Απώτερος στόχος είναι η αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, καλύτερο περιβάλλον εργασίας, η οικονομική ανάπτυξη, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και η αύξηση της βιωσιμότητας
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και μερικά χρόνια έχει μετατοπίσει τις οικονομικές της προτεραιότητες σε τομείς που θα την κάνουν πιο ανταγωνιστική στο παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον, αλλά και σε τομείς που, μέσω της πράσινης και βιώσιμης ανάπτυξης και καινοτομίας, θα δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Επίκεντρο αυτής της προσπάθειας είναι ο εκσυγχρονισμός των ευρωπαϊκών πόλεων ικανών να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις των επόμενων δεκαετιών, μέσω των οποίων η Ε.Ε. φιλοδοξεί να μετατραπεί σε μια έξυπνη και χωρίς αποκλεισμούς ήπειρο. Η στρατηγική αυτή ονομάζεται Ευρώπη 2020. Οι πόλεις που θα καταφέρουν να υιοθετήσουν τη στρατηγική Ευρώπη 2020, θα ονομάζονται Έξυπνες Πόλεις - Smart Cities.
Η Ευρώπη 2020 ορίζει ως έξυπνες πόλεις, αυτές που θα ενσωματώσουν τη βιώσιμη ενέργεια, τις βιώσιμες μεταφορές, την καινοτομία και τεχνολογίες πληροφορικής στις υποδομές και υπηρεσίες τους. Απώτερος στόχος είναι η αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, καλύτερο περιβάλλον εργασίας, η οικονομική ανάπτυξη, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και η αύξηση της βιωσιμότητας. Για τον σκοπό αυτό η Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω των διαφόρων ανταγωνιστικών προγραμμάτων, προτίθεται να χρηματοδοτήσει τα επόμενα πέντε χρόνια με σημαντικό προϋπολογισμό τις ευρωπαϊκές πόλεις που θα υλοποιήσουν έργα που εμπίπτουν στην κατηγορία των έξυπνων πόλεων, Smart Cities.
Οι Δήμοι της Κύπρου ως τοπικές Αρχές οφείλουν να υιοθετήσουν τη στρατηγική των έξυπνων πόλεων σαν εναλλακτικό τρόπο για να αντλήσουν κονδύλια από την Ευρωπαϊκή Ένωση για την ανάπτυξη και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών τους. Ήδη με την οικονομική κρίση που επικρατεί στον τόπο μας από το 2012, η κρατική χορηγία προς τους Δήμους έχει μειωθεί στο ήμισυ και οι Δήμοι δύσκολα καλύπτουν τις τρέχουσες ανάγκες τους. Ο αναπτυξιακός προϋπολογισμός του κράτους έχει μειωθεί σημαντικά και αρκετά αναπτυξιακά έργα εντός των Δήμων έχουν αναβληθεί για το απώτερο μέλλον.
Τα χρήματα που οι Δήμοι μπορούν να απορροφήσουν από τα διαρθρωτικά ταμεία της Ε.Ε. δεν μπορούν να δώσουν πλέον σημαντικά αναπτυξιακά έργα στις πόλεις. Για παράδειγμα, ο Δήμος Λεμεσού αναμένει να αντλήσει σαν μητροπολιτικός Δήμος, λιγότερο από 15 εκατομμύρια στα επόμενα πέντε χρόνια με σαφείς οδηγίες για μικρής εμβέλειας έργα. Λόγω χαμηλού προϋπολογισμού, τα έργα δεν μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της πόλης και να βελτιώσουν ουσιαστικά την ποιότητας ζωής των δημοτών της ακόμη και στις περιοχές παρέμβασης.
Για την υιοθέτηση της στρατηγικής των έξυπνων πόλεων, οι Δήμοι πρέπει να καταβάλουν μεγάλη προσπάθεια με σαφείς δεσμεύσεις και προσανατολισμό. Σε αυτήν την προσπάθεια δεν υπάρχει μερίδιο στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό που αναλογεί σε κάποια χώρα. Η πρόταση της κάθε πόλης στα πλαίσια ενός ευρωπαϊκού προγράμματος αξιολογείται με τις αντίστοιχες προτάσεις άλλων πόλεων και εγκρίνονται για χρηματοδότηση αυτές που θεωρούνται ως οι καλύτερες.
