον τομέα της εκπαίδευσης.

Ιδιαίτερη έμφαση, όμως, θα πρέπει να δοθεί στην περίπτωση των νέων ανθρώπων που προσπαθούν να δημιουργήσουν κάτι δικό τους από την αρχή. Σαφώς και τα διάφορα σχέδια νεανικής επιχειρηματικότητας χρειάζονται ανασυγκρότηση για να δοθούν τα κατάλληλα μέσα στους νέους να δημιουργήσουν χωρίς το άγχος της επένδυσης ή του υψηλού ρίσκου. Από την άλλη, θα πρέπει να δημιουργηθεί ένας φορέας εκπαίδευσης ο οποίος, ουσιαστικά, θα βοηθά τους νέους στη διαδικασία σχεδιασμού του επιχειρηματικού τους σχεδίου (business plan).

Αυτό που χρειάζεται όμως εκ μέρους των νέων είναι όρεξη για δημιουργία. Καινοτομία και δημιουργία για ένα αισιόδοξο αύριο.

ΑΝΔΡΕΑΣ Ν. ΜΑΣΟΥΡΑΣ
Πανεπιστημιακός,
Πρόεδρος Κινήματος «Οικολογία, ΜΠΡΟΣΤΑ!»