Η εποχή μας για τους χίλιους λόγους και αιτίες έχει απογυμνώσει τον Άνθρωπο από τα αρχικά του στολίδια ως Ον Λογικόν, όπως όριζε ο Αριστοτέλης και οι άλλοι σοφοί τότε και για πάντα όποιον είχε το δικαίωμα να ελέγετο Πολίτης Πόλης με Πολίτευμα και Πολιτισμό.

Όσα ποτάμια κι αν απλώσει ο πανδαμάτωρ χρόνος πάνω σε τούτες τις γραφές που προσδιορίζουν τα βασικά χαρακτηριστικά του Ανθρώπου δεν ευτελίζεται η έννοια. Θα ξεχωρίζει πάντα το σωστό. Πάντα ο Άνθρωπος θα έχει επιλογή για το Καλό καγαθό, γιατί είναι προικισμένος με το κριτήριο που του παρέχει το Λογικό του.

Ο Λόγος δηλ. η Σοφία, που διακρίνει τον καθένα μας στις επιλογές της ζωής του, ορίζει και τα φώτα που θα έχει ο δρόμος που θα διαβεί. Το θηλυκό του Λόγου ως ορισμός είναι η Σοφία. Η Σοφία που κάνει τη διαφορά στον Άνθρωπο που θέλει να τιμήσει τα εφόδια που του παρέχει η ζωή.

Κάποιοι πέρασαν απ' τη ζωή και άφησαν πλούτη και μεγαλεία. Κάποιοι άλλοι, αν και γνώριζαν τι ορίζει τις Αξίες, τις παραμέρισαν. Κάποιοι τάχτηκαν να φυλάνε Θερμοπύλες και άλλαξαν τον ρουν της Ιστορίας των Κοινωνιών. Κάποιοι όρισαν τη λέξη «αυταπάρνηση» και έπεσαν τραγουδώντας έναν Ύμνο ή ένα απλό τραγούδι που έγινε υμνωδία.

Ευωδιαστός δρόμος είναι εκείνος που πορεύονται οι Ιδεολόγοι. Οι εραστές του Ονείρου, κατά πώς έλεγαν οι ποιητές. Όταν φωτίζει ο νους και ζεσταίνει η ψυχή από τα πιστεύω σου, τότε όλα είναι κατορθωτά. Έρχονται αγαθά που δεν έχουν βάρος υλικό, αλλά αξίζουν πολύ περισσότερο κι απ' το χρυσάφι.

Ευνοημένοι της ζωής όσοι μπόρεσαν να νιώσουν πως αξίζει να μοιράζεις όσα σε προίκισε η σοφία που έφερε ο χρόνος σε σένα. Τα δώρα που έφερε «το ταξίδι της ζωής» είναι πρώτα και κύρια οι γνώσεις σου. ΑΓΛΑΑ ΑΠΟΙΝΑ, τα ορίζει η Ομηρική διάλεκτος τα δώρα που προσφέρει στην πνευματική σφαίρα όποιος έχει να δώσει τέτοια δώρα.

Η Κλαίρη Αγγελίδου φαίνεται πως έχει μαζέψει πολλά τέτοια δώρα κι ήρθε η ώρα να τα μοιράσει, όπως πράττουν οι φωτισμένοι αυτής της γης. Όποιος κατέχει και μετέχει της Ελληνικής Παιδείας έχει ανάγκη να κοινωνηθούν όσα πιστεύει.

Τη γνωρίσαμε ως Υπουργό Παιδείας. Φώτισε, μοίρασε, ξεχώρισε, τίμησε, άνοιξε δρόμους. Δεν κρίνεται μόνον το Έργο. Διά του έργου κρίνεται ο ίδιος ο Άνθρωπος. Στην περίπτωση της φιλολόγου Κλαίρης Αγγελίδου κρίνεται η προσφορά μιας «νούσιμης» Ελληνοκυπρίας, που απέκτησε Παιδεία Ελληνική για να γίνει, εφ' όρου ζωής, ένας μαχητής Αξιών.

Η στράτευση δίνει νόημα ζωής μόνον σε όσους πιστεύουν πως αξίζει να μάχεσαι. Όταν πρόκειται για προσφορά σε έργα Παιδείας, που είναι ταυτόχρονα και έργα Πολιτισμού, δίνει φτερά στα πόδια και στην ψυχή και ξεχνάς τον χρόνο και τις ταλαιπωρίες.

Ξέρεις πως αξίζει να μοιράζεις όσα κατέχεις. Και το πράττεις με αυταπάρνηση. Καταργείς το κοντέρ του ληξιαρχείου. Είσαι ακάματος.

Όσα κατέχουμε σε γνώσεις, εμπειρίες και πεποιθήσεις είναι τα μόνα κεφάλαια που δεν κλέπτονται. Μόνο μοιράζονται. Και τότε αποκτούν μεγαλύτερη αξία. Πήρε να μοιράσει λοιπόν η κ. Αγγελίδου. Και ξεκίνησε απ' το Αρχείο της. Προβληματίστηκε, όπως μας εμπιστεύτηκε:

Πού θα είναι ο καλύτερος τόπος να φτάσουν όσα είναι ψηφίδες Έργου και ψυχογραφήματα μιας ζωής αφιερωμένης; Μα στο μετερίζι του Πανεπιστημίου φυσικά. Ο φυσικός χώρος Έρευνας κάθε βοηθού της ανθρώπινης Δημιουργίας.

Στην προκειμένη περίπτωση το υπερσύγχρονο νεότευκτο πρώτο κρατικό Πανεπιστήμιο μαθαίνουμε πως η επιλογή της τοποθεσίας που χτίστηκε, ήταν δική της, με συναίνεση του αείμνηστου Γλαύκου Κληρίδη.

Αυτός ο κάμπος στη ρίζα ενός λόφου ιστορικού, κοντά στο σύνορο που μας το βάπτισαν «πράσινη γραμμή», στα νοτιοανατολικά της Λευκωσίας, καταμεσίς του πουθενά, έμελλε να γίνει το καταπράσινο χωριό με τη μελετημένη δόμηση, που φιλοξενεί της περισσότερες Σχολές του Πανεπιστημίου σήμερα.

Αλλά ας επανέλθουμε στον τίτλο του τελευταίου της βιβλίου. «Αγλαά Άποινα». Ένδοξα, τιμημένα δώρα. Περιλαμβάνει καταθέσεις πολύτιμες στο θησαυροφυλάκιο των Αξιών μας. Σπαράγματα μιας κουλτούρας που ευφραίνει καρδιά και λογισμό, στα οποία μπορεί να ανατρέξουμε «ανα πάσαν στιγμήν», γιατί μπορούν να ανατροφοδοτούν εσαεί …

Πάντα ο Άνθρωπος που διαθέτει όραμα έχει την ανάγκη να μοιράζει, να μετέχει. Διαθέτει χέρια που θαρρείς και φτάνουν ν' αγκαλιάσουν όλους όσοι κατανοούν τι σημαίνει να αγροικάς τον διπλανό σου να πάσχεις για Πατρίδα, για Ελευθερία, για την Αξιοπρέπεια, που πρέπει να δικαιούται ο κάθε Άνθρωπος.
Τότε θέλεις να απλώνεις χέρι ν΄ ανέβει ψηλότερα.

Στο τελευταίο αυτό βιβλίο της δεν έχει περιγραφές των Αγώνων στους οποίους συμμετείχε για να γίνει κράτος αυτό το ευλογημένο νησί της Αφροδίτης. Δεν έχει ποιήματα για την «κυρά Αμόχωστος». Δεν έχει στίχους θλίψης και προσμονής για την κουρσεμένη χώρα της Σαλαμίνας, της Κερύνειας, της Μόρφου. Για το γιο της τον Πενταδάκτυλο. Έχει Καταθέσεις Έργου που μας δείχνουν «τον δρόμο».

Το τελευταίο κείμενο που δημοσιεύεται στο βιβλίο στην ενότητα «Αξίες του Ελληνισμού» δίνει ένα υστερόγραφο. Έχει τίτλο «στη δίνη του σύγχρονου κόσμου». Εκεί καταθέτει την αγωνία της για ό,τι τεκταίνεται γύρω μας. Εκεί βάζει στίχους από το ποίημα της Ελένης Γλύκατζη Αρβελέρ με τίτλο «μέμφομαι τον αιώνα» και καταλήγει στο ΧΡΕΟΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ.

Όλοι είμαστε ένα - έλεγε ο Καζαντζάκης. Όλοι είμαστε «κινδυνεύουσα ουσία». Τι εννοούσε ο φωτισμένος Κρητικός; Μα ό,τι βλέπουμε γύρω μας. Ό,τι όπλισε το χέρι της Κλαίρης Αγγελίδου να γράψει και να καταθέσει για τον πραγματικό εθνικό μας πλούτο.