Οι Δήμοι της Κύπρου πρέπει να μπουν σε μιαν ανταγωνιστική διαδικασία που κάθε πρότασή τους θα αξιολογείται επί ίσοις όροις με τις προτάσεις των υπολοίπων ευρωπαϊκών πόλεων. Το στοίχημα αυτό μπορούμε και πρέπει να το κερδίσουμε. Αυτό που χρειαζόμαστε ως τοπική αυτοδιοίκηση είναι όραμα και πίστη στις δικές μας δυνατότητες. Ο Δήμος Λεμεσού, και είναι ο μοναδικός δήμος, ομόφωνα έχει υιοθετήσει τη στρατηγική των έξυπνων πόλεων. Ήδη τον Ιούνιο 2014 ο Δήμος Λεμεσού υπέβαλε επτά προτάσεις/δεσμεύσεις για έξυπνες πόλεις.
Στις προτάσεις αυτές συμπεριλαμβάνονται έργα όπως: ολοκληρωμένο σχέδιο εξοικονόμησης ενέργειας, ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και επίλυσης καθημερινών προβλημάτων, έξυπνο σύστημα στάθμευσης, ηλεκτρονική πλατφόρμα πληροφόρησης, καθορισμός έξυπνης και καινοτόμου περιοχής, σχέδιο αναπτυξιακής στρατηγικής και έξυπνο σύστημα μεταφορών στο κέντρο της πόλης. Οι επτά προτάσεις υπό μορφή δέσμευσης έχουν υποβληθεί με στόχο την προσέλκυση ευρωπαϊκών προτάσεων και προγραμμάτων που είτε κινούνται στη κατεύθυνση της υλοποίησης της κάθε πρότασης ξεχωριστά είτε εν μέρει είτε σε συνδυασμό.
Ο Δήμος Λεμεσού στο μέγεθός του έχει παρά πολλά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα που μπορεί να προβάλει σε αυτήν την προσπάθεια σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις του ίδιου μεγέθους. Είναι ο μητροπολιτικός Δήμος πέντε περιφερειακών Δήμων και δεκάδων κοινοτήτων της επαρχίας. Η Λεμεσός διαθέτει το μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας, μαρίνα, είναι τραπεζικό και επιχειρηματικό κέντρο και οι κάτοικοί της είναι δυναμικά δραστήριοι, αγαπούν και νιώθουν περήφανοι για την πόλη τους και έχουν ανεπτυγμένο το πνεύμα εθελοντισμού.
Το τελευταίο εγχείρημα του Δήμου Λεμεσού είναι να κηρύξει το παραλιακό του μέτωπο, από το ανατολικό άκρο της πόλης μέχρι και τη μαρίνα Λεμεσού και τις βόρειες συνοικίες που γειτνιάζουν με το παραλιακό μέτωπο, στην πρώτη έξυπνη και καινοτόμο περιοχή της πόλης και κατ’ επέκτασιν της Κύπρου. Αυτή είναι μια ευφυής πρωτοβουλία που κινείται στα πλαίσια της προσέλκυσης του ενδιαφέροντος σε ευρωπαϊκό επίπεδο και που φιλοδοξεί να ανοίξει τον δρόμο για προσέλκυση νέων ευρωπαϊκών προγραμμάτων και προτάσεων.
Σε περίπτωση επιτυχίας η Λεμεσός θα αντλήσει οκτώ εκατομμύρια για την υλοποίηση του έργου. Θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την αλλαγή των λαμπτήρων του οδικού φωτισμού σε led σε όλη την περιοχή που έχει καθοριστεί σε έξυπνη και καινοτόμο, την εγκατάσταση ελεύθερου Wi-Fi σε δημόσιες πλατιές, τη δημιουργία σταθμών φόρτισης και ενοικίασης ηλεκτρικών αυτοκινήτων, τη δημιουργία ηλεκτρονικής πλατφόρμας για απευθείας ενημέρωση (online) για τη διαθεσιμότητα χώρων στάθμευσης στους δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους στάθμευσης και τη μετατροπή μεγάλου μέρους συνοικίας που γειτνιάζει με το παραλιακό μέτωπο σε ενεργειακά ουδέτερη γειτονιά. Η πρόταση θα υποβληθεί στην Ε.Ε. στις 5 Μαΐου 2015 και η αξιολόγησή της αναμένεται στα τέλη του έτους.
ΧΑΡΗΣ ΤΡΙΚΚΗΣ
Δημοτικός Σύμβουλος ΔΗΣΥ και
Πρόεδρος Επιτροπής Ευρωπαϊκών Θεμάτων του Δήμου Λεμεσού
