και το μέλλον των σχέσεων μεταξύ Ελλάδας και Ρωσίας: Μια ματιά από τη ρωσική πλευρά

Τι κι αν μας τάξουν, τι κι αν μας θάψουν
Για μας το ίδιο, ό,τι κι αν πράξουν…
Σαν το Φοίνικα θ' αναστηθούμε
κι απ' την αρχή θα πορευτούμε
Για πιο ήρεμα, πιο εύκολα ταξίδια
Με ρότα πάντα, την ελπίδα…
Η Ελλάδα
(Μουσική: Θανάσης Πετρέλης,
Στίχοι: Ειρήνη Πετρέλη)

Σήμερα η Ελλάδα και ο λαός της βρίσκονται σε οικονομική κρίση. Αυτή η κρίση πηγάζει από τα χρέη της Ελλάδας προς τους τρεις θεσμούς της Ευρωζώνης. Σε αυτήν την κατάσταση οι κυριότερες ερωτήσεις είναι οι εξής:
· Γιατί η Ελλάδα μπήκε στα χρέη της;
· Με ποια μέτρα αυτά τα χρέη μπορούν να εξοφληθούν;
· Ευρισκόμενη σε αυτήν τη δύσκολη κατάσταση, πώς μπορούν να σωθούν τα δικαιώματα των πολιτών και άλλων ανθρώπων που έρχονται στην Ελλάδα (μισθοί, ΦΠΑ, τιμές προϊόντων); Και
· Ποιος θα χρηματοδοτήσει την Ελλάδα;

Φαίνεται ότι ο ελληνικός λαός παίρνει τη μεγάλη ευθύνη για τις προηγούμενες κυβερνήσεις οι οποίες έχουν κάνει πολλά πολιτικά, οικονομικά και άλλα λάθη. Κάποια στιγμή ανακαλύφτηκε ότι η Ελλάδα είχε φτάσει στη χρεοκοπία και είχε δανειστεί πολλά χρήματα από πολλές χώρες της Ευρωζώνης. Για να ξεπεράσουν τη χρεοκοπία οι πολιτικοί αρχηγοί της χώρας άρχισαν να κλείνουν μνημόνια με κακούς όρους, που βήμα-βήμα κυρίως οδηγούσαν και οδηγούν την Ελλάδα στην ίδια χρεοκοπία και λιτότητα, αλλά με λίγο διαφορετικό τρόπο. Κλείνοντας αυτά τα μνημόνια, η Ελλάδα αναγκαζόταν να παίρνει σκληρά μέτρα για να μειώνει τις δαπάνες της. Κανείς δεν ήθελε να φωνάζει τα πράγματα με το όνομά τους. Αντίθετα, οι πολιτικοί αρχηγοί της Ευρωζώνης ζητούσαν χρήματα και χρησιμοποιούσαν τελεσίγραφα για το έργο τους. Να σημειωθεί το 1953 η Γερμανία απελευθερώθηκε από τα χρέη της. Αλλά σήμερα βλέπουμε με ποιον τρόπο ζητούνται χρήματα από την Ελλάδα...

Είναι κατανοητό ότι ο ελληνικός λαός δεν πρέπει να είναι υπεύθυνος γι' αυτά τα λάθη, επειδή οι κακές αυτές αποφάσεις έχουν παρθεί χωρίς να ζητηθεί η γνώμη του. Φτάνει πια. Χρειάζεται ένα νέο δημοκρατικό μοντέλο, στο οποίο κάθε πολίτης θα αισθάνεται τη μέριμνα του κράτους.

Τη σημερινή εποχή κλείνουμε μνημόνια γενικά για να σταθεροποιήσουμε το τραπεζικό και πολιτικό κλίμα στις χώρες μας. Αυτός είναι ο σωστός δρόμος; Κανείς δεν μπορεί να πει. Από τη ρωσική πλευρά φαίνεται ότι ένα μνημόνιο ή μία σειρά μνημονίων δεν μπορεί/ούν να λύσει/ουν τα οικονομικά προβλήματα της Ελλάδας. Παραδείγματος χάριν, υπογράφουμε ένα μνημόνιο σύμφωνα με το οποίο μία ξένη χώρα δανείζει λεφτά, που πρέπει να εξοφληθούν σε τρία χρόνια με ποσοστό 10% τόκο. Λοιπόν, λαμβάνουμε λεφτά και τα δίνουμε στους πολίτες μας. Αν οι πολίτες έχουν λεφτά, οι τράπεζές μας λειτουργούν και είναι ανοικτές - το τραπεζικό σύστημα είναι βιώσιμο. Γι' αυτό το πρόβλημα της χρεοκοπίας ξεχνιέται για μερικά χρόνια. Αλλά το τρέχον μνημόνιο τελειώνει και πλησιάζει η μέρα λήξης της εξόφλησης. Αυτήν τη μέρα πρέπει να πληρώσουμε πολλά λεφτά για να λάβουμε ένα νέο δάνειο, το οποίο σημαίνει νέα χρέη. Έτσι η χώρα βρίσκεται στη δύσκολη κατάσταση: οι πολίτες πρέπει να πληρώνονται μισθούς και συντάξεις, ενώ οι Θεσμοί περιμένουν τα χρήματά τους να επιστραφούν. Φαίνεται ότι ο μνημονιακός δρόμος είναι ένας κλειστός κύκλος, χωρίς οποιαδήποτε έξοδο… Το πρόβλημα της χρεοκοπίας απλώς μετατατίθεται στο εγγύς μέλλον… Υπάρχει ο μοναδικός σωστός δρόμος - απελευθέρωσης της Ελλάδας από τα «χρέη» της…

Οι περισσότεροι Ρώσοι δεν μπορούν να καταλάβουν πού είναι τα χρήματα τα οποία έχουν δοθεί στην Ελλάδα. Η ζωή των Ελλήνων δεν βελτιώθηκε, εξάλλου μισθοί και συντάξεις δεν αυξήθηκαν. Γι' αυτό εμείς, οι Ρώσοι, αναρωτιόμαστε - πού είναι αυτά τα χρήματα; Από πού η Ελλάδα μπορεί να βγάζει λεφτά;

Αξίζει να σημειωθεί ότι εμείς, οι Ρώσοι, δεν πιστεύουμε σε ένα μυθιστόρημα, σύμφωνα με το οποίο οι Έλληνες είναι άνθρωποι που δεν δουλεύουν καθόλου - άρα είναι τεμπέληδες. Αλλά κάποιοι που έχουν ταξιδέψει στην Ελλάδα ξέρουν πως δουλεύουν οι Έλληνες.

Για να σκεπάσει τις δαπάνες της η Ελλάδα πρέπει να εμβαθύνει διεθνώς τις σχέσεις της, παίρνοντας μέρος σε διεθνή projects. Παραδείγματος χάριν, η Ελλάδα συμμετέχει σε ένα project με φυσικό αέριο. Η κυβέρνηση της Ελλάδας πρέπει να κλείνει συμβόλαια προωθώντας τα συμφέροντά της.

Η Ελλάδα βρίσκεται στον Νότο και γι' αυτό οι πολίτες της έχουν την ευκαιρία να παράγουν διαφορετικά φρούτα και άλλα αγροτικά προϊόντα. Αυτά τα προϊόντα πωλούνται και καταναλώνονται σε όλον τον κόσμο, εισφέροντας λεφτά στην Ελλάδα. Δυστυχώς, λόγω των τελευταίων πολιτικών εξελίξεων, η εξαγωγή των ελληνικών προϊόντων έχει μειωθεί. Αυτό το γεγονός κτυπάει την αδύναμη οικονομία της Ελλάδας. Αλλά τι πρέπει να κάνει; Εμείς πιστεύουμε ότι η Ελλάδα πρώτα πρέπει να εμβαθύνει τις σχέσεις της με τις ορθόδοξες χώρες - Ρωσία, Σερβία, Κύπρο. Παραδείγματος χάριν, μπορούν να ιδρυθούν κάποια κοινά εργοστάσια, τα οποία θα χρηματοδοτούνται από τις τρεις χώρες.

Πολλοί άνθρωποι γνωρίζουν ότι η Ελλάδα πληγώθηκε από τις κυρώσεις οι οποίες έχουν εφαρμοστεί, ως απάντηση στις κυρώσεις συγκεκριμένων χωρών κατά των ρωσικών επιχειρήσεων και των ρωσικών τραπεζών. Έτσι οι χώρες της Ευρωζώνης άρχισαν αυτόν τον πόλεμο. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελλάδα πάντα μιλούσε και μιλάει και τώρα εναντίον των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

Ας δούμε τι έγινε τότε. Ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε το προεδρικό διάταγμα αρ. 560 «Περί εφαρμογής των ειδικών οικονομικών μέτρων για την κατοχύρωση της ασφάλειας της Ρωσικής Ομοσπονδίας». Σύμφωνα με το Διάταγμα, η ρωσική κυβέρνηση έπρεπε να εφαρμόσει την απαγόρευση εισαγωγής των αγροτικών προϊόντων που παράγονται στις χώρες οι οποίες είχαν εφαρμόσει δικές τους οικονομικές κυρώσεις. Εμείς ξέρουμε ότι η Ελλάδα ψήφισε «όχι» στο Συμβούλιο της Ευρωζώνης για τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Αλλά δυστυχώς η ρωσική κυβέρνηση εισήγαγε τις κυρώσεις αυτές κατά των χωρών της Ευρωζώνης.
Απ' εκεί και πέρα, η Ελλάδα πάσχει και χάνει πολλά λεφτά, τα οποία θα μπορούσαν να λαμβάνονταν εάν δεν υπήρχαν αυτά τα οικονομικά μέτρα.

