Οι επικείμενες εκλογές για την ανάδειξη της νέας σύνθεσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αποτελούν την πλέον δημοκρατική δράση στο πλαίσιο της λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Οικογένειας και δίνουν, παράλληλα, την ευκαιρία και τη δυνατότητα στους Ευρωπαίους πολίτες να επηρεάσουν, με την ψήφο τους, το μέλλον της Ένωσης. Οι εκλογές λαμβάνουν χώρα την περίοδο 22 έως τις 25 Μαΐου, στα 28 μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα αποτελέσματά τους θα ανακοινωθούν την Κυριακή 25 Μαΐου, με τη λήξη της ψηφοφορίας στα κράτη που διεξάγουν τις εκλογές εκείνη την ημέρα, όπως για παράδειγμα της Κύπρου και της Ελλάδας. Η ανάδειξη των 751 βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη δημοκρατική λειτουργία της Ένωσης, αφού οι ευρωβουλευτές εκπροσωπούν στο σύνολό τους πέραν των 500 εκατομμυρίων Ευρωπαίων πολιτών.
Οι έδρες για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατανέμονται στα κράτη μέλη σύμφωνα με την αρχή της φθίνουσας αναλογικότητας, δηλαδή τα κράτη μέλη με τον μεγαλύτερο πληθυσμό λαμβάνουν περισσότερες έδρες από τα μικρότερα σε πληθυσμό κράτη μέλη και τα μικρότερα σε πληθυσμό κράτη λαμβάνουν περισσότερες έδρες απ’ ό,τι θα ελάμβαναν εάν εφαρμοζόταν η αυστηρή αναλογικότητα. Τονίζεται ότι στις εκλογές του 2014 για πρώτη φορά θα εκλεγούν 751 βουλευτές στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αντί 766 που υπήρχαν από τον Ιούλιο του 2013, όταν εντάχθηκε στην ευρωπαϊκή οικογένεια η Κροατία
Η εξελικτική πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέδειξε την ιδιαίτερη σημασία και ρόλο που διαδραματίζει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σήμερα. Το ούτω καλούμενο «δημοκρατικό έλλειμμα» που υπήρχε παλαιότερα έχει μειωθεί σε σημαντικό βαθμό, αφού το Ευρωκοινοβούλιο συμμετέχει ενεργά στη διαδικασία λήψης αποφάσεων στην Ευρώπη. Με τη Συνθήκη της Λισαβόνας δε, εισάγεται η αρχή ότι για τον διορισμό του νέου Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το φθινόπωρο του 2014, τα κράτη μέλη της Ένωσης θα πρέπει να λάβουν υπόψη, για πρώτη φορά στην ιστορία της Ένωσης, τα αποτελέσματα των Ευρωεκλογών, δίνοντας ουσιαστικά στους Ευρωπαίους πολίτες βήμα και λόγο στην επιλογή του επικεφαλής της Ένωσης. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διαδραματίζει, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, ολοένα και αυξανόμενο ρόλο.
Οι εκλογές της τρέχουσας εβδομάδας θα διαμορφώσουν ουσιαστικά τους νέους πολιτικούς συσχετισμούς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, γεγονός που θα οριοθετήσει το νομοθετικό έργο για τη θητεία του νέου Κοινοβουλίου σε διάφορους τομείς της λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως για παράδειγμα τη διαμόρφωση και εξέλιξη της ενιαίας αγοράς, τα πολιτικά δικαιώματα και ελευθερίες των Ευρωπαίων πολιτών, και τον δημοκρατικό έλεγχο των δραστηριοτήτων των άλλων οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μέσω της διαδικασίας της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας (πρώην διαδικασία συναπόφασης), το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε συνεργασία με το Συμβούλιο λαμβάνει αποφάσεις για το περιεχόμενο και την έγκριση των νόμων της Ένωσης, ενώ με τη Συνθήκη της Λισαβόνας οι αρμοδιότητες του Κοινοβουλίου έχουν επεκταθεί σε διάφορους άλλους τομείς, όπως για παράδειγμα η γεωργία, η ενεργειακή πολιτική και η μετανάστευση. Οι επικείμενες εκλογές για την ανάδειξη της νέας σύνθεσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σηματοδοτούν, ουσιαστικά, μια νέα σελίδα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, σε καιρούς όπου οι πολιτικές της Ένωσης έχουν αμφισβητηθεί και οι λαοί της Ευρώπης ζητούν και διεκδικούν ένα καλύτερο αύριο για τους ίδιους και αυτούς που θα ακολουθήσουν.
ΑΝΤΩΝΗΣ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ
Λέκτορας Νομικής στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας




