Το Σχέδιο Υγείας, αν δεν προετοιμαστεί σωστά σε όλες τις παραμέτρους του, θα υποβαθμίσει το επίπεδο της ιατρικής φροντίδας προς τον Κύπριο ασθενή και θα καταρρεύσει, οδηγώντας σε οικονομικό και κοινωνικό χάος

Ένα Γενικό Σχέδιο Υγείας πρέπει να δημιουργείται όχι απλώς για να εξοικονομήσει χρήματα, αλλά ταυτόχρονα για να προσφέρει καλές υπηρεσίες υγείας στους πολίτες. Το σχέδιο που συζητιέται στην Κύπρο δεν πετυχαίνει ούτε το ένα ούτε το άλλο. Όταν ξεκίνησαν οι συζητήσεις για τη δημιουργία ενός ΓΕΣΥ, θεωρήθηκε όρος απαράβατος η αυτονόμηση των κρατικών νοσοκομείων, ώστε να σταματήσουν να είναι μια μαύρη τρύπα, όπου ρίχνονται ανεξέλεγκτα τα χρήματα του Δημοσίου, δηλαδή των πολιτών. Σήμερα, αφού για πολιτικοκομματικούς λόγους δεν έγινε αυτονόμηση, γίνεται λόγος για τη δημιουργία ενός ΓΕΣΥ χωρίς αυτήν.

Θέλουν έτσι ένα μέρος αυτού του τεράστιου ποσού που σπαταλά το κράτος να πέσει στους ώμους ασθενών, που θα πληρώνουν υψηλή εισφορά, έχοντας υποβαθμισμένες υπηρεσίες υγείας και των γιατρών που θα προσφέρουν υπηρεσίες υποαμειβόμενοι. Κακή και οπισθοδρομική πρόνοια είναι και το γεγονός ότι ο ασθενής δεν θα μπορεί να έχει άμεση πρόσβαση στον ειδικό γιατρό, εκτός ίσως από κάποιες μη αποσαφηνισθείσες έκδηλες περιπτώσεις.

Αν πάει στον ειδικό, όπως κάνει σήμερα, θα πληρώνει μια υψηλή συν-πληρωμή. Το μορφωτικό επίπεδο του λαού όμως είναι τέτοιο, που οδηγεί στην άμεση επιλογή ειδικού γιατρού για παθήσεις που ο ασθενής ξέρει ότι ο γενικός γιατρός δεν είναι ο πιο κατάλληλος. Βάσει του κυοφορούμενου ΓΕΣΥ, οι ασθενείς θα πηγαίνουν λοιπόν στον Γενικό Γιατρό και αυτός θα αποφασίζει αν θα παραπέμψει σε ειδικό. Θα δίνονται μάλιστα κίνητρα-επιβράβευση στον Γενικό Γιατρό που δεν θα παραπέμπει εύκολα σε ειδικό, εξοικονομώντας έτσι λεφτά στο σύστημα. Ο Γενικός Γιατρός θα κατακρατεί τους ασθενείς προσπαθώντας να τους θεραπεύσει, άλλοτε με επιτυχία και άλλοτε όχι.

Έτσι θα καθυστερεί η διάγνωση και η θεραπεία τους. Όλοι οι ειδικοί γιατροί έχουμε δει ότι η αντιμετώπιση ειδικών θεμάτων υγείας από μη ειδικούς δεν είναι η καλύτερη. Ένα παράδειγμα από προσωπική εμπειρία, που δείχνει το μέγεθος ενός προβλήματος που σκόπιμα υποβαθμίζεται: Επισκέφθηκε το ιατρείο μου ένας Άγγλος τουρίστας, με αιφνίδια νευροαισθητήρια βαρηκοΐα (πρακτικά κώφωση) στο ένα αφτί, το καλό του μέχρι πριν από λίγες ώρες αφτί, αφού το άλλο ήταν κωφό. Έγινε η κατάλληλη διερεύνηση και θεραπεία που θα έκανε οποιοσδήποτε ειδικός ΩΡΛ και η ακοή του αποκαταστάθηκε μετά από λίγες μέρες νοσηλείας. Τότε μου εκμυστηρεύθηκε ότι το ίδιο είχε συμβεί πριν από μερικά χρόνια και στο άλλο αφτί και τότε επισκέφθηκε τον Γενικό Γιατρό, όπως προέβλεπε στο Αγγλικό ΓΕΣΥ.

