Κανείς δεν αμφιβάλλει ότι εκτός της ανίκανης πολιτικής ηγεσίας, μεγάλο μερίδιο ευθύνης για την καταστροφή της κυπριακής οικονομίας, με συνέπειες που όλοι μπορούμε να υπολογίσουμε, είναι αυτοί που απαρτίζουν και στελεχώνουν το χρηματοπιστωτικό σύστημα. Αλλά, αν αναγάγουμε το κυπριακό παράδειγμα σε παγκόσμιο επίπεδο, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι αυτό που λέμε τράπεζες είναι πίσω από πολλά, από τα οποία κανένα δεν είναι θετικό.

Εάν ανατρέξουμε στην ιστορία, θα δούμε ότι σε όλες τις παγκόσμιες οικονομικές κρίσεις, είναι εμπλεκόμενες οι τράπεζες, όπως το οικονομικό κραχ της δεκαετίας του ΄30 ή όπως την άλλη μεγάλη κρίση του 20ού αιώνα, αυτήν της δεκαετίας του 1970 και φυσικά όπως αυτήν της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που βιώνουμε. Οι τράπεζες είναι αναμεμειγμένες, όμως, και σε πολιτικές κρίσεις και αναταραχές σε όλο τον πλανήτη και σε όλη τη διαδρομή της ιστορίας της ανθρωπότητας. Δεν θα ήταν υπερβολή να ισχυριστούμε ότι οι τράπεζες κυβερνούν τον κόσμο.

Δεν πρόκειται να αρνηθούμε τη χρησιμότητά τους. Άλλωστε, αποτελούν το σημείο αναφοράς της οικονομικής δραστηριότητας και ο κεντρικός άξονας μιας απαραίτητης λειτουργίας της ελεύθερης οικονομίας, της ροής, της φύλαξης, της κυκλοφορίας και της ανταλλαγής του χρήματος, άρα και των αγαθών του πλανήτη. Ο θεσμός είναι απαραίτητος. Αυτοί που στελεχώνουν τον θεσμό είναι που δεν ανταποκρίνονται στα καθολικώς αναγνωρισμένα ηθικά θέσμια. Χρήμα σημαίνει εξουσία και δύναμη. Η εξουσία και η δύναμη, όταν δεν είναι στην υπηρεσία της κοινωνίας (και για να είμαστε ακριβοδίκαιοι αυτό επετεύχθη στην αρχαία Ελλάδα και σε μεμονωμένες άλλες περιπτώσεις), οδηγούν σε ασυδοσία, απληστία και ανηθικότητα. Οδηγούν στην εκμετάλλευση και την απάτη.

Οι τράπεζες είναι κερδοσκοπικοί οργανισμοί, αποσκοπούν στο κέρδος και πράττουν το παν για να επιτύχουν τον σκοπό τους. Η απόλυτη διαχείριση του παγκόσμιου πλούτου μπορεί να παρομοιάσει τις τράπεζες με τον καφετζή, που λαμβάνει δικαιώματα από τους χαρτοπαίκτες, οπότε, ανεξάρτητα από το ποιος κερδίζει και ποιος χάνει, ο καφετζής είναι πάντα κερδισμένος. Το παράδειγμα, αν και απλοϊκό, είναι γλαφυρό και αποτυπώνει την πραγματικότητα.

Αλλά η κυρίαρχη θέση τους στην παγκόσμια κοινωνία τούς παρέχει τη δυνατότητα να αντιμετωπίζονται με δήθεν σεβασμό, που είναι η κάλυψη, η οποία αποκρύβει τον φόβο αυτών, που δυστυχώς έχουν ανάγκη αυτόν τον χρηματοπιστωτικό θεσμό. Η δύναμη των τραπεζών καθιστά τους τραπεζίτες σχεδόν αλώβητους από την επιβολή των σχετικών νόμων που θεσπίζουν οι κοινωνίες, για να αποτελούν τις ασφαλιστικές δικλίδες περιορισμού της ασυδοσίας τους. Γι’ αυτό, οι περιπτώσεις παραδειγματικής τιμωρίας άπληστων και ανήθικων τραπεζιτών, όπως η πρόσφατη που επιβλήθηκε στην Ισλανδία, είναι μετρημένες.

Αν μελετήσουμε το κυπριακό παράδειγμα, θα εντοπίσουμε όλες τις εφαρμογές του προαναφερθέντος περιβάλλοντος. Κανένας τραπεζίτης δεν έχει τιμωρηθεί, από τότε που άρχισε η δημόσια συζήτηση για την ευθύνη των τραπεζικών στελεχών στην κατάρρευση της κυπριακής οικονομίας. Αυτού του ανεπανάληπτου και καταστροφικού κοσμοϊστορικού γεγονότος, που μαζί με την Ελλάδα συντάραξε συθέμελα την υφήλιο.

Δυστυχώς, εντοπίζεται μια διαπλοκή μεταξύ των τραπεζών, της πολιτικής και πολιτειακής εξουσία και της δικαιοσύνης, με αποτέλεσμα η κάθε συνισταμένη να καλύπτει και να προστατεύει την άλλη. Εις βάρος του απλού πολίτη, που τον ίδιο τον βαραίνει πολλές φορές η ενοχή της συμπόρευσης και ανεκτικότητας αυτών των ανωμαλιών που συμβαίνουν στην παγκόσμια οικονομία.

Οι ελπίδες για διάρρηξη αυτών των σχέσεων διαπλοκής είναι μηδαμινές. Απαιτείται η ανάδειξη πολιτικών, που να είναι καθαροί από σχέσεις διαπλοκής με τους τραπεζίτες και αυτό μέχρι στιγμής δεν φαίνεται εφικτό.

Απαιτείται όμως και μια κοινωνία ώριμη, να επιλέξει αυτούς τους καθαρούς πολιτικούς, απ’ όπου και αν προέρχονται. Και δυστυχώς τα μηνύματα δεν είναι ενθαρρυντικά. Όλοι και όλα βολεύουν κάποτε τους μεν, κάποτε τους δε. Αυτή που δεν βολεύεται με τίποτα και βαδίζει προς το βάραθρο είναι η παγκόσμια κοινωνία και οι ανθρωπάκοι της, χωρίς να το καταλαβαίνουν πολλές φορές.

Το Κίνημα Ελληνικής Αντίστασης γράφει και σκιαγραφεί ανθρώπους και γεγονότα, ίσως προβληματίσει, ίσως κεντρίσει τον… οίκτο των δυνατών για το σύνολο των κατοίκων του πλανήτη και τον πλανήτη τον ίδιο. Γιατί χωρίς κατοίκους και κοινωνίες, τα «φαντάσματα» αυτά θα μείνουν έρημα και θ' ανεμοδέρνονται στα ύψη και τα βράχια. Επαναλαμβανόμενοι, απαξιωμένοι, καταστροφείς, μαζί με το κεφάλαιο, του περιβάλλοντος και των ανθρώπινων αξιών και κάθε έννοια ζωής. Δηλαδή το τέλος!

ΚΡΙΝΟΣ Ζ. ΜΑΚΡΙΔΗΣ
Πρόεδρος Κινήματος Ελληνικής Αντίστασης (ΚΕΑ) Κύπρου