Η τοπική ιστορική έρευνα συνιστά το πρωτογενές ιστορικό κύτταρο της ευρύτερης ιστορικής έρευνας, μελέτης και γνώσης. Κι ένα τέτοιο, πρωτογενές κι εξαιρετικά σημαντικό ιστορικό κύτταρο συνιστά κι η πρόσφατη, σκληρόδετη (από 656 σελίδες, πανέγχρωμη, σε χαρτί πολυτελείας) έκδοση του φίλτατου Δρα Χρίστου Γ. Αριστείδου, πρώην Επιθεωρητή Μέσης Εκπαίδευσης και τώρα Διευθυντή του λαμπρού Κοινωφελούς, Πολιτιστικού και Επιστημονικού Ιδρύματος «Φώτος Φωτιάδης», με τίτλο «Η Κρήτου Τέρρα, από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα».
Μέσα στον ογκωδέστατο τούτο τόμο και τα είκοσι κεφάλαια του έργου παρατίθενται τα βασικά γεωγραφικά στοιχεία (περιλαμβανομένης και της σπανιότατης πανίδας και χλωρίδας), η δημογραφική εξέλιξη, με την άτυχη πρόσφατη κατιούσα τροχιά, η ιστορία της Κοινότητας που εκκινάει σύρριζα από την πιο κλασική αρχαιότητα (όπως τούτο επισημαίνεται από τα αγάλματα κι αγγεία, και κατ’ εξοχήν από τις κυπριακές συλλαβογραφικές επιγραφές), οι προσωπικότητες της Κύπρου στον 18ο και 19ο αιώνα με καταγωγή την Κρήτου Τέρρα - με τους δραγομάνους Χατζιηωσήφ και Χατζηγιωργάκη Κορνέσιο, που κυριάρχησαν στην πολιτική σκηνή της Κύπρου για πενήντα ολόκληρα χρόνια, τον Αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό και τη μεγάλη εθνική του προσφορά, τον καταξιωμένο ποιητάρη Χριστόδουλο Τζιαπούρα, τον Διονύσιο Ιερομόναχο, τον Σχολάρχη των Ελληνικών και Κυπριακών Σχολείων στην Αίγυπτο κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα Νικόδημο Γεωργιάδη, τη συνεισφορά της Κρήτου Τέρρα στους εθνικούς αγώνες από το 1821 μέχρι σήμερα, τους σφαγιασθέντες προκρίτους Κρητιώτες στην επανάσταση του 1821, στα ενωτικά δημοψηφίσματα, τα Οκτωβριανά, τους Βαλκανικούς Πολέμους, τον Α΄ και Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, στον αγώνα της ΕΟΚΑ και τη λαϊκή παραδοσιακή αρχιτεκτονική κ.ά., τις πλατείες, τα κοιμητήρια, τις βρύσες, τα μνημεία κι αξιοθέατα, τους νερόμυλους. Σημαντικότατο, εξάλλου, το κεφάλαιο για τους απόδημους και διακεκριμένους Κρητιώτες κ.ά.
Σ' μάς δεν απομένει τίποτε άλλο παρά η έκφραση της απεριόριστης τιμής και θαυμασμού προς το πολύμοχθο πνευματικό έργο του φίλτατου Δρα Χρίστου Αριστείδου και να υπογραμμίσουμε την ανάγκη της καταξίωσης της συναφούς του προσφοράς με την από μέρους του Κράτους -του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού εν προκειμένω- επιβράβευση της σχετικής προσπάθειας. Ανάλογα έργα -που συντελούν στην οριστική υποθεμελίωση της ιστορικής έρευνας, όπως χαρακτηριστικά, επανειλημμένα μου τόνιζε κι ο καταξιωμένος ιστορικός ερευνητής και πρώην Διευθυντής του Κέντρου Επιστημονικών Ερευνών Δρ Θεόδωρος Παπαδόπουλος- όχι μόνον δεν πρέπει να παραγνωρίζονται, αλλά να επιβραβεύονται από το αρμόδιο κρατικό τμήμα. Έστω και χωρίς -λόγω της παρούσας κρίσης- χρηματική αντιπαροχή. Ένα τιμητικό δίπλωμα εξαρκεί.
ΠΕΤΡΟΣ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ
