Στο ερώτημα, αν οι έξυπνοι ή οι ηλίθιοι παράγονται από τη φύση και εξελίσσονται ανάλογα, κατέληξα στο συμπέρασμα ότι γεννιόμαστε, έχοντας μέσα μας τον «ηλίθιο» και τον «έξυπνο». Ανάλογα με τι βλέπουμε, τι ακούμε, τι πιστεύουμε, τι έχουμε σαν πρότυπο και πώς μας εκπαιδεύουν, τρέφεται είτε ο ένας, είτε ο άλλος. Ο 21ος αιώνας μάλλον θα καταγραφεί σαν ο αιώνας που έτρεφε τον «ηλίθιο» σε βαθμό γιγαντισμού, αφήνοντας τον «έξυπνο» ατροφικό και καταδικασμένο σε νανισμό.
Από τη χρονική στιγμή που το μυαλό ατρόφησε δημιουργικά και ενώθηκε μόνιμα και αμετάκλητα με «οθόνες», μεταλλάχτηκε σε σφουγγάρι εικόνων, αντικαθιστώντας την εικονική πραγματικότητα με την πραγματικότητα. Η απόκτηση χιλιάδων φίλων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ στην πραγματικότητα είμαστε μόνοι, η ελευθερία και το θάρρος που δίνει η οθόνη να υπάρχουμε σαν ψευδαίσθηση, μετατρέπει την ανθρώπινη ύπαρξη σε ηλεκτρονικό παιγνίδι φαντασίας.
Αν δεχτούμε ότι η τηλεόραση είναι ο διαμορφωτής ενός λαού και αναλύσουμε τι μας παρουσιάζει τις τελευταίες δεκαετίες, θα καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι η «οθόνη» μας είναι ο μεγαλύτερος «τροφός» του «ηλιθίου» που έχουμε ο καθένας μέσα μας. Δεν είναι τυχαίο ότι όσο πιο βλακώδης είναι μια τηλεοπτική σειρά, ή το όποιο τηλεοπτικό πρόγραμμα, τόσο αυξάνεται η ακροαματικότητά του.
Η ζωή, η πολιτική, η οικονομία, ο έρωτας και γενικά το καθετί που μας συμβαίνει, φαντάζει πιο πολύ σαν κακογραμμένο σενάριο και όχι σαν ρεαλιστική κατάσταση, στερώντας έτσι τη δυνατότητα εξεύρεσης διεξόδου. Από τις ερασιτεχνικά σκηνοθετημένες εικόνες (δικαιολογία πολέμων), τον «τέλειο στρατιώτη», την «ανίκητη πολεμική μηχανή», τα «χειρουργικά κτυπήματα», τους τρομοκράτες που κτυπούσαν και έτρεχαν να εξαφανιστούν για να βγάλουν μια μονοσέλιδη ανακοίνωση, φτάσαμε στο «ισλαμικό κράτος».
Δεν κρύβεται, αλλά προελαύνει, έχει ενδυματολογία που ταυτίζεται με τα παιγνίδια βίντεο, σκηνοθετεί καλλιτεχνικά τους αποκεφαλισμούς ώστε το υποψήφιο θύμα να συμπεριφέρεται σαν σε νορμάλ κατάσταση. Φτιάχνουν βίντεο εικονικής πραγματικότητας, μετατρέποντας τις θηριωδίες και τον σκοταδισμό σε οπτική τέχνη. Δεν καλύπτει τα εγκλήματα, αντίθετα, τα παρουσιάζει με χολιγουντιανή υπερβολή, προκαλώντας σύγχυση στο μυαλό μεταξύ πραγματικού και ηλεκτρονικού παιγνιδιού φαντασίας.
Αυτό φαίνεται να μαγνητίζει νέους απ' όλο τον κόσμο, ώστε να θέλουν να μεταβούν από το «επίπεδο» της οθόνης και του πληκτρολογίου των πολεμικών παιγνιδιών, στο επόμενο στάδιο και να μετατραπούν ζωντανό μέρος αυτού.
Στον 21ο αιώνα η κοινωνική δικαιοσύνη είναι ανύπαρκτη. Η πολιτική είναι δέσμια των αγορών, δημιουργώντας άγχος, πώς θα σωθούν οι τράπεζες εις βάρος του ανθρώπου. Η εικονική πραγματικότητα τρέφει τον «ηλίθιο» που έχουμε μέσα μας, μεταλλάσσοντας την ανθρώπινη φύση από διεκδικητική σε παθητική, από δημιουργική σε μηδενιστική, γιατί σήμερα ο καθένας μπορεί να φτιάξει την εικόνα του.




