... και η έννοια της διαφορετικότητας

Η βασική πρόκληση, που καλούνται σήμερα να αντιμετωπίσουν οι πολυπολιτισμικές κοινωνίες, συνίσταται κυρίως στην οργάνωση των σχέσεων μεταξύ ημεδαπών και αλλοδαπών, κατά τέτοιον τρόπο, ώστε η συνάντησή τους να μην οδηγεί σε συγκρούσεις, αλλά στη δημιουργική αλληλεπίδραση των πολιτισμών. Το σχολείο, το οποίο αποτελεί έναν από τους κυριότερους φορείς κοινωνικοποίησης, καλείται σήμερα να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη δημιουργία συνθηκών αποδοχής και αναγνώρισης του πλουραλισμού και της διαφορετικότητας, ως βασικών χαρακτηριστικών της κοινωνίας.

Εκτός των παραπάνω, ταυτόχρονα η διαφορετικότητα στα επίπεδα γνώσης μεταξύ των ημεδαπών με των αλλοδαπών, καθώς και τα διαφορετικά ερεθίσματα από το οικογενειακό περιβάλλον, όπως η διαφορετική μητρική γλώσσα, η διαφορετικότητα στο επίπεδο γνώσεων του ευρύτερου περιβάλλοντος ενός παιδιού κ.ά., απαιτούν νέες εκπαιδευτικές μεθοδολογίες, που να οδηγούν στον στόχο του ίδιου επιπέδου απόκτησης γνώσης και των δύο ομάδων.

Στη βάση του παραπάνω πλαισίου, η εκπαίδευση, στη γενικότερή της φιλοσοφία, δεν πρέπει να εστιάζει μόνο στο πώς θα εκπαιδεύει μαθητές και ενήλικες ενός συγκεκριμένου τόπου, αλλά ανομοιογενείς μαθητές και ενήλικες με τελείως διαφορετικές κοινωνικές και πολιτισμικές εμπειρίες, αλλά που θα έχει κοινό στόχο να τους ετοιμάσει για τη διαβίωσή τους σε ένα παγκόσμιο πολυπολιτισμικό περιβάλλον. Κατά συνέπεια, η εκπαίδευση και το σχολικό περιβάλλον έχουν ένα σημαντικό ρόλο να παίξουν στην πολιτισμική ένταξη των ομάδων μετανάστευσης, καθώς και στην εκπαίδευση των μελών των κοινωνιών υποδοχής, έτσι ώστε οι νέες κοινωνίες οι οποίες δομούνται να οδηγούν στη συνύπαρξη και αλληλοκατανόηση λαών.

Εκπαίδευση Γονέων σε διαπολιτισμικές δεξιότητες και στον χειρισμό της διαφορετικότητας στην Κύπρο, μια συγχρηματοδοτούμενη δράση των Ταμείων Ένταξης της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η εξέλιξη της κυπριακής κοινωνίας σε φύση πολυπολιτισμική είναι μια πραγματικότητα που δεν μπορεί να αγνοηθεί και, ως εξ αυτού, προκαλεί εκπαιδευτικές ανάγκες αναφορικά με τη διαπολιτισμική κουλτούρα. Ως παράγωγο της ίδιας ανάγκης εντάσσεται και η υπό αναφορά Δράση. Η διαπολιτισμική εκπαίδευση των Γονέων θα ευαισθητοποιήσει και εκπαιδεύσει για τη διαβίωση σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία και θα δημιουργήσει ευκαιρίες σε διαφοροποιημένες πολιτισμικές ομάδες, για ενεργή κοινή συμμετοχή στο κοινωνικό γίγνεσθαι, μέσα σ’ ένα περιβάλλον αξιών, πρακτικών και διαδικασιών κοινά αποδεκτών, με απώτερο στόχο την εξασφάλιση της ομοιογενοποίησης και κοινωνικής συνοχής του πληθυσμού μιας χώρας.

Βάσει των προαναφερθέντων, η υπό αναφορά Δράση θα επιδιώξει να λειτουργήσει παρεμβατικά στο σχολικό περιβάλλον και την κοινωνική του προέκταση. Ειδικότερα το συγκεκριμένο έργο απευθύνεται σε Γονείς, οι οποίοι θα εκπαιδευτούν στην κατεύθυνση της διαπολιτισμικότητας και στον χειρισμό της διαφορετικότητας, έτσι που να αποκτήσουν ικανότητα να διαχειριστούν την πολυπολιτισμική πραγματικότητα των σχολείων που φοιτούν τα παιδιά τους. Λαμβάνοντας υπ' όψιν τη σχέση Γονέα-Σχολείου, που υφίσταται στην κυπριακή πραγματικότητα, η Δράση θα αξιοποιήσει αυτήν την εδραιωμένη (κοινωνικά και θεσμικά) σχέση, έτσι που να δημιουργηθεί μια στέρεα βάση διαπολιτισμικότητας στα σχολικά περιβάλλοντα στα οποία θα συμμετάσχουν.

Η συγκεκριμένη Δράση αναμένεται να δώσει στο κοινωνικό περιβάλλον της Κύπρου προστιθέμενη και πολλαπλασιαστική αξία, αφού ακουμπά τον πιο συνεκτικό, ισχυρό ιστό της κυπριακής πραγματικότητας, την Οικογένεια. Το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί περί τα τέλη Ιουνίου, οπότε και θα πραγματοποιηθεί διάσκεψη Τύπου σχετικά με τα εργαστήρια, την αξιολόγηση του έργου, τα αποτελέσματα αλλά και τους προβληματισμούς σχετικά με το μέλλον της διαπολιτισμικής αγωγής ενηλίκων στην Κύπρο.

ΧΡΙΣΤΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ
Ακαδημαϊκός, Αναπληρωτής Καθηγητής Ψυχιατρικής Κοινωνικής Εργασίας, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας