Η επιβράβευση του λαϊκισμού, του ατσιδισμού και της επιτηδειότητας από τη σημερινή κοινωνία βαρύνει όλους τους πολίτες

Κάθε κόμμα και κάθε πολιτικός παράγοντας διακηρύσσει ότι έχει ταχθεί να υπηρετήσει αποκλειστικά και μόνο και χωρίς ιδιοτέλεια την πατρίδα, την κοινωνία, τον άνθρωπο. Εξυπακουόμενα, συνεπώς, τα κόμματα και οι πολιτικοί παράγοντες στρατεύονται κατά μονάδα και συστρατεύονται ομαδικά για να εργαστούν με πνεύμα συναγωνιστικό, ακόμη και ανταγωνιστικό, αλλά όχι βέβαια αλληλοεξοντωτικό, για το κοινό καλό και μόνο. Με αυτό το πνεύμα και με αυτόν τον κοινό στόχο και στο πλαίσιο του ελεύθερου διαλόγου, οι οποιεσδήποτε διαφορετικές απόψεις, θέσεις και ιδέες για κάθε ζήτημα (εθνικό, κοινωνικό, οικονομικό) εξυπακούεται και πάλι, ότι διατυπώνονται για το κοινό καλό, που είναι ο άξονας του λόγου και αντίλογου.

Ο πολιτικός διάλογος εκφυλίζεται, όμως, και οι πολιτικοί και τα κόμματα απαξιώνονται, όταν διακηρύσσοντας υποκριτικά ότι αγωνίζονται για το κοινό καλό, για την πατρίδα, για τον άνθρωπο, στην πραγματικότητα μάχονται με φανατισμό και πάθος αλληλοεξόντωσης για το δικό τους πολιτικό συμφέρον και τη δική τους ισχύ και επικράτηση. Κιβδηλοποιείται η πολιτική, όταν οι συντελεστές του πολιτικού συστήματος επιτήδεια συγκαλύπτουν τα ιδιοτελή κίνητρά τους με ρητορείες, πατριωτικές κορώνες, βαρύγδουπα συνθήματα και επικοινωνιακές πρακτικές.

Νοθεύεται το πολιτικό σύστημα και χρεοκοπούν οι θεσμοί, όταν οι πολιτικές απόψεις και οι γνώμες διαμορφώνονται έκδηλα, όχι στο πλαίσιο του γνήσιου ορθολογιστικού διαλόγου, αλλά συγκρουσιακά στη βάση της σοφιστικής στρέβλωσης, της παραπλάνησης και του λαϊκισμού, με αποκλειστικό και μόνο στόχο την αποκόμιση ιδιοτελούς πολιτικού οφέλους. Δεν χρεοκοπούν τα κόμματα και οι πολιτικοί από καλοπροαίρετα ανθρώπινα λάθη και παραλείψεις, που είναι φυσιολογικό να συμβαίνουν. Τα κόμματα και οι πολιτικοί πτωχεύουν όταν αποδεικνύεται ότι υπηρετούν το ίδιο συμφέρον, αντί το δημόσιο συμφέρον και όταν πολιτεύονται ανεύθυνα και δημοκοπικά.

Δυστυχώς, όμως, οι κανόνες της σύγχρονης επικοινωνιακής τέχνης καθοδηγούν και ρυθμίζουν τη συμπεριφορά των πολιτικών στη βάση του ιδιοτελούς ωφελιμισμού και μόνο, και όχι στη βάση της ανιδιοτελούς υπηρεσίας του κοινού καλού. Το σύγχρονο επικοινωνιακό σύστημα εκφαυλίζει τα κόμματα και τους πολιτικούς, και τους καθιστά δούλους του τηλεοπτικού και ραδιοφωνικού ειδώλου, που θέλουν να δημιουργείται γι’ αυτούς.

Η μανία της αυτοπροβολής και της αυτοδιαφήμισης εμποροποιούν τη νοοτροπία των πολιτικών και των κομμάτων, και στρεβλώνουν τη λειτουργία και την αποστολή τους. Οι τακτικισμοί, που έγιναν κανόνας ζωής πλέον για τα κόμματα και τους πολιτικούς, νόθευσαν την ουσία της πολιτικής.

Βέβαια, δεν αναμένεται από τα κόμματα και τους πολιτικούς, στη σημερινή εποχή μάλιστα, του ατομισμού και του ωφελιμισμού, να ενεργούν πλήρως απελευθερωμένα από κάθε κομματική και προσωπική φιλοδοξία ή υπολογισμό. Άλλο, όμως, η ευγενική φιλοδοξία της προσφοράς, που συνακολουθείται από την ηθική ικανοποίηση για την αναγνώριση και την πολιτική επιβράβευση για το κοινωφελές έργο του πολιτικού, και άλλο η πρόταξη του ευτελούς στόχου του προσπορισμού ιδιοτελούς πολιτικού οφέλους και μόνο, όπως η σύγχρονη επικοινωνιακή τέχνη επιτάσσει.

Η κρίση αξιών που μαστίζει σήμερα την κοινωνία, η εξάλειψη του ιδεαλισμού, ο ατομισμός και ο ωφελιμισμός, συνιστούν, βέβαια, τα βασικά γενεσιουργά αίτια της απαξίωσης της πολιτικής. Τούτο δεν σημαίνει, όμως, ότι οι πολιτικοί και τα κόμματα, έστω και αν είναι αντικαθρέφτισμα της κοινωνίας, δεν έχουν την πρωταρχική ευθύνη, ως ηγέτες της κοινωνίας, για τη ρηχότητα και πτώχευση της πολιτικής ζωής. Ούτε, όμως, απαλλάσσονται και οι πολίτες από την ευθύνη της εκλογής των σωστών πολιτικών ηγετών με ορθά αξιοκρατικά κριτήρια και όχι στη βάση επικοινωνιακών ειδώλων. Η επιβράβευση του λαϊκισμού, του ατσιδισμού και της επιτηδειότητας από τη σημερινή κοινωνία βαρύνει όλους τους πολίτες.

Βελτίωση της κατάστασης μπορεί πολιτικά και κοινωνικά να υπάρξει, εάν και εφόσον ο κάθε πολιτικός και το κάθε κόμμα παραμερίσουν τις επικοινωνιακές πρακτικές, και επικεντρωθούν με γνησιότητα και με ανιδιοτέλεια στην αποστολή τους, σύμφωνα με τη λατινική προστακτική «amare mundum in deo et deum in deo». Δηλαδή, «ν’ αγαπάς τον κόσμο για τον Θεό και τον Θεό για τον Θεό», και όχι να παρουσιάζεσαι επικοινωνιακά ότι αγαπάς τον κόσμο, ενώ αγαπάς μόνο τον εαυτό σου. Η επιστροφή των κομμάτων και των πολιτικών στον ιδεαλισμό και στη συνειδησιακή υπηρεσία προς τον άνθρωπο και η ανάπτυξη ελεύθερης αξιοκρατικής κρίσης των πολιτών είναι, μονόδρομος προκειμένου να εξυγιανθεί το πολιτικό σύστημα και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη της κοινωνίας στην πολιτική, τους πολιτικούς και τα κόμματα.

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