H περίφημη πρόταση του Υπουργείου Άμυνας για αφαίρεση του κλείστρου των στρατιωτικών τυφεκίων και η συνεπακόλουθη ανάκλησή της ήταν ένα από τα γεγονότα που προκάλεσαν την προσοχή της κοινής γνώμης τους μήνες που πέρασαν. Κανένας όμως δεν τόλμησε μια εις βάθος ανάλυση των νοοτροπιών που κρύβονταν πίσω από το όλο θέμα. Το θέμα είναι ιδιαίτερα επίκαιρο ενόψει των παραβιάσεων στην ΑΟΖ και της υπενθύμισης στην κοινή γνώμη του απαραίτητου λόγου ύπαρξης μιας δύναμης αποτροπής, που απορροφά κάθε χρόνο ένα σημαντικό κονδύλιο του ΑΕΠ.

Οι νοοτροπίες αυτές δυστυχώς, αφού δεν αναγνωρίστηκαν, θα συνεχίσουν να υπάρχουν. Πρόκειται για τη μερική έλλειψη έγνοιας για τις συνθήκες και ανάγκες αυτού που βρίσκεται χαμηλά στην ιεραρχία, και τη συμπερίληψή τους στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Στην συγκεκριμένη περίπτωση, από τη στιγμή που οι υψηλά ιστάμενοι στον στρατό δεν θα κρατήσουν ποτέ όπλο, δεν σκέφτηκαν τις συνέπειες σε πλήρη βαθμό για τους υπόλοιπους ή τουλάχιστον ήταν υπερβολικά καθησυχαστικοί ότι το νέο σύστημα που θα πρότειναν δεν θα είχε κενά. Το θέμα, όμως, φτάνει πιο μακριά, στην πραγματική υπευθυνότητα, στη διαχείριση επιχειρησιακών καταστάσεων και -που αν και εμπίπτει σε θέματα διοίκησης- μπορεί να αναλυθεί και από αυτή τη σκοπιά ή να φανεί από την έλλειψη σύλληψής της.

Κανείς δεν λέει ότι η διοικητική μέριμνα δεν έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, αλλά η μέριμνα στα λεγόμενα επιχειρησιακής υφής θέματα ίσως είναι παραμελημένη, χωρίς να υπονομεύονται οι αρχές πίστης στην ιεραρχία, υψηλού ή χαμηλού επιπέδου.

Ένα παράδειγμα που φωτίζει αυτές τις ελλείψεις με συγκριτικό τρόπο προέρχεται από την επικαιρότητα. Η Μάισα Άμπντο, η στρατηγός με το ψευδώνυμο «Ναλίν Αφρίν», είναι η γυναίκα που είναι τοποθετημένη, μεταξύ άλλων και για συμβολικούς λόγους, στη θέση του στρατηγού των δυνάμεων των Κούρδων στην πολιορκημένη πόλη του Κομπανί.

Η Ναλίν δεν είναι το πρότυπο του στρατηγού του επιτελείου αλλά της πρώτης γραμμής. Στις φωτογραφίες παρουσιάζεται με τα κιάλια στην πρώτη γραμμή να οργανώνει και να διευθύνει την άμυνα.
Οι κινήσεις της στρατηγού είναι επίσης αντιπροσωπευτικές του ίδιου προφίλ: οργανώνει αντεπιθέσεις όχι μόνο για να απωθήσει τον εχθρό αλλά και προληπτικά, για να βελτιώσει τις υπέρ της συνθήκες και άλλες μορφές αποτελεσματικής άμυνας.

Η ίδια είναι γνωστή για την εγγύτητα που έχει με τους μαχητές και τα προβλήματά τους καθώς και για το αφοσιωμένο στυλ διοίκησης και γενικά για τις ικανότητές της.
Δεν μπορεί κανείς παρά να συγκρίνει τις δικές μας περιπτώσεις στο ’74. Ακόμα και με το ελαφρυντικό της διάβρωσης στο εσωτερικό μέτωπο, οι στρατηγοί μας απέφυγαν εμφαντικά να εμφανιστούν οπουδήποτε κοντά στο μέτωπο και να καθοδηγήσουν την άμυνα, ενώ δεν επεισήλθαν σε ενέργειες που να δείχνουν το πλήρες των ικανοτήτων ή δυνατοτήτων της κατάρτισής τους.

ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ
Εκπαιδευτικός, αναλυτής