Καραολής και Δημητρίου βάδισαν αγέρωχοι προς την κρεμάλα. Δεν παραπονέθηκαν για τα νιάτα τους. Το μόνο τους παράπονο ήτανε πως τους κρεμάσανε κατά την άνοιξη, που ανθίζει όλη η πλάση
Σαν σήμερα, πριν από ακριβώς 58 χρόνια, δύο νέα παιδιά, ο Μιχαλάκης Καραολής, μόλις 22 χρονών και ο Ανδρέας Δημητρίου, 23 χρονών, ανέβαιναν την ατιμωτική κρεμάλα των φυλακών της Κύπρου. Ατιμωτικός, όμως, ήταν και ο σταυρικός θάνατος στα χρόνια του Χριστού. Ο Κύριος άγιασε τον σταυρό με τη θυσία Του. Αγιασμένη βγήκε και η κρεμάλα της Κύπρου με το αθώο «αίμα» των Δημητρίου και Καραολή, που την ανέβηκαν με το μέτωπο ψηλά, περήφανοι Έλληνες.
Στα 1821 κρέμασαν στην Κύπρο οι τότε αφεντάδες της, τον Αρχιεπίσκοπο Κυπριανό, τον Εθνάρχη της. Απάνω στα 135 χρόνια από εκείνη την ημέρα, κρεμάσανε οι νέοι αφεντάδες τους δύο νέους ηρωομάρτυρες. Μπορεί ο τύρρανος να άλλαξε φυλή, μα η κρεμάλα, η ίδια. Και η θηλιά η ίδια, που οι «εξευγενισμένοι» Άγγλοι την περάσανε στον τρυφερό λαιμό τους και σε λίγο τα κεφάλια τους γύρανε στον ώμο τους σαν μαραμένα τριαντάφυλλα, μέρα ανοιξιάτικη, την 10η Μαΐου 1956.
Καραολής και Δημητρίου βάδισαν αγέρωχοι προς την κρεμάλα. Δεν παραπονέθηκαν για τα νιάτα τους. Το μόνο τους παράπονο ήτανε πως τους κρεμάσανε κατά την άνοιξη, που ανθίζει όλη η πλάση. Θαρρείς πως τους ακούς να τραγουδάνε, μαζί με τον αδικοσκοτωμένο αδελφό τους, τον Αθανάσιο Διάκο: «Για δες καιρό που διάλεξε ο χάρος να μας πάρει. Τώρα που ανθίζουν τα βουνά και βγάζ’ η γης χορτάρι».
Ενδεικτική είναι η σχετική αναφορά του διανοούμενου αγιογράφου Φώτη Κόντογλου: «Τούτο το αγιασμένο ζευγάρι, τούτους τους δύο νέους ηρωομάρτυρες δεν πρέπει να τους τραγουδάνε οι Έλληνες στον αιώνα, μα πρέπει να τους ψέλνουνε και στην εκκλησιά μαζί με την λαμπροφόρα Ανάσταση, μαζί με τον τροπαιοφόρο Γεώργιο, που μαρτύρησε κι εκείνος απάνω στο άνθος της νιότης του και απάνω στο άνθισμα της άνοιξης».
Χαρακτηριστική είναι και η γεμάτη λυρισμό περιγραφή του Ηλία Βενέζη, για τις τελευταίες στιγμές μιας μάνας δίπλα στους μελλοθάνατους.
Κάντε την περιγραφή, εικόνα στο μυαλό σας-και διαβάστε: «Και η μάνα της Κύπρου τα ευλόγησε με το σημείο του σταυρού. Συλλογιστείτε την με το μαύρο τσεμπέρι της, με τα καστανά βουρκωμένα μάτια της, με τις πρώιμες ζαρωματιές στο πρόσωπο, με τα πανιασμένα χείλια, με την πίστη, να σηκώνει πάνω στα φωτεινά μέτωπα των παιδιών, το χέρι της σαν το Χριστό, σαν το ιερέα, και να δίνει, μάνα αυτή, κουράγιο για το θάνατο».
Αυτή ήταν η εποχή του ’55-’59. Αυτά τα παλληκάρια της! Κι’ αυτές οι μάνες τους! Γι’ αυτούς τους ήρωες, γι’ αυτές τις μάνες, αξίζει να στηθεί στην είσοδο της πρωτεύουσας μια μαρμάρινη στήλη, στην πλάκα της να χαραχθούν τα ονόματα αυτών, των ομόθρησκων των αετών, που έπεσαν για την ελευθερία, δίπλα η ηλικία τους και η ημερομηνία της θυσίας τους, μαζί με τα ονόματα της μάνας και του πατέρα τους. Να ναι μεγάλη η πλάκα. Στα μέτρα της ατιμίας των Βρετανών. Αλλά και στα μέτρα της παλληκαριάς των μαρτύρων τροπαιοφόρων της Κύπρου.
Σήμερα, επίσημοι και ανεπίσημοι, σχετικοί και άσχετοι, εφησυχασμένοι και ανήσυχοι, θα πορευτούν στα Φυλακισμένα Μνήματα για να καταθέσουν τα στεφάνια τους, με την καθιερωμένη ομιλία. Τι μπορούν να πουν στον Καραολή και τον Δημητρίου και στους «διπλανούς» τους, τον Αυξεντίου, τον Μάρκο Δράκο, τον Ζάκο και τους άλλους αρχάγγελους της ελευθερίας; Ότι ο αγώνας τους συνεχίζεται; Θα σηκωθούν να μας φτύσουν.
Ότι αγωνιζόμαστε για μια διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία με αδιευκρίνιστο περιεχόμενο και πως στο βάθος δεν διακρίνεται λύση αξιοπρεπής και έντιμη; Ότι διεκδικούμε τα ελάχιστα για να μη μας θεωρούν αδιάλλακτους;
Ότι ακολουθούμε μια αδιασαφήνιστη πολιτική που η ναρκωτική προπαγάνδα της αποσκοπεί να παραλύσει τη βούληση και την ιστορική συνείδηση του λαού μας; Να τους μιλήσουμε για Ελευθερία; Μα αυτή είναι μια ξεχασμένη λέξη, που όποιος τολμήσει να την προφέρει θεωρείται το ολιγότερο γραφικός-και όχι επίμονη και ανυποχώρητη διεκδίκηση ανθρωπίνων ελευθεριών. Τι να τους πούμε για τους σημερινούς συνομηλίκους τους; Ότι στήνουν ενέδρες μεταξύ τους για την μάππα, αυτοεξοντώνουν τη ζωή τους πάνω στις μοτόρες και στους σκοτεινούς διαδρόμους των ναρκωτικών; Καλύτερα να πάμε, να καταθέσουμε τα στεφάνια μας και να φύγουμε χωρίς να βγάλουμε άχνα και με σκυμμένο το κεφάλι.
Καραολής και Δημητρίου, πέρασαν το γήινο σύνορο, σαν σήμερα, πριν 58 χρόνια, συνεχιστές της μακραίωνης ελληνικής παράδοσης. Έφυγαν από τη ζωή νέοι, σχεδόν αμούστακα παιδιά, μα που υπήρχε μέσα τους πείρα αιώνων, η πείρα μιας μεγάλης και βασανισμένης φυλής, που πρώτη ένιωσε την αξία της ελευθερίας. Λουλούδια στρώνει η Ελευθερία στους δρόμους που διαβαίνουν τώρα. Και μεις την πονεμένη ευγνωμοσύνη μας.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΟΛΩΜΟΥ
Διευθυντής Γραφείου
Προέδρου του ΔΗΚΟ
