Τι σχέση μπορεί να έχει ο Κύπριος ή ο Ελλαδίτης πολίτης με γιορτές σαν το Halloween ή άλλες παρόμοιες; Τι είναι το Halloween, και γιατι πρέπει να το γιορτάζουμε; Είναι γιορτή του δυτικού κόσμου που γιορτάζεται τη νύχτα της 31ης Οκτωβρίου, κατά την οποία τα μικρά παιδιά μεταμφιέζονται και επισκέπτονται σπίτια. Η γιορτή αυτή έχει μυστικιστική χροιά καθότι συνδέεται με ένα ιρλανδικό μύθο. Το έθιμο της κολοκύθας του τσιγγούνη και πειραχτήρη Τζακ. Σύμφωνα, λοιπόν, με τον μύθο ο Τζακ είχε καλέσει τον διάβολο να πιούνε ένα ποτό μαζί, όμως ο Τζακ ξεγέλασε τον διάβολο, αφού χάραξε ένα σταυρό δίπλα στο νόμισμα με το οποίο θα πλήρωνε τα ποτά, με αποτέλεσμα ο διάβολος να μην μπορεί να το πάρει. Οι δυο τους κάνανε μια συμφωνία και όταν ο Τζακ πέθανε, ο διάβολος δεν μπορούσε να δεκτεί την ψυχή του στην κόλαση. Από τότε η ψυχή του Τζακ περιπλανιέται στον κόσμο μην μπορώντας να βρει κάποιο μέρος να αναπαυθεί.

Έτσι κάθε Χάλογουιν, οι Ιρλανδοί σκάλιζαν κολοκύθες, βάζανε μέσα ένα κερί και τα τοποθετούσαν κοντά σε παράθυρα, ώστε να κρατάνε μακριά τα κακά τα πνεύματα και κυρίως το πνεύμα του τσιγγούνη και πειραχτήρη Τζακ. Τι σχέση έχει αυτός ο μύθος με εμάς; Και γιατί τη θυμηθήκαμε τώρα; Τη γιορτή αυτή γίνεται μια προσπάθεια να την περάσουν σε μας, αφού σχετίζεται με την προσπάθεια παγκοσμιοποίησης.
Η παγκοσμιοποίηση, δηλαδή η μετατροπή της οικουμένης σε μια ενιαία οικονομική, πολιτική και πολιτιστική επικράτεια που διαμορφώνει νέες συνθήκες, οι οποίες επηρεάζουν άλλοτε θετικά και άλλοτε αρνητικά τις χώρες και τη ζωή των λαών. Η προσπάθεια παγκοσμιοποίησης επιτυγχάνεται μέσα από πολλούς τρόπους, ωστόσο, το βασικό τρίπτυχο είναι η οικονομική, η πολιτική και η κοινωνικοπολιτισμική παγκοσμιοποίηση. Επιτυγχάνεται, λοιπόν, μέσω της ανατροπής της παραδοσιακής αντίληψης για τον ρόλο του κράτους στην καπιταλιστική οικονομία που επικράτησε στη μεταπολεμική Ευρώπη.

Με απλά λόγια, παγκοσμιοποίηση σημαίνει κατάργηση των εμποδίων ανάμεσα στις εθνικές οικονομίες των κρατών, σε ό,τι αφορά κυρίως το εμπόριο και την κίνηση κεφαλαίων. Η πολιτική παγκοσμιοποίηση σχετίζεται με την επέκταση των πολιτικών συμφερόντων σε περιοχές και χώρες που δεν γειτνιάζουν με τα πολιτικά ισχυρά κράτη και η κοινωνικοπολιτισμική με την ανάπτυξη των διαπολιτισμικών επαφών και τη δημιουργία μιας παγκόσμιας κουλτούρας (δυτικοποίηση του πολιτισμού). Όσες περισσότερες χώρες γιορτάζουν το Χάλογουιν, τις απόκριες, τον Άγιο Βαλεντίνο κ.ά., τόσο περισσότερα φαναράκια, στολές κ.ά. προϊόντα θα πωλούνται, τόση περισσότερη κατανάλωση θα γίνεται αλλά και τόσα περισσότερα έμμεσα μηνύματα παγκοσμιοποίησης θα στέλνονται στον κόσμο. Με άρτον και θεάματα μπορεί να αφομοιωθεί καλύτερα η νέα τάξη πραγμάτων, οι λαοί θα αποκτήσουν περισσότερα κοινά έθιμα - ακόμη και αν δεν καταλαβαίνουν γιατί πρέπει να έχουν τα συγκεκριμμένα έθιμα.

Θεωρώ ότι η παγκοσμιοποίηση πλήττει την έννοια της ταυτότητας, της εθνοπολιτισμικής ταυτότητας που είναι κομμάτι της προσωπικής ταυτότητας.Το «ποιος είμαι, τι πιστεύω, ποιες είναι οι αρχές μου, ποιες οι πολιτισμικές αξίες μου» δέχεται έμμεσες επιδράσεις από την παγκοσμιοποίηση, τη λαϊκή κουλτούρα και τη νέα τάξη πραγμάτων. Γιατί, όπως εύλογα αναφέρει και ο Πορτογάλος συγγραφέας Μιγκουέλ Τόργκα, «η παγκοσμιοποίηση είναι συνώνυμη δυσθυμίας, γιατί, αν και έχει αναρίθμητες συνέπειες πάνω στη ζωή των ανθρώπων, δεν είναι σε θέση -προς το παρόν- να παράγει νόημα γι’ αυτούς».

ΑΡΙΣΤΟΝΙΚΗ ΘΕΟΔΟΣΙΟΥ-ΤΡΥΦΩΝΙΔΟΥ
MA, Msc, MAAT,PgP Ψυχολόγος