Μέσα σ’ αυτές τις δύσκολες οικονομικά συνθήκες στις οποίες βρίσκεται η Κύπρος, όλοι μιλούν για την αναγκαιότητα προώθησης μεγάλων αναπτυξιακών έργων, που θα δώσουν ώθηση στην οικονομική, εμπορική και τουριστική ανάπτυξη του τόπου, και παράλληλα θα συμβάλουν θετικά στον τομέα της απασχόλησης. Παρ' όλ' αυτά, η υλοποίηση σημαντικών αναπτυξιακών έργων παραμένει αδικαιολόγητα στάσιμη. Ένα τέτοιο παράδειγμα, ανάμεσα σε αρκετά άλλα, είναι και το θέμα της κατασκευής και λειτουργίας μαρίνας στην περιοχή «Πότιμα» στην Πάφο.

Το έργο περιλαμβάνει τον σχεδιασμό, την κατασκευή, τη χρηματοδότηση, τη λειτουργία του για 90 χρόνια και στη συνέχεια τη μεταβίβασή του στην Κυπριακή Δημοκρατία. Η μέθοδος αυτή, γνωστή ως Ανάπτυξη τύπου D.B.F.O.T (Μελέτη, κατασκευή, χρηματοδότηση, λειτουργία και μεταβίβαση), δεν συνεπάγεται οικονομικό κόστος ή χρηματική επιβάρυνση ή δαπάνη για τον κρατικό προϋπολογισμό. Αρμόδια Αρχή για το έργο, το κόστος του οποίου υπολογίζεται σε 180-200 εκ. ευρώ, είναι το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού.

Οι προσφορές προκηρύχθηκαν με ανοικτή διαδικασία προεπιλογής. Οι ενδιαφερόμενοι προσφοροδότες υπέβαλαν τις προσφορές τους στις 29 Ιουνίου 2007 και μετά την αξιολόγηση των Τεχνικών και Οικονομικών Φακέλων αποφασίστηκε η ανάθεση εκτέλεσης του έργου τον Ιούνιο του 2008. Μετά την απόφαση αυτή κατατέθηκε ιεραρχική προσφυγή ενώπιον της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών (Α.Α.Π). Η Α.Α.Π. έκρινε άκυρη την πρώτη προσφορά, επειδή αυτή δεν ανταποκρινόταν στους όρους και προδιαγραφές των εγγράφων του διαγωνισμού, και δεν συνοδευόταν από όλα τα απαιτούμενα έγγραφα και στοιχεία.

Μετά την ακυρωτική απόφαση της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών στην ιεραρχική προσφυγή, που καταχωρίσθηκε το 2008 από κοινοπραξία, ακολούθησαν προσφυγές στο Ανώτατο Δικαστήριο, και ταυτόχρονα εξασφαλίστηκε διάταγμα αναστολής εκτέλεσης της απόφασης της Α.Α.Π. Στις 17 Ιουλίου 2009 η ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου εξέδωσε ομόφωνη απόφαση και ακύρωσε το πιο πάνω διάταγμα. Επίσης το Ανώτατο Δικαστήριο, σε εξέταση μιας εκ των προσφυγών, ακύρωσε την απόφαση της Αναθεωρητικής Αρχής και επικύρωσε την απόφαση της Αναθέτουσας Αρχής.

Η εν λόγω απόφαση του Ανωτάτου εφεσιβλήθηκε. Από τότε μέχρι και σήμερα, εκκρεμεί ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου η εκδίκαση των αναθεωρητικών εφέσεων που καταχωρίσθηκαν. Λόγω της εκκρεμοδικίας αυτής, το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού έκρινε πως δεν νομιμοποιείται να προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια σε σχέση με το έργο της μαρίνας της Πάφου, πριν από την ολοκλήρωση της δικαστικής διαδικασίας. Έτσι το Υπουργικό Συμβούλιο με απόφασή του το 2010 αποφάσισε το πάγωμα της διαδικασίας για προώθηση και κατασκευή της μαρίνας. Με την ακύρωση του διατάγματος αναστολής της διαδικασίας το αρμόδιο Υπουργείο είχε τη νομική υποχρέωση για πλήρη συμμόρφωση και εκτέλεση της απόφασης της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών για ανάθεση εκτέλεσης του έργου.

Κανένα έργο δεν έχει ανασταλεί, μέχρι σήμερα, λόγω προσφυγών που εκκρεμούν ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου (π.χ. Σύμβαση για τις Δημόσιες Συγκοινωνίες), εκτός εάν εγκριθεί διάταγμα αναστολής των διαδικασιών, που σε αυτήν την περίπτωση κάτι τέτοιο δεν ισχύει. (Από 17 Ιουλίου 2009 η ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου εξέδωσε ομόφωνη απόφαση ακύρωσης του διατάγματος αναστολής των διαδικασιών). Δυστυχώς, έξι χρόνια μετά την ακύρωση του διατάγματος, το Υπουργείο Εμπορίου δεν έχει ενεργήσει και δεν έχει λάβει μέτρα για προώθηση του έργου. Ο ισχυρισμός ότι εκκρεμεί προσφυγή στο Ανώτατο Δικαστήριο και υπάρχει το ενδεχόμενο, σύμφωνα με σχετική γνωμάτευση της Νομικής Υπηρεσίας, το κράτος να επιβαρυνθεί με αποζημιώσεις, αν προχωρήσει σε ανάθεση, δεν είναι πειστικός.

Ακόμη και στο απομακρυσμένο ενδεχόμενο να επιβαρυνθεί με αποζημιώσεις, αυτές θα είναι σίγουρα μικρότερες από τις απώλειες εσόδων που έχει το κράτος από τη μη υλοποίηση του έργου. (π.χ. έσοδα από ετήσιο ενοίκιο. Μέχρι σήμερα υπάρχει απώλεια εσόδων ύψους οκτώ περίπου εκ. ευρώ). Επισημαίνεται ακόμη ότι λόγω της καθυστέρησης που παρατηρείται στην υπογραφή της σύμβασης γι' ανάθεση εκτέλεσης του έργου, πιθανότατα να προκαλέσει αναθεωρημένα αιτήματα από την επιλεγείσα κοινοπραξία.

Αν τελικά φτάσουμε σε αυτό το σημείο, θα έχουμε τις ίδιες ακριβώς αρνητικές συνέπειες, όπως συνέβη και με τον δρόμο Πάφου-Π. Χρυσοχούς. Μήπως αυτός είναι τελικά ο στόχος; Σε μια περίοδο που επιβάλλεται η προώθηση σημαντικών αναπτυξιακών έργων στην Πάφο, γιατί όλοι σιωπούν ή δεν αγγίζουν την ουσία του θέματος; Μήπως όλοι βολεύονται με αυτήν την εκκρεμότητα, λόγω της οικονομικής κρίσης; Μήπως βολεύονται και αυτές ακόμη οι κοινοπραξίες που έχουν προσφοροδοτήσει για το έργο; Όλα αυτά τα ερωτήματα θα πρέπει να προβληματίσουν. Το Υπουργείο Εμπορίου είχε στοιχειώδες νομικό καθήκον και νομική υποχρέωση πλήρους συμμόρφωσης με την απόφαση της Α.Α.Π. Είχε καθήκον και υποχρέωση να σεβαστεί την απόφαση και να την εκτελέσει.

Ακόμη και η Νομική Υπηρεσία όφειλε να προειδοποιήσει το κράτος για της αρνητικές εξελίξεις από το πάγωμα της διαδικασίας. Ευθύνες υπάρχουν ακόμη και στο Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο κατά κανόνα χειρίζεται τέτοιες υποθέσεις με σειρά προτεραιότητας, όμως στην περίπτωση αυτή καθυστερεί η εξέταση των εφέσεων για περισσότερα από πέντε χρόνια. Η στασιμότητα που έχει επιβάλει το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού από το 2009 στον χειρισμό των προσφορών για τη κατασκευή της μαρίνας, υπήρξε καταδικαστική έως και εγκληματική για την επαρχία.

Η κωλυσιεργία στην υπόθεση της μαρίνας στην Πάφο ενδεχομένως να έχει αποβεί μοιραία για τις μελλοντικές προοπτικές στον τομέα αυτό. Οι απώλειες σε οφέλη για την επαρχία δεν πρόκειται να αντισταθμιστούν ποτέ. Είναι καιρός να απαντηθούν, επιτέλους, αυτά τα ερωτήματα από όλους τους αρμόδιους φορείς, είτε αυτοί είναι το κράτος, είτε η νομική υπηρεσία, είτε ακόμη οι εμπλεκόμενοι επιχειρηματίες. Είναι επιτακτική απαίτηση ολόκληρης της κοινωνίας και των πολιτών της πόλης και επαρχίας της Πάφου. Φτάνει πια αυτή η κοροϊδία εις βάρος της οικονομικής ανάπτυξης της Πάφου.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ
Βουλευτής Πάφου Δημοκρατικού Κόμματος