Πολιτικές καριέρες κτίστηκαν «πουλώντας» τη θεωρία και εκατοντάδες αναλύσεις και άρθρα «τεκμηρίωναν» τη… σοφία της
Τις προάλλες έκλεισαν δέκα χρόνια από τότε που καθιερώθηκε η λεγόμενη πολιτική του Ελσίνκι, με πρωτοστάτες Σημίτη-Παπανδρέου. Εκείνη η πολιτική βασίστηκε έκτοτε στην προσδοκία ότι παρέχοντας ευρωπαϊκή προοπτική στην Τουρκία με άνοιγμα κεφαλαίων, Κύπρος και Ελλάδα θα είχαν τη δυνατότητα να ασκήσουν πίεση για μιαν αποδεκτή λύση στο Κυπριακό και Ελλαδοτουρκικά.
Έκτοτε, πολιτικές καριέρες κτίστηκαν «πουλώντας» τη θεωρία και εκατοντάδες αναλύσεις και άρθρα «τεκμηρίωναν» τη… σοφία της. Δεκάδες εκδηλώσεις από ΜΚΟ με χρηματοδότηση εκτός Κύπρου και διοργανωτές διάφορους που «ανταμείφθηκαν» ανάλογα, με θέσεις και χρηματοδοτήσεις με… ορίζοντα. Παράλληλα, επινοήθηκαν ευφάνταστες φράσεις τύπου «win-win» κ.ά. Τελικά, η θεωρία του Ελσίνκι έγινε κυρίαρχη πολιτική γι' αντιμετώπιση της Τουρκίας και λύση στο Κυπριακό.
Αν μια πολιτική κρίνεται από το αποτέλεσμά της, η πολιτική που ακολουθήθηκε όχι μόνο δεν έφερε αποτέλεσμα, αλλά άφησε σοβαρά βαρίδια. Με σοβαρότερο ότι χάθηκαν δέκα χρόνια, με τα τετελεσμένα της κατοχής να παγιώνονται. Είναι ενδιαφέρον πού θα στραφούν οι φανατικοί ζηλωτές μιας πολιτικής που πέθανε, επειδή ο Ερντογάν δεν θέλει ένταξη στην ΕΕ αλλά να εντάξει την Ευρώπη στα νεο-οωθομανικά του σχέδια.
Μετά από δέκα χρόνια, κάθε ρεαλιστική πολιτική οφείλει να συνυπολογίζει το «στρατηγικό βάθος του Νταβούτογλου» και τα νεο-ωθομανικά σχέδια του Ερντογάν. Κάθε νέα ρεαλιστική πολιτική οφείλει να περιλαμβάνει στον συλλογισμό της τη μεγαλύτερη προοπτική λόγω υδρογονανθράκων που έχει η Κύπρος εδώ και αιώνες, με την ευνοϊκότερη συγκυρία εξελίξεων, συμφερόντων και προσωπικοτήτων για δεκαετίες. Συνεπώς, αφενός το πτώμα του Ελσίνκι δεν αναστήνεται με τεχνητή αναπνοή. Και χρειάζεται πολλή… φαντασία να συνεχίσει κάποιος στην ίδια πολιτική.
Η Κύπρος, και γενικότερα η Αν. Μεσόγειος, διαθέτει φυσικό αέριο που η ΕΕ χρειάζεται στο πλαίσιο των στρατηγικών της επιλογών. Αυτό αποτελεί δυνατότητα για σύγκλιση συμφερόντων σημαντικών παικτών της περιοχής σε κορυφαίο ζήτημα για την ΕΕ. Η ευρωπαϊκή μας συμμετοχή με τις συνεργασίες και συμμαχίες με κράτη της περιοχής είναι αναγκαίος κρίκος στην αλυσίδα για αναβάθμιση της Κύπρου απέναντι στις επεκτατικές επιδιώξεις του Ερντογάν. Δεν είναι απλά θέμα για αναζήτηση λύσης, αλλά και ζήτημα επιβίωσης.
Με τον Ερντογάν στον νεο-οθωμανισμό του, η ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας έχει βαλτώσει. Είναι, πάντως, περίεργο που οι πρώτοι (ίσως οι μόνοι) που αποκάλεσαν τον Ερντογάν «οραματιστή» και «ισλαμοδημοκράτη» προέρχονται από την Κύπρο! Ωστόσο, η Τουρκία μεταλλάσσεται σε καταπιεστικό ισλαμιστικό καθεστώς και ο πολυδιαφημισμένος μοχλός πίεσης εξέπνευσε.
Γι' αυτό, πρέπει να δημιουργήσουμε εμείς πίεση, απαιτώντας πλήρη αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας, ως αναγκαία προϋπόθεση για οποιοδήποτε περαιτέρω βήμα της Τουρκίας προς την ΕΕ. Τέτοιο αίτημα έχει ξεκάθαρη νομική και πολιτική κάλυψη.
Οι οικονομικές κυρώσεις φαντάζουν κάτι ισχυρό, αλλά δεν θα φέρουν αποτέλεσμα πάνω στην Τουρκία, ακόμη και αν η ευρωπαϊκή της χρηματοδότηση μηδενιστεί. Όμως, η απαίτηση γι' αναγνώριση είναι λογικό αίτημα και τυγχάνει στήριξης από αρκετούς Ευρωπαίους αξιωματούχους. Δύσκολα προβάλλουν αντιρρήσεις γι' αναγνώριση ακόμη και παραδοσιακοί υποστηρικτές της Τουρκίας, επειδή η αναγνώριση αποτελεί κοινοτική υποχρέωση της Τουρκίας προς την ΕΕ εδώ και αρκετά χρόνια. Πρόκειται για ουσιαστικό βήμα αφού, για παράδειγμα, με αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας, σοβαρές τουρκικές παρανομίες (π.χ. για κυπριακή ΑΟΖ) μπαίνουν σε ευνοϊκό πλαίσιο.
Παρεμπιπτόντως, πρόσφατα το ευρωβαρόμετρο κατέγραψε μεγάλη έλλειψη εμπιστοσύνης στις ελεύθερες περιοχές προς την ΕΕ, ενώ, σε αντίθεση, μεγάλη θετική γνώμη στα κατεχόμενα. Η διαπίστωση για τα κατεχόμενα είναι σημαντική και μπορεί να αποτελέσει βάση, ώστε η αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας να έχει στήριξη από σοβαρή μερίδα στα κατεχόμενα ενάντια στον κοινό κατακτητή, την Τουρκία.
Το κείμενο πιο πάνω είναι σκληρό για ένα λόγο. Άλλος ένας χρόνος φεύγει και η λύση στη βάση του κοινοτικού δικαίου έχει απομακρυνθεί τα τελευταία δέκα χρόνια. Δεν θέλω να περάσουν άλλα δέκα άγονα χρόνια.
ΚΩΣΤΑΣ ΜΑΥΡΙΔΗΣ
Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ - S&D