Γιατί το ξέρουμε καλά. Αν οι Έλληνες χάσουν τον Πολιτισμό τους, θα χάσουν την οντότητά τους, τις αντιστάσεις τους. Δεν θα υπάρχουν πλέον σαν Άνθρωποι, θα είναι έρμαια των καιρών και της παγκοσμιοποίησης. Χωρίς αυτοεκτίμηση θα γίνουν μηδενιστικές προσωπικότητες. Η Παιδεία. Η Παιδεία. Κανείς δεν έχει το δικαίωμα -φωνάζει με το κείμενό της η Κλαίρη Αγγελίδου- να υπονομεύσει την Παιδεία.

Το ίδιο έλεγε πριν από χρόνια ο Μανώλης Ανδρόνικος, μαθαίνουμε επίκαιρα - ξεφυλλίζοντας τούτο το ανάχωμα στη λήθη που τιτλοφορείται προφητικά Αγλαά Άποινα. Έλεγε ο μεγάλος αρχαιολόγος που οι τωρινές ανασκαφές στην παράλια Μακεδονία του δίνουν τον πρώτο λόγο να απευθύνεται στην παγκόσμια κοινότητα απ' το 1980 ακόμα:

«Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο τόπος σήμερα δεν είναι το οικονομικό. Δεν είναι ούτε το πρόβλημα της εθνικής άμυνας. Είναι αυτό της παιδείας, από το οποίο εξαρτώνται όλα τα υπόλοιπα... Οι στόχοι μιας αληθινής παιδείας είναι κάτι βαθύτερο και ουσιαστικότερο από την εξασφάλιση βιοτικής ευημερίας, δηλαδή απλώς του ζην.

»Η παιδεία πρέπει να αποβλέπει στο ευ ζην (…). Έχουμε την υποχρέωση εμείς οι Έλληνες να θεωρήσουμε τη μελέτη του κλασικού κόσμου πρωταρχικό στόχο μας και να κατευθύνουμε προς αυτόν ένα σημαντικό μέρος του δυναμικού μας. Πρέπει κάποτε να γίνει συνείδηση πως οι λαοί δεν μπορούν να επιβιώσουν μονάχα με τη βιομηχανική ανάπτυξη και πως το κατά κεφαλήν εισόδημα δεν αποτελεί τον κυριότερο δείκτη της σημασίας ενός έθνους…».


Να δεχθούμε τα «ΕΚΛΕΚΤΑ ΔΩΡΑ», κυρία Κλαίρη Αγγελίδου.

Ευπρόσδεκτα, ιδιαίτερα στις άνυδρες μέρες που διανύουμε.

Δυσεύρετα κοσμήματα οι ομιλίες που περιλαμβάνονται στο βιβλίο σας.

-Κάνετε επίκαιρο τον στίχο του ποιητή: «Κράτα φωλιές νερού. Το μέλλον έχει πολλή ξηρασία…»

-Κάνετε επίκαιρο το μόνιμο πρόβλημα των τελευταίων μας χρόνων και ας όψονται όσοι μας έβαλαν σ' αυτή τη δίνη της ελλιπούς γνώσης της γλώσσας μας. Όσοι ήθελαν να πριονίσουν το Δέντρο της Παιδείας το ξεκίνησαν με το αλαλούμ που εισήγαγαν στον τρόπο διδασκαλίας της Ελληνικής Γλώσσας.

Και ας φωνάζουν όσοι απέμειναν να θυμίζουν πως το κακό ξεκίνησε απ' την τάχα απλοποίηση της νεοελληνικής.

Ξέρουμε δα πως άλλο είναι να λες στη Γραφή του Ευαγγελίου, «Λάζαρε δεύρο έξω» και άλλο είναι να αποδίδεις την πρόταση, τάχα πιο κατανοητά, «σε διατάσσω, βγες έξω».

Άλλη η σημασία της λέξεως. Όπως άλλη η σημασία της έννοιας parliament που ορίζουν στα ξένα τη Βουλή και άλλο το Κοινοβούλιον. Γιατί στη Βουλή είθισται να συμβαίνει - κατά το Αρχαίον, το «Τις αγορεύειν βούλεται». -Δηλαδή έχουμε την έννοια, η οποία απορρέει από το ρήμα βούλομαι, που σημαίνει θέλω και σκέπτομαι το τι θα πω πριν το πω.
Δεν « παρλάρω», δεν μιλάω απλά για να μιλάω…

Να εξηγούν οι γνωρίζοντες τα απλά για να γίνονται δεκτά και να μπαίνουμε στην κριτική των όσων πρέπει να ξεκαθαρίζουμε.

Γιατί τα απλά κάνουν τα μεγάλα…

ΑΝΝΑ ΣΤΑΦΙΔΑ
Δημοσιογράφος- Σύμβουλος Επικοινωνίας / υποψήφια διδακτορικής διατριβής