«Ένα κομμάτι χαρτί» από τη δεκαετία του 1930 δηλώνει έντονα πόσο απλή είναι η πολιτική, η οικονομία, αλλά και το καθετί στη ζωή μας, φτάνει να βρίσκεται σε ικανά χέρια

Μπαίνοντας στην γκαλερί «Διάτοπος» στη Λευκωσία, βρέθηκα περιτριγυρισμένος από μικρά χαρτάκια μέσα σε κορνίζες.

Σχέδια και ακουαρέλες των Βίκτωρα Ιωαννίδη, Λουκίας Νικολαΐδου, Τηλέμαχου Κάνθου και Λευτέρη Οικονόμου, πρωτοπόρων της νεότερης κυπριακής τέχνης. Όσο τα μελετούσα, τόσο ξεκαθάριζε η εικόνα της καθημερινότητας, των ανθρώπων και του τόπου μας στα δύσκολα χρόνια της τιμιότητας και ειλικρίνειας.

Στάθηκα μπροστά σε μιαν ακουαρέλα του Τ. Κάνθου, ένιωσα το άψογο χρώμα της χρυσής άμμου της Αμμοχώστου να λαμπιρίζει κάτω από τον αυγουστιάτικο ήλιο, τη ζέστη και την ομορφιά της πατρίδας μου τόσο έντονα, όσο δεν την ένιωσα ποτέ. Διερωτήθηκα πώς ένα κομμάτι χαρτί και μερικές πινελιές μετατράπηκαν σε πολιτιστική κληρονομιά, καταγράφοντας την απλότητα και την ομορφιά ενός λαού και του τόπου του, δημιουργώντας έντονα συναισθήματα.

Έκλεισα για μια στιγμή τα μάτια και άθελά μου σκέφτηκα τους τόνους χαρτιού που «σπαταλήθηκαν» μέσα στα χρόνια, την κατάντια μας και τη σημερινή απογοήτευσή μας. Τα ξανάνοιξα και ένιωσα την ψυχική γαλήνη αυτών των δημιουργών, που αψηφώντας τις αντίξοες βιοποριστικές συνθήκες εκείνης της εποχής, έκαναν το πρώτο βήμα της νεότερης κυπριακής τέχνης, ανοίγοντας τον δρόμο στους νεότερους, για να κάνουν το επόμενο.

Τα σχέδια του Β. Ιωαννίδη και Λ. οικονόμου να ταξιδεύουν τον θεατή σε μιαν αναζήτηση της χαμένης ηθικής, τα απαλά γεμάτα ευαισθησία χρώματα της Λ. Νικολαΐδου να απαλύνουν κάθε θυμό ξεχειλίζοντας από αρμονία, και ο Τ. Κάνθος να σε απορροφά και να σε ταξιδεύει εκεί, που δεν θες να ξαναγυρίσεις πίσω. Κυριεύει τον θεατή ο προβληματισμός ότι ένα κομμάτι χαρτί, ένα μολύβι ή λίγο χρώμα σε ικανά χέρια, μπορούν να μετατραπούν σε πολιτιστική κληρονομιά ενός λαού, με διαχρονική άνοδο αξίας.

«Ένα κομμάτι χαρτί» από τη δεκαετία του 1930 δηλώνει έντονα πόσο απλή είναι η πολιτική, η οικονομία, αλλά και το καθετί στη ζωή μας, φτάνει να βρίσκεται σε ικανά χέρια. Ίσως αυτός να είναι ο λόγος της ολοκληρωτικής απουσίας από τον πολιτισμό, αυτών που βρίσκονται στην κάθε είδους εξουσία, να μη θέλουν να δουν την πραγματική τους εικόνα.