Ως συμπέρασμα, στη Ρωσία δεν πωλούνται τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα: φέτα, άλλα τυριά, μυζήθρα και κυρίως φρούτα. Αυτά τα προϊόντα είναι συνηθισμένα για πολλούς Ρώσους. Είναι κατανοητό ότι οι κυρώσεις αυτές πρέπει να ακυρωθούν. Γενικά στη βάση του αυτός ο δρόμος των κυρώσεων είναι αδιέξοδος. Γι' αυτό κάθε κυβέρνηση πρέπει να εκφεύγει των οικονομικών, πολιτικών και άλλων κυρώσεων, και πρέπει να διαλέγει τον δρόμο διαπραγμάτευσης, θέτοντας στο τραπέζι τα δυσκολότερα ζητήματα. Αξίζει να σημειωθεί ότι κάθε ζήτημα εθνικού ή ευρωπαϊκού ή παγκόσμιου χαρακτήρα μπορεί να λυθεί χωρίς εκβιασμούς και στο πλαίσιο του δικαίου. Οι διεθνείς θεσμοί, όπως ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, έχουν ιδρυθεί για να καταπολεμούν εκβιασμούς, τελεσίγραφα, βία και πολέμους.

Αλλά κάποιοι δεν θέλουν να τηρούν και να σέβονται δικαιώματα και συμφέροντα άλλων χωρών. Έτσι παραβιάζουν τους κανόνες του ευρωπαϊκού και διεθνούς δικαίου, αναγκάζοντας μερικά κράτη να πάρουν αποφάσεις οι οποίες είναι συμφέρουσες μόνο γι' αυτούς.

Στο τέλος του 2014 ανακοινώθηκε ότι το 2016 θα είναι έτος φιλίας μεταξύ των χωρών μας - Ρωσίας και Ελλάδας. Αυτό το γεγονός σημαίνει ότι οι δυο χώρες μας θα έχουν καλύτερες και στενότερες σχέσεις στην πολιτική, την οικονομία και τον πολιτισμό. Αλλά τώρα δεν μπορούμε να σκεφτούμε πώς θα ενεργήσουμε, έχοντας υπό εφαρμογήν κυρώσεις. Το θέμα των κυρώσεων τίθεται στην πολιτική ατζέντα της Ελλάδας.
Όμως εμείς πιστεύομε ότι οι κυρώσεις αυτές δεν πρέπει να εμποδίσουν την ισχυροποίηση των σχέσεων μεταξύ των χωρών μας τον επόμενο χρόνο. Γι' αυτό πρέπει να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την πρόοδο νέων ανθρώπων.

Εμείς πιστεύουμε ότι τα επόμενα μέτρα μπορούν να τύχουν εφαρμογής:
· Μεταπτυχιακά προγράμματα - για Έλληνες και Ρώσους φοιτητές ή εργαζόμενους που θέλουν να δουλεύουν στο εξωτερικό. Είναι πολύ σημαντικό να εφαρμόσει αυτά τα προγράμματα για δικηγόρους.
· Σχολές για μικρούς.
· Θέσεις εργασίας για Έλληνες που ξέρουν ρωσικά και για Ρώσους που ξέρουν ελληνικά. Παραδείγματος χάριν, θα είναι καλό να έχει κανείς την ευκαιρία να δουλεύει στο εξωτερικό.
· Ταξίδια χωρίς βίζες εισόδου, και
· Η καθιέρωση ειδικών συνθήκων περί εξαγωγής και εισαγωγής παραδοσιακών προϊόντων. Έτσι, αυτά τα προϊόντα πρέπει να πωλούνται χωρίς οποιαδήποτε φορολογία και οποιαδήποτε συμπληρωματικά κόστη.

ΣΕΡΓΙΟΣ ΓΙΟΥΡΛΟΒ
Δικηγόρος, ελεύθερος μελετητής δικαίου και οικονομίας, Κρατικό Πανεπιστήμιο Μόσχας (του Λομονοσόφ)