Αφού αντιμετωπίστηκε για έναν περίπου μήνα με αντιβιοτικά και αποσυμφορητικά, παραπέμφθηκε μετά στον Ωτορινολαρυγγολόγο, αλλά ήταν αργά. Η ακοή δεν επανήλθε. Προφανώς ο Γενικός Γιατρός εξέλαβε την αιφνίδια νευροαισθητήρια βαρηκοΐα ως μια μορφή ωτίτιδας (εκκριτική). Ο ασθενής όμως έχασε την ακοή από το ένα αφτί, ενώ θα μπορούσε με κατάλληλη αγωγή στα αρχικά στάδια της νόσου να θεραπευθεί. Αν αυτός ο άνθρωπος ακούει σήμερα από το ένα αφτί, το οφείλει στο γεγονός ότι βρισκόταν για διακοπές στην Κύπρο και μπορούσε να δει ειδικό. Το ότι δεν ακούει από το άλλο αφτί οφείλεται σε ένα ΓΕΣΥ όπως αυτό που θέλουν να κάνουν στην Κύπρο.

Αυτά και άλλα υποβαθμίζουν την ιατρική φροντίδα, καταργούν τη σχέση γιατρού-ασθενούς και την ελεύθερη επιλογή γιατρού. Το ποσό που θα δίνεται για τις ανάγκες αυτού του ΓΕΣΥ κάθε χρόνο θα είναι προκαθορισμένο και είναι προφανές ότι στα μισά του χρόνου θα μένει χωρίς χρήματα και συνεπώς δεν θα μπορεί να ασκηθεί σοβαρή ιατρική, ούτε θα αμείβονται οι συμμετέχοντες στο σύστημα. Να σημειωθεί ότι πραγματική κοστολόγηση των υπηρεσιών που προσφέρουν τα νοσηλευτήρια δεν έχει γίνει. Χωρίς αυτήν τη κοστολόγηση υπηρεσιών, χωρίς αυτονόμηση των Νοσοκομείων, χωρίς πρόσβαση στον ειδικό γιατρό, δεν μπορεί να γίνει σοβαρό ΓΕΣΥ.

Εν τω μεταξύ, δεν έχουν ακόμα συζητηθεί οι αμοιβές των γιατρών και των υπηρεσιών, παρά μόνο με ψιθύρους. Μου φαίνεται παράδοξη τακτική. Σε κάθε περίπτωση θεωρώ ότι ασθενείς και γιατροί δεν πρέπει να παγιδευτούν σε ένα τόσο πρόχειρα στημένο κατασκεύασμα. Οι ειδικοί γιατροί δεν έχουν λόγο να είναι μέρος αυτού του σχεδίου. Θα πρέπει, λοιπόν, να βρεθούν άλλες λύσεις συμμετοχής του Ιδιωτικού τομέα στην προσφορά υπηρεσιών Υγείας, αφού σήμερα ο Ιδιωτικός Τομέας είναι ουσιαστικά υπό διωγμόν, παρά το υψηλό του επίπεδο. Οι ιδιωτικές ασφάλειες θα μπορούσαν να εμπλακούν υπό όρους και με προστατευτικές δικλίδες, που δεν θα τους επιτρέπουν συμπεριφορές ηγεμονισμού και χειραγώγησης-ελέγχου του συστήματος. Χρειάζεται πολύ σοβαρή μελέτη.

Η βιασύνη για τη δημιουργία ενός πρόχειρου ΓΕΣΥ υπό τη πίεση της Τρόικας, ή τα επιχειρήματα τύπου «αργήσαμε», δεν είναι σοβαρά. Το σχέδιο υγείας, αν δεν προετοιμαστεί σωστά σε όλες τις παραμέτρους του, θα υποβαθμίσει το επίπεδο της ιατρικής φροντίδας προς τον Κύπριο ασθενή και θα καταρρεύσει, οδηγώντας σε οικονομικό και κοινωνικό χάος. Απορώ καμιά φορά πώς γίνεται εδώ στην Κύπρο να βρισκόμαστε πάντα αντιμέτωποι με κακά και ασαφή σχέδια για όλα τα θέματα (Κυπριακό, οικονομία, υγεία) και πάντα υπό πίεση. Πότε θα σοβαρευτούν επιτέλους αυτοί που αποφασίζουν;