Το 2016 θα γίνει η εκλογή του νέου Γενικού Γραμματέα του Ο.Η.Ε. Για μια ακόμη φορά, σε πέντε χρόνια θα πληρωθεί η πιο σημαντική θέση στον κόσμο. Λόγω του ότι η εκλογή πλησιάζει, οι διάφοροι οργανισμοί και σχολιαστές άρχισαν να σχολιάζουν τον τρόπο εκλογής του Γενικού Γραμματέα και να ζητούν, όπως συνήθως, αλλαγή του τρόπου επιλογής του και, βέβαια, περισσότερη διαφάνεια. Θ’ αλλάξει, άραγε, κάτι αυτήν τη φορά; Πολύ το αμφιβάλλω. Ας πάρουμε, όμως, τα πράγματα από την αρχή:

Ο Καταστατικός Χάρτης του Ο.Η.Ε. διαλαμβάνει ότι ο Γενικός Γραμματέας (Γ.Γ.) διορίζεται από τη Γενική Συνέλευση (Γ.Σ.) με τη σύσταση του Συμβουλίου Ασφαλείας (Σ.Α.). Το 1946, η Γενική Συνέλευση αποφάσισε ότι μόνο ένα όνομα ήθελε από το Σ.Α. να της αποστείλει. Όπως είναι σήμερα η διαδικασία, τα Κράτη - Μέλη επιλέγουν τον Γενικό Γραμματέα. ? fortiori, τα πέντε Μόνιμα Μέλη του Σ.Α. Κάθε ένα από τα πέντε Μόνιμα Μέλη μπορεί να αποκλείσει κάποιον από το να εκλεγεί Γ.Γ.

Όπως είπα πιο πάνω, πολλές εισηγήσεις γίνονται για να αλλάξει η διαδικασία εκλογής, ούτως ώστε να είναι πιο διαφανής και να μπορεί να εκλεγεί ο καλύτερος ως Γ.Γ. Έχει γίνει η εισήγηση από κάποιους, η θητεία του Γ.Γ. να είναι επτά χρόνια αντί πέντε, ούτως ώστε να μπορεί να παραγάγει το έργο του σε μια θητεία , παρά να έχει υπ’ όψιν του πάντα τις επιθυμίες των Κρατών - Μελών, ούτως ώστε να επανεκλεγεί.

Παράδειγμα ο Μπούτρος - Μπούτρος Γκάλι, ο οποίος δεν επανεξελέγη για δεύτερη θητεία. Έχει γίνει επίσης εισήγηση, οι υποψήφιοι να παρουσιάζονται ενώπιον της Γ.Σ., να αναφέρουν το πρόγραμμά τους και να απαντούν σε ερωτήσεις.

Επίσης, ίσως θα έπρεπε να υπάρχει μια επιτροπή αναζήτησης κατάλληλων υποψηφίων. Η θέση του Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. είναι ίσως η σημαντικότερη στη διεθνή πολιτική σκακιέρα. Είναι ο πρώτος διπλωμάτης του κόσμου. Είναι επικεφαλής της πολυμερούς διπλωματίας. Διαχειρίζεται τα θέματα ειρήνης και πολέμου. Μέσα στις πραγματικότητες των σημερινών διεθνών σχέσεων, πρέπει να προσπαθήσουμε να είναι ο πιο κατάλληλος. Αυτό, όμως, δεν είναι καθόλου εύκολο.

Τα συμφέροντα των Δυνάμεων, και κυρίως των πέντε Μονίμων Μελών του Σ.Α., υπερτερούν. Στη σύγκρουση αυτή των συμφερόντων, ας ελπίσομεν ότι η τύχη και οι συγκυρίες θα υποδείξουν ένα κατάλληλο υποψήφιο, αν όχι τον καλύτερο.

ΤΟΥ ΔΡΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΩΣ ΘΕΟΔΟΥΛΟΥ*
[email protected]

 Υπήρξε Μέλος της Γραμματείας του Ο.Η.Ε. στη Νέα Υόρκη και υπηρέτησε κάτω από δύο Γενικούς Γραμματείς